ÔN TẬP ĐỊA LÍ
Bài 28 : ĐẶC ĐIỂM ĐỊA HÌNH VIỆT NAM
Đặc điểm chung của địa hình Việt Nam : - Địa hình đa dạng, đồi núi là bộ phận quan trọng nhất, chủ yếu là đồi núi thấp.
- Địa hình phân thành nhiều bậc kế tiếp nhau.
- Hướng nghiêng của địa hình là hướng tây bắc – đông nam.
- Hai hướng chủ yếu của địa hình là tây bắc – đông nam và vòng cung.
- Địa hình mang tính chất nhiệt đới gió mùa ẩm.
Bài 29 : ĐẶC ĐIỂM CÁC KHU VỰC ĐỊA HÌNH
Vị trí, đặc điểm cơ bản của khu vực đồi núi, khu vực đồng bằng, bờ biển và thềm lục địa : a) Khu vực đồi núi :
- Vùng đồi núi Đông Bắc : là vùng đồi núi thấp, nằm ở tả ngạn sông Hồng, nổi bật với các dãy núi hình cánh cung. Địa hình cácxtơ khá phổ biến, tạo nên nhiều cảnh quan đẹp và hùng vĩ.
- Vùng núi Tây Bắc : nằm giữa sông Hồng và sông Cả, hùng vĩ, đồ sộ nhất nước ta, kéo dài theo hướng tây bắc – đông nam.
- Vùng núi Trường Sơn Bắc từ sông Cả tới dãy núi Bạch Mã. Là vùng núi thấp, có 2 sườn không đối xứng, có nhiều nhánh đâm ra biển.
- Vùng núi và cao nguyên Trường Sơn Nam là vùng đồi núi, cao nguyên hùng vĩ, lớp đất đỏ ba dan phủ trên các cao nguyên rộng lớn…
b) Khu vực đồng bằng :
- Đồng bằng châu thổ hạ lưu các sông lớn :
+ Đồng bằng sông Cửu Long : có diện tích : 40000 km2.
Là đồng bằng lớn nhất nước ta.
Không có đê ngăn lũ nhưng được phù sa bồi đắp thường xuyên.
Cao hơn mực nước biển từ 2 đến 3m.
Nhiều nơi bị ngập úng : Đồng Tháp Mười, tứ giác Long Xuyên.
+ Đồng bằng sông Hồng : 15000 km2.
Là đồng bằng có dạng tam giác châu.
Có đê ngăn lũ dài 2700 km, hiện nay không được phù sa bồi đắp.
Mặt đồng bằng thấp, bị chia cắt thành các ô trũng nhỏ.
- Các đồng bằng duyên hải Trung Bộ : 15000 km2.
+ Là dải đồng bằng nhỏ hẹp và bị chia cắt thành nhiều đồng bằng nhỏ.
+ Đất đai không màu mỡ bằng 2 đồng bằng sông Hồng và sông Cửu Long.
c) Bờ biển : dài trên 3260 km (từ Móng Cái đến Hà Tiên) ; có 2 dạng chính là bờ biển bồi tụ (vùng đồng bằng) và bờ biển mài mòn (chân núi, hải đảo từ Đà Nẵng đến Vũng Tàu) ;
giá trị : nuôi trồng thủy sản, xây dựng cảng biển, du lịch.
d) Thềm lục địa : mở rộng ở vùng biển Bắc Bộ và Nam Bộ, có nhiều dầu mỏ.
Bài 37 : ĐẶC ĐIỂM SINH VẬT VIỆT NAM
Đặc điểm chung của sinh vật Việt Nam :
- Sinh vật rất phong phú và đa dạng về loài và hệ sinh thái do các điều kiện sống cần và đủ cho sinh vật khá thuận lợi.
- Nước ta có tới 14600 loài thực vật, 11200 loài và phân loài động vật. Nhiều loài được ghi trong sách đỏ Việt Nam.
Các kiểu hệ sinh thái rừng ở nước ta và phân bố của chúng :
Nước ta có nhiều hệ sinh thái khác nhau, phân bố khắp mọi miền :
- Vùng đất triều bãi cửa sông, ven biển phát triển rừng ngập mặn.
- Vùng đồi núi phát triển hệ sinh thái rừng nhiệt đới gió mùa với nhiều biến thể : rừng kín thường xanh, rừng rụng lá mùa khô, rừng ôn đới núi cao,…
- Các khu bảo tồn thiên nhiên và vườn quốc gia.
- Các hệ sinh thái nông nghiệp ngày càng mở rộng và lấn át hệ sinh thái tự nhiên.
Bài 38 : BẢO VỆ TÀI NGUYÊN SINH VẬT VIỆT NAM
Giá trị của tài nguyên, sinh vật, nguyên nhân của sự suy giảm và sự cần thiết phải bảo vệ nguồn tài nguyên sinh vật Việt Nam :
- Cung cấp lâm sản cho công nghiệp chế biến, dược liệu ; là tài nguyên du lịch tự nhiên hấp dẫn… Tài nguyên sinh vật có khả năng phục hồi và phát triển.
- Do tác động của con người, nhiều hệ sinh thái tự nhiên bị tàn phá, biến đổi và suy giảm về chất lượng và số lượng.
- Bảo vệ tài nguyên sinh vật là trách nhiệm của mọi người.
Bài 39: ĐẶC ĐIỂM CHUNG CỦA TỰ NHIÊN VIỆT NAM
Bốn đặc điểm chung nổi bật của tự nhiên Việt Nam :
- Việt Nam là một nước nhiệt đới gió mùa ẩm:
+ Tính chất này biểu hiện trong mọi thành phần của cảnh quan thiên nhiên nước ta nhưng tập trung nhất là môi trường khí hậu nóng ẩm, mưa nhiều.
+ Tuy nhiên có nơi, có mùa lại bị khô