TRƯỜNG THCS
Tổ: Khoa học tự nhiên

HỌ VÀ TÊN GIÁO VIÊN:
Hoàng Thị Hoài Trang

TIẾT 26 - BÀI 12: MÔ TẢ SÓNG ÂM
PHẦN 3: SỰ TRUYỀN SÓNG ÂM TRONG KHÔNG KHÍ
Môn học: KHTN - Lớp: 7

I. Mục tiêu:
1. Kiến thức:
- Thực hiện thí nghiệm tạo sóng âm (như thổi khí và đánh đàn, gõ vào trống, trống lục
lạc, tiếng nói chuyện…chứng tỏ sóng âm truyền đến tai ta qua môi trường không khí)
- Giải thích được sự truyền sóng âm trong không khí.
2. Năng lực:
2.1. Năng lực chung:
- Tự chủ và tự học : Tích cực tham gia các hoạt động thí nghiệm và thảo luận trong bài
học.
2.2. Năng lực khoa học tự nhiên :
- Nhận thức khoa học tự nhiên:
+ Giải thích được sự truyền sóng âm trong không khí.
- Năng lực tìm hiểu tự nhiên:
- Thực hiện thí nghiệm tạo sóng âm (như thổi khí và đánh đàn, gõ vào trống, trống lục
lạc, tiếng nói chuyện…chứng tỏ sóng âm truyền đến tai ta qua môi trường không khí)
3. Phẩm chất:
Thông qua thực hiện bài học sẽ tạo điều kiện để học sinh:
- Chăm học, chịu khó tìm tòi tài liệu và thực hiện các nhiệm vụ cá nhân nhằm tìm hiểu về
sự truyền sóng âm trong không khí.
- Có trách nhiệm trong hoạt động nhóm, chủ động nhận và thực hiện nhiệm vụ thí
nghiệm, thảo luận tìm hiểu về sự truyền sóng âm trong không khí.
II. Thiết bị dạy học và học liệu
1. Thiết bị dạy học:
+ Laptop, mạng internet, ti vi thông minh.
+ Mỗi nhóm HS: 1 đàn thổi khí và phím đàn, 1 trống, 1 trống lục lạc.
2. Học liệu số:
+ File Video GV tự biên tập về sóng âm truyền trong không khí, video thí nghiệm
về sóng âm truyền từ màng loa qua ngọn lửa của cây nến.
+ Bài trình chiếu Powerpoint.

+ Hình ảnh về sóng âm truyền trong không khí.
3. Học liệu khác:
+ SGK khoa học tự nhiên 7 và các tài liệu tham khảo khác.
+ Kế hoạch bài dạy theo CV 5512.
III. Tiến trình dạy học
1. Hoạt động 1: Khởi động:
1.1 Thế nào gọi là nguồn âm? Cho ví dụ về nguồn âm ?
1.2 Sóng âm truyền được trong các môi trường nào?
1.3 Sóng âm không truyền được trong môi trường nào?
1.4. Bài mới (Xác định vấn đề học tập là sóng âm truyền đến tai qua môi trường
không khí)
a) Mục tiêu:
- Giúp học sinh xác định được vấn đề cần học tập là sóng âm truyền đến tai qua
môi trường không khí.
b) Nội dung:
- Học sinh thực hiện nhiệm vụ theo nhóm, thực hiện TN giáo viên đưa ra, xác định
được vấn đề cần tìm hiểu trong bài.
c) Sản phẩm:
- Câu trả lời của học sinh.
d) Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
* Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu 1 HS lên bảng trả lời câu hỏi kiến thức cũ.
- GV cho cả lớp xem video đoạn nhạc.
- GV yêu cầu HS lắng nghe và cho biết sóng âm mà các bạn nghe được
truyền đến tai ta qua môi trường nào?
*Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS hoạt động trả lời theo yêu cầu của GV.
* Báo cáo kết quả và thảo luận
- Gọi vài HS trả lời.
* Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
- GV kết luận, nhận định HS có thể nhận thấy sóng âm (âm thanh của
đoạn nhạc) truyền đến tai ta qua môi trường không khí.
- GV định hướng: Sóng âm truyền đến tai ta qua môi trường không khí.
Để tìm hiểu vấn đề trên chúng ta cùng nghiên cứu phần 3 sự truyền sóng
âm trong không khí.
*Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới

NỘI DUNG
CẦN ĐẠT

a) Mục tiêu: - Thực hiện thí nghiệm tạo sóng âm (như thổi khí và đánh đàn, gõ
vào trống, trống lục lạc, tiếng nói chuyện…chứng tỏ sóng âm truyền đến tai ta qua môi
trường không khí)
- Chăm học, chịu khó tìm tòi tài liệu và thực hiện các nhiệm vụ cá nhân nhằm tìm
hiểu về sự truyền sóng âm trong không khí.
- Có trách nhiệm trong hoạt động nhóm, chủ động nhận và thực hiện nhiệm vụ thí
nghiệm, thảo luận tìm hiểu về sự truyền sóng âm trong không khí.
b) Nội dung: - HS hoạt động nhóm thực hiện các thí nghiệm sự truyền sóng âm
trong không khí, trả lời các câu hỏi GV đưa ra, thảo luận rút ra kết luận.
c) Sản phẩm: - HS thực hiện được các thí nghiệm sự truyền sóng âm trong không
khí, trả lời các câu hỏi GV đưa ra, thảo luận rút ra kết luận.
d) Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

NỘI DUNG CẦN ĐẠT

Hoạt động 2.3: Giải thích sự truyền sóng âm trong không khí
* Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV cho HS hoạt động nhóm nói chuyện với nhau, đánh trống
hoặc lắc trống lục lạc cho các vật phát ra am và điền vào ô trống
phần kết luận:
+ Sóng âm truyền được trong môi trường……………..
- GV cho HS quan sát video về sự xuất hiện các lớp không khí bị
nén và dãn khi sóng âm lan truyền.
- GV yêu cầu HS hoạt động cặp đôi giải thích sự lan truyền sóng
âm phát ra từ một cái trống, (trống lục lạc hoặc đàn thổi khí có
phím đàn) trong không khí.
- GV cho HS quan sát video thí nghiệm về sóng âm truyền từ
màng loa qua ngọn lửa của cây nến.
- GV yêu cầu HS suy nghĩ và Mô tả hiện tượng xảy ra với ngọn
nến trong thí nghiệm như hình dưới đây khi người ta bật loa phát
nhạc (với âm lượng vừa). Giải thích hiện tượng trên
- GV cho HS quan sát số liệu về nhiệt độ và tốc độ truyền âm
trong chất khí, yêu cầu HS hoạt động cá nhân trả lời kết luận.
Nhiệt độ càng cao thì tốc độ truyền âm trong không khí
………………
* Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS chú ý lắng nghe và thực hiện các yêu cầu của GV đưa ra.
- HS hoạt động cặp đôi trả lời yêu cầu GV đưa ra.
- HS quan sát và hoạt động cá nhân trả lời
* Báo cáo kết quả và thảo luận
- GV gọi vài HS trả lời.

III. Sự truyền sóng
âm trong không khí.
+ Sóng âm trong
không khí được lan
truyền bởi sự dao
động (dãn, nén) của
các lớp không khí.
+ Nhiệt độ càng cao
thì tốc độ truyền âm
trong không khí càng
nhanh.

- GV gọi ngẫu nhiên một HS đại diện cho một nhóm trình bày,
các nhóm khác bổ sung (nếu có).
* Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá.
- Giáo viên nhận xét, đánh giá.
- GV nhận xét và chốt nội dung.
* Hoạt động 3: Luyện tập
a) Mục tiêu: Hệ thống được một số kiến thức đã học.
b) Nội dung: HS thực hiện bài tập phiếu học tập về các kiến thức vừa học xong.
c) Sản phẩm: Câu trả lời của HS.
d) Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

NỘI DUNG CẦN ĐẠT

* Chuyển giao nhiệm vụ học tập
Gv yêu cầu HS thảo luận nhóm thực hiện
giải 3 bài tập trong phiếu học tập.
* Thực hiện nhiệm vụ học tập
Hs hoạt động nhóm, giải bài tập trong
phiếu học tập.
* Báo cáo kết quả và thảo luận
Gv trình chiếu kết quả của 2 nhóm bất kì.
Các HS nhóm khác nhận xét, bổ sung.
* Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
GV kết luận, và chốt nội dung 3 bài tập
trong phiếu học tập.
4. Hoạt động 4: Vận dụng(có thể giao về nhà nêu ví dụ thêm)
a) Mục tiêu:
- Phát triển năng lực tự học và năng lực tìm hiểu đời sống.
b) Nội dung:
- Nêu các ứng dụng trong đời sống về sóng âm truyền trong không khí
c) Sản phẩm:
- HS biết được các ứng dụng trong đời sống về sóng âm truyền trong không khí.
d) Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
* Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV đưa ra các thông tin về ứng dụng trong đời sống của
sóng âm trong không khí.
* Thực hiện nhiệm vụ học tập
HS lắng nghe và ghi nhớ.
* Báo cáo kết quả và thảo luận

NỘI DUNG CẦN ĐẠT

HS nêu được các máy dùng trong y tế, trong âm nhạc, giao
tiếp, âm thanh. (có thể giao về nhà nêu ví dụ thêm)
* Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
Giao cho học sinh thực hiện ngoài giờ học trên lớp và nộp
sản phẩm vào tiết sau.
PHIẾU HỌC TẬP
SỰ TRUYỀN SÓNG ÂM TRONG KHÔNG KHÍ

LUYỆN TẬP
1. Một số loài côn trùng như ruồi, muỗi, ong khi bay sẽ phát ra tiếng vo ve. Tiếng vo ve
ấy được phát ra từ bộ phận nào của chúng? Giải thích.
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
2. Nêu một số ví dụ chứng tỏ sóng âm có thể truyền đi trong chất lỏng.
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
23. Trong thí nghiệm như hình bên, khi người ta gõ vào một âm thoa thì âm thoa đặt gần
đó cũng dao động theo. Thí nghiệm này chứng tỏ điều gì?)
………………………………....
………………………………....
………………………………....