CHÍ PHÈO (PHẦN MỘT: TÁC GIẢ) – NAM CAO
Vào bài:
Qua các sáng tác của Nam Cao, ta thấy ông là nhà văn thường viết về cái nhỏ nhặt, những sự việc quen thuộc, thậm chí tầm thường trong đời sống hằng ngày, nhưng có sức khái quát, đặc biệt là thể hiện những nhận xét sâu sắc về con người, về cuộc sống và nghệ thuật.
Từ sự chuẩn bị ở nhà, em hãy dựng lại bố cục của bài học? (Các đề mục trong SGK)
Bây giờ chúng ta sẽ tìm hiểu ý chính trong từng phần: Trước hết là
I. Vài nét về tiểu sử và con người
1. Tiểu sử
Về tiểu sử của nhà văn, thì điều cần lưu ý là hoàn cảnh gia đình, hoàn cảnh bản thân và các sự kiện quan trọng trong cuộc đời nhà văn.
- (Nam Cao (1917-1951), sinh trong một gia đình nông dân ở làng Đại Hoàng, tổng Cao Đà, huyện Nam Sang, phủ Lí Nhân (nay là xã Hòa Hậu, huyện Lí Nhân), tỉnh Hà Nam.) Xuất thân từ gia đình nông dân;
- (Nam Cao từng sống cuộc đời “giáo khổ trường tư”, từng phải sống chật vật, lay lắt bằng nghề viết văn và làm gia sư.) Một trí thức thất nghiệp, nghèo túng;
- (Đầu năm 1943, ông tham gia nhóm Văn hóa cứu quốc ở Hà Nội. Từ đó một lòng tận tụy phục vụ cách mạng và kháng chiến cho tới lúc hi sinh (Tháng 11-1951, trên đường vào công tác ở vùng địch hậu Liên khu III, ông bị giặc Pháp phục kích và sát hại.) Sớm giác ngộ cách mạng, hăng hái viết văn phục vụ cách mạng; Hi sinh trên đường công tác.
- 1996, được Nhà nước tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật.
GV giới thiệu một số hình ảnh liên quan đến làng Đại Hoàng và nhà văn …
Nói về quê của nhà văn Nam Cao khi ông còn sống- làng Đại Hoàng thì: dân ở đây thường trồng chuối, trồng mía và trồng trầu. Khi đến vụ thu hoạch, họ thường bán cho người buôn chở xuống chợ ở Nam Định, cách làng khoảng 15 km. Một số người làm thêm nghề dệt, làm những mặt hàng đơn giản. Tuy vậy, dân đông, ruộng ít, đây lại thuộc vùng chiêm trũng, thời trước mỗi năm chỉ trồng được một vụ lúa; hơn nữa, lại bị bọn cường hào bóc lột trắng trợn, nặng nề nên tuy có nghề phụ, nhưng quanh năm người dân ở đây vẫn nghèo khổ. Làng quê của Nam Cao xuất hiện trong nhiều sáng tác của ông với tên: làng Vũ Đại. Và ông đã dựng lên một bức tranh chân thực về nông thôn Việt Nam nghèo đói, xơ xác trên con đường phá sản, bần cùng, hết sức thê thảm vào những năm 1940-1945 trong nhiều tác phẩm: Lão Hạc, Chí Phèo, Một bữa no, Trẻ con không được ăn thịt chó,…
Vẫn là mảnh đất ấy, làng quê ấy và ruộng đồng ấy, nhưng cách mạng và thời kì đổi mới đã làm thay đổi số phận của từng người dân và cả ngôi làng này. Giống chuối được lưu truyền đến ngày nay và nổi tiếng khắp nơi: chuối Ngự (theo chuyện kể, là giống chuối thơm ngon từng được tiến dâng lên vua Trần). Buồng chuối nhỏ nhưng rất đẹp, quả căng tròn, vàng óng, cuống xanh, đầu ruồi có 3 chiếc tua cong đẹp mắt, nếm thử, thấy vị ngọt, hương thơm, càng ăn càng thấy ngon lạ thường… Tuy nhiên giống chuối này nếu đưa trồng nơi khác ngoài làng Đại Hoàng quả cũng có hình dáng tương tự nhưng không có vị ngon và hương thơm của chuối Ngự. Chuối Ngự trở thành đặc sản duy nhất ở Đại Hoàng mới có.
Làng Đại Hoàng hôm nay trở thành điểm du lịch, là nơi học tập, nghiên cứu lịch sử và giới thiệu các tác phẩm văn học hiện thực phê phán của nhà văn - liệt sỹ Nam Cao. Hi vọng là cô trò chúng ta sẽ có dịp về làng Đại Hoàng để vừa có thể thưởng thức chuối Ngự, vừa có thể thăm lăng mộ Nam cao và được nghe nhiều câu chuyện hay về "làng Vũ Đại ngày ấy"...!
Giải thưởng Hồ Chí Minh là giải thưởng tặng những công trình đặc biệt xuất sắc, có ảnh hưởng rộng lớn và lâu dài trong đời sống nhân dân. Đây được xem là giải thưởng danh giá nhất hiện nay của nước ta.
Hiện nay, nhiều đường phố trong nước được mang tên Nam Cao
Những điều cô mới nói cũng có thể coi là cách để ôn cố tri tân, mong các em hiểu thêm về quá khứ và trân trọng những giá trị của hiện tại.
2. Con người
Tìm hiểu những nét cơ bản về tính cách, cá tính của nhà văn Nam Cao.
Có 3 đặc điểm cơ bản chi phối sâu sắc sáng tác của ông: