KẾ HOẠCH BÀI DẠY
(Kèm theo Công văn số 1677 /SGDĐT-GDTrH ngày 17 tháng 8 năm 2021 của Sở GDĐT tỉnh Bình Định)

Trường:THCS Tam Quan Bắc
Tổ: TIN-GDTC-LỊCH SỬ & ĐỊA LÝ
Ngày soạn: 22.03.2024

Họ và tên giáo viên:
Võ Nhật Trường

Chủ đề 6: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ VỚI SỰ TRỢ GIÚP CỦA MÁY TÍNH.

Bài 16. THUẬT TOÁN.
Môn: Tin học lớp: 6
Thời gian thực hiện: (2 tiết: 29-30)

I. Mục tiêu
1. Về kiến thức:
-Diễn tả được sơ lược khái niệm thuật toán, nêu được một vài ví dụ minh họa.
-Biết thuật toán có thể được mô tả dưới dạng liệt kê hoặc sơ đồ khối.
2. Về năng lực:
2.1. Năng lực chung
-Năng lực tự chủ, tự học: HS biết đọc sách giáo khoa, kết hợp với trải nghiệm thực tế để giải quyết các yêu
cầu cuộc sống.
-Năng lực giao tiếp và hợp tác: Rèn kĩ năng hợp tác, giao tiếp và thuyết trình.
-Năng lực tư duy và sáng tạo: Phát triển tư duy logic, năng lực phân tích, đánh giá, khái quát, giải quyết vấn
đề..
2.2. Năng lực Tin học
-Nội dung trong bài học gắn liền với thực tế giúp các em trong việc tích lũy kiến thức, kĩ năng ứng dụng
công nghệ và vận dụng vào cuộc sống.
-Học sinh hình thành các tư duy thuật toán và viết chương trình Scratch.
3. Về phẩm chất:
-Phát triển tinh thần hợp tác, chia sẻ tài nguyên và trách nhiệm trong làm việc nhóm.
-Khuyến khích sự cởi mở, làm việc với mục tiêu chung và trách nhiệm cá nhân
-Các hoạt động luôn hướng đến sự khuyến khích các em có ý thức trách nhiệm, biết chia sẻ, tăng cường giao
tiếp, tính chính xác, cẩn trọng.
-Hình thành phẩm chất yêu nước, chăm chỉ, tự học, tự giác, trung thực, trách nhiệm.
II. Thiết bị dạy học và học liệu
1. Thiết bị dạy học:
- Phòng máy, Tivi,... phục vụ cho dạy và học lý thuyết và thực hành.
2. Học liệu:
- GV: Hệ thống câu hỏi, bài tập.
- HS: SGK, SBT, bút màu, vở ghi chép. bảng nhóm, phiếu học tập, phiếu khảo sát, … (đáp ứng yêu cầu học
tập). Chuẩn bị bài tập nhóm được phân công.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG (KHÁM PHÁ) (Dự kiến thời lượng 6')
a. Mục tiêu:
- Giớí thiệu các thành phần chính trong chủ đề:
+1. Thuật toán.
+2. Mô tả thuật toán.
Giới thiệu khái quát về chủ đề bài học. Hướng dẫn học sinh đọc đoạn văn bản tham gia trò chơi gấp hình
Đông-Tây-Nam-Bắc để dẫn nhập vào nội dung bài học.
b) Nội dung:
-Cho HS quan sát, tìm hiểu, tham gia trò chơi gấp hình Đông-Tây-Nam-Bắc và dẫn vào nội dung chính cần
tìm hiểu của bài học.
c) Sản phẩm: Học sinh đọc nội dung đoạn văn bản và tham gia hoạt động trò chơi gấp hình.
d) Tổ chức thực hiện
Hướng dẫn: Trò chơi gấp hình Đông-Tây-Nam-Bắc:
1.Gấp 2 đường chéo của tờ giấy hình vuông để tạo nếp gấp, mở tờ giấy ra.
2.Gấp bốn góc của tờ giấy vào tâm.

1

3.Lật mặt bên kia.
4.Tiếp tục gấp bốn góc vào tâm.
5.Đặt tờ giấy đã gấp nằm ngang, luồn ngón cái và ngón trỏ của 2 tay vào bốn góc ở mặt dưới.
6.Chỉnh sửa các nếp gấp.

B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC (Dự kiến thời lượng 32')
Hoạt động 1: 1. Thuật toán. (Dự kiến thời lượng 12')
a) Mục tiêu: Học sinh nhận ra các bước thực hiện một công việc chính là thuật toán và trình tự thực hiện các
bước là quan trọng. Hình thành khái niệm đầu vào và đầu ra của thuật toán.
b) Nội dung: Tìm hiểu về “Thuật toán.”. Học sinh nghiên cứu SGK hoặc quan sát, theo dõi bài giảng và
hoàn thiện phiếu học tập số 1, 2. Bài tập củng cố.
c) Sản phẩm: Phiếu học tập của học sinh.
Sản phẩm dự kiến:
PHIẾU SỐ 1 CD6B15
Họ và tên: ………………………………….. Lớp:….. Nhóm: ……………………
Hướng dẫn: Trò chơi gấp hình Đông-Tây-Nam-Bắc:
1.Gấp 2 đường chéo của tờ giấy hình vuông để tạo nếp gấp, mở tờ giấy ra.
2.Gấp bốn góc của tờ giấy vào tâm.
3.Lật mặt bên kia.
4.Tiếp tục gấp bốn góc vào tâm.
5.Đặt tờ giấy đã gấp nằm ngang, luồn ngón cái và ngón trỏ của 2 tay vào bốn góc ở mặt dưới.
6.Chỉnh sửa các nếp gấp.
Nếu đảo thứ tự của bước 3 và 4 trong hướng -Nếu đảo thứ tự của bước 3 và 4 trong hướng dẫn trên thì
dẫn trên thì em có gấp được hình trò chơi không thể gấp được hình vì kết quả của bước trước đều
Đông-Tây- Nam-Bắc không? Tại sao?
ảnh hưởng đến bước sau.
Trước khi thực hiện theo hướng dẫn trên, -Trước khi thực hiện hướng dẫn, em cần có tờ giấy hình
em cần có gì? Sau khi thực hiện lần lượt sáu vuông. Sau khi thực hiện lần lượt sáu bước, em nhận được
bước theo hướng dẫn, em nhận được kết quả kết quả là hình gấp trò chơi Đông-Tây-Nam-Bắc.
là gì?
PHIẾU SỐ 2 CD6B15
Em hãy trình bày Thuật toán là một dãy các chỉ dẫn rõ ràng, có trình tự sao cho khi thực hiện những
khái niệm thuật chỉ dẫn này người ta giải quyết được vấn đề hoặc nhiệm vụ đã cho.
toán?
Em hãy nêu các tính Các tính chất chung của thuật toán:
chất chung của thuật -Đầu vào.
-Đầu ra.
toán?
-Tính xác định.
-Tính hữu hạn.
-Tính tổng quát.
-Tính hiệu quả.
d) Tổ chức thực hiện:
-Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
+Hoạt động nhóm (chia từ 2hs/nhóm) hoặc cá nhân. Phát phiếu học tập cho học sinh và yêu cầu học sinh
hoàn thiện phiếu học tập, bài tập
+HS điền thông tin tìm hiểu, nghiên cứu, trả lời các yêu cầu trong phiếu học tập số 1, 2.
+GV: Yêu cầu các nhóm hoàn thành nhiệm vụ học tập.

2

-Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
+ HS tiếp nhận nhiệm vụ, lắng nghe, nghiên cứu, suy nghĩ và thảo luận, ghi vào vở, phiếu học tập
+ GV quan sát, hướng dẫn HS khi cần.
- Bước 3: Báo cáo, thảo luận
+ HS trình bày kết quả
+ HS khác nhận xét, bổ sung đáp án cho bạn.
+ HS cùng GV thảo luận nội dung.
- Bước 4: Kết luận, nhận định, đánh giá
+ GV nhận xét, đánh giá và chuẩn kiến thức
+HS: Nhận kết quả đánh giá của giáo viên và so sánh với phương án mẫu, tự sửa sai nếu có. Rút kinh
nghiệm, bài học.
Kiến thức:
*Thuật toán là một dãy các chỉ dẫn rõ ràng, có trình tự sao cho khi thực hiện những chỉ dẫn này người ta
giải quyết được vấn đề hoặc nhiệm vụ đã cho.
*Các tính chất chung của thuật toán:
-Đầu vào.
-Đầu ra.
-Tính xác định.
-Tính hữu hạn.
-Tính tổng quát.
-Tính hiệu quả.
Bài tập củng cố:

Gợi ý đáp án: 1- C
2- AB
Hoạt động 2: 2. Mô tả thuật toán: (Dự kiến thời lượng 20')
a) Mục tiêu: - Khai thác các kiến thức đã hiểu, biết của học sinh để dẫn dắt vào nội dung thuật toán.
b) Nội dung: Tìm hiểu về “Mô tả thuật toán”. GV yêu cầu học sinh nghiên cứu SGK hoặc quan sát, theo dõi
bài giảng, thảo luận và hoàn thiện phiếu học tập số 3, 4, 5, 6. Bài tập củng cố.
c) Sản phẩm: Phiếu học tập của học sinh
Sản phẩm dự kiến:
PHIẾU SỐ 3 CD6B15
Ngoài cách mô tả thuật toán bằng ngôn Ngoài cách trình bày thuật toán bằng ngôn ngữ tự nhiên, còn
ngữ tự nhiên, em còn biết cách nào khác có cách sử dụng sơ đồ khối. Cách này cũng mang lại hiệu
không? Cách đó có hiệu quả không? Vì quả cao vì dễ hiểu, dễ hình dung.
sao?
PHIẾU SỐ 4 CD6B15
Em hãy trình Có hai cách để mô tả thuật toán:
bày về mô tả -Liệt kê các bước bằng ngôn ngữ tự nhiên.
thuật toán?
-Sử dụng sơ đồ khối: là một sơ đồ gồm các hình mô tả các bước và đường có mũi tên để
chỉ hướng thực hiện.

1.
2.

A.Kí hiệu

PHIẾU SỐ 5 CD6B15
a.Bắt đầu hoặc kết thúc
b.Đầu vào hoặc đầu ra

3

B.Ý nghĩa

3.
4.
5.

Câu hỏi?
Em hãy mô tả thuật toán cho
ví dụ gấp hình sau bằng sơ
đồ khối?

c.Bước xử lí
d.Bước kiểm tra điều kiện
e.Chỉ hướng thực hiện tiếp theo
PHIẾU SỐ 6 CD6B15:

Trả lời:
Bắt đầu

Tờ giấy hình vuông
Gấp hai đường chéo hình vuông để tạo nếp gấp, mở tờ giấy ra
Gấp 4 góc của tờ giấy vào tâm
Lật mặt bên kia
Tiếp tục gấp bốn góc vào tâm.
Đặt tờ giấy đã gấp nằm ngang, luồn ngón cái và ngón trỏ của
2 tay vào bốn góc ở mặt dưới.
Chỉnh sửa các nếp gấp.
Hình trò chơi Đông-Tây-Nam-Bắc
Kết thúc

d) Tổ chức thực hiện:
-Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
+Hoạt động nhóm (chia từ 2hs/nhóm) hoặc cá nhân. Phát phiếu học tập cho học sinh và yêu cầu học sinh
hoàn thiện phiếu học tập, bài tập
+HS điền thông tin tìm hiểu, nghiên cứu, trả lời các yêu cầu trong phiếu học tập số 3, 4, 5, 6.
+GV: Yêu cầu các nhóm hoàn thành nhiệm vụ học tập.
-Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
+ HS tiếp nhận nhiệm vụ, lắng nghe, nghiên cứu, suy nghĩ và thảo luận, ghi vào vở, phiếu học tập
+ GV quan sát, hướng dẫn HS khi cần
- Bước 3: Báo cáo, thảo luận
+ HS trình bày kết quả
+ HS khác nhận xét, bổ sung đáp án cho bạn.
+ HS cùng GV thảo luận nội dung.
- Bước 4: Kết luận, nhận định, đánh giá
+ GV nhận xét, đánh giá và chuẩn kiến thức
+HS: Nhận kết quả đánh giá của giáo viên và so sánh với phương án mẫu, tự sửa sai nếu có. Rút kinh
nghiệm, bài học.
Kiến thức:

4

* Có hai cách để mô tả thuật toán:
-Liệt kê các bước bằng ngôn ngữ tự nhiên.
-Sử dụng sơ đồ khối: là một sơ đồ gồm các hình mô tả các bước và đường có mũi tên để chỉ hướng thực
hiện.
*Ý nghĩa và cách dùng các dạng khối mô tả thuật toán.
Bài tập củng cố:

Gợi ý đáp án: 1- C
2- (1+a ; 2+c ; 3+d ; 4+e ; 5+b)
C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP (Dự kiến thời lượng 20')
a) Mục tiêu: Học sinh sử dụng các kiến thức đã học trả lời câu hỏi, giải quyết các vấn đề của bài tập.
Củng cố kiến thức, phát huy trí tuệ.
b) Nội dung: -Hs làm bài tập luyện tập, các phiếu số 8, 9, 10, 11, 12.
c) Sản phẩm: Phiếu học tập của học sinh.
Sản phẩm dự kiến:
PHIẾU SỐ 8. CD6B15.
Thuật toán tính trung bình cộng của hai số a, b có

1.Đầu vào:
2.Đầu ra:

Hai số a, b.
Trung bình cộng của hai số a, b.

PHIẾU SỐ 9. CD6B15.
Thuật toán tìm ước chung lớn nhất của hai số tự nhiên a, b

1.Đầu vào:
2.Đầu ra:

Hai số tự nhiên a, b.
Ước chung lớn nhất của hai số tự nhiên a và b.

5

Thuật toán tính tổng hai số a, b

1.Đầu vào:
2.Đầu ra:
Bước 1.
Bước 2.
Bước 3.

PHIẾU SỐ 10. CD6B15.

Hai số a, b.
Tổng của hai số a và b
Mô tả thuật toán theo cách liệt kê các bước:
Nhập giá trị a, giá trị b.
Tính Tổng ← a + b
Thông báo giá trị của Tổng.

PHIẾU SỐ 11. CD6B15.
Em hãy sắp xếp các thành phần được đánh số trong hình để được thuật toán tính trung Kết quả sắp
bình cộng của hai số a và b
xếp
các
bước:
1→3
→2
→4 →6 →5

PHIẾU SỐ 12 CD6B15. Trắc nghiệm: Chọn đáp án thích hợp:
Trả lời:
Câu 1. Thuật toán là gì?
B
A. Một dãy các cách giải quyết một nhiệm vụ.
B. Một dãy các kết quả nhận được khi giải quyết một nhiệm vụ.
C. Một dãy các chỉ dẫn rõ ràng, có trình tự sao cho khi thực hiện những chỉ dẫn này người ta
giải quyết được vấn đề hoặc nhiệm vụ đã cho.
D. Một dãy các dữ liệu đầu vào để giải quyết một nhiệm vụ.
Câu 2. Em hãy chọn các câu đúng?
AB
A. Thuật toán có đầu ra là kết quả nhận được sau khi thực hiện các bước của thuật toán.
B. Thuật toán có đầu vào là các dữ liệu ban đầu.
C. Thuật toán có đầu vào là kết quả nhận được sau khi thực hiện các bước của thuật toán.
D. Thuật toán có đầu ra là các dữ liệu ban đầu.
Câu 3. Câu nào sau đây sai khi nói về vai trò của mũi tên trong sơ đồ khối của thuật toán?
C
A. Hướng mũi tên cho thấy hướng đi trong sơ đồ khối.
B. Mũi tên được sử dụng để chỉ hướng thực hiện tiếp theo.
C. Mũi tên được sử dụng chỉ để kết nối các hình khối trong sơ đồ khối. D. Cả A, B, C đều sai.
Câu 4. Thuật toán là gì?
B
A. Các mô hình và xu hướng được sử dụng để giải quyết vấn đề.
B. Một dãy các chỉ dẫn từng bước để giải quyết vấn đề.
C. Một ngôn ngữ lập trình.
D. Một thiết bị phần cứng lưu trữ dữ liệu.
Câu 5. Sơ đồ khối của thuật toán là:
C
A. Ngôn ngữ giao tiếp giữa người và máy tính.
B. Một biểu đồ gồm các đường cong và các mũi tên chỉ hướng.
C. Một sơ đồ gồm các hình mô tả các bước và đường mũi tên để chỉ hướng thực hiện.
D. Ngôn ngữ tự nhiên.
Câu 6. Thuật toán có thể được mô tả bằng:
D

6

A. Ngôn ngữ viết.
C. Ngôn ngữ logic toán học.

B. Ngôn ngữ kí hiệu.
D. Ngôn ngữ tự nhiên (liệt kê các bước) và sơ đồ khối.

Câu 7. Trong thuật toán, biểu tượng dưới đây có nghĩa:
A. Bắt đầu hoặc Kết thúc.
B. Đầu vào hoặc Đầu ra.
C. Bước xử lí.
D. Chỉ hướng thực hiện tiếp theo.
Câu 8. Trong thuật toán, biểu tượng dưới đây có nghĩa:
A. Bắt đầu hoặc Kết thúc.
B. Đầu vào hoặc Đầu ra.
C. Bước xử lí.
D. Chỉ hướng thực hiện tiếp theo.
Câu 9. Thuật toán có thể được mô tả theo hai cách nào?
A. Sử dụng các biến và dữ liệu.
B. Sử dụng đầu vào và đầu ra.
C. Sử dụng ngôn ngữ tự nhiên và sơ đồ khối.
D. Sử dụng phần mềm và phần cứng.
Câu 10. Lợi thế của việc sử dụng sơ đồ khối so với ngôn ngữ tự nhiên để mô tả thuật toán là gì?
A. Sơ đồ khối tuân theo một tiêu chuẩn quốc tế nên con người dù ở bất kể quốc gia nào cũng có
thể hiểu.
B. Sơ đồ khối dễ vẽ.
C. Sơ đồ khối dễ thay đổi.
D. Vẽ sơ đồ khối không tốn thời gian.
Câu 11. Mục đích của sơ đồ khối là gì?
A.Để mô tả chi tiết một chương trình. B.Để mô tả các chỉ dẫn cho máy tính “hiểu" về thuật
toán.
C. Để mô tả các chỉ dẫn cho con người hiểu về thuật toán.
D. Để chỉ dẫn cho máy tính thực hiện thuật toán.
Câu 12. Em hãy chọn các câu đúng?
A. Thuật toán có đầu ra là kết quả nhận được sau khi thực hiện các bước của thuật toán.
B. Thuật toán có đầu vào là các dữ liệu đầu ra.
C. Thuật toán có đầu vào là kết quả nhận được sau khi thực hiện các bước của thuật toán.
D. Thuật toán có đầu ra là các dữ liệu ban đầu.
Câu 13. Trong các ví dụ sau, đâu là thuật toán:
A. Một dãy các bước hướng dẫn tính diện tích của hình thang cân.
B. Một bài văn tả cảnh hoàng hôn ở biển. C. Một bài hát mang âm điệu dân gian.
D. Một bản nhạc tình ca.
Câu 14. “Thuật toán tìm số lớn hơn trong hai số a, b”. Đầu ra là:
A. Hai số a, b.
B. Số lớn hơn.
C. Số bé hơn.
D. Số bằng nhau.
Câu 15. Trong các ví dụ sau, ví dụ nào là thuật toán?
A. Một bản nhạc hay.
B. Một bức tranh đầy màu sắc.
C. Một bản hướng dẫn về cách nướng bánh với các bước cần làm. D. Một bài thơ lục bát.
Câu 16. Sơ đồ thuật toán được biểu diễn như hình là thuật toán:

A. Liệt kê.
B. Sơ đồ khối.
C. Hỗn hợp.
D. Sắp xếp.
Câu 17. Sắp xếp thứ tự các hình được đánh số trong hình sau để được thuật toán tính chu vi hình
chữ nhật có chiều dài a, chiều rộng b.
(1) Nhập a, b.
(2) Bắt đầu.
(3) Tổng ← a + b.
(4) Chu vi ← Tổng x 2.
(5) Kết thúc.
(6) Giá trị chu vi của hình chữ nhật.
Thứ tự sắp xếp đúng là:
A. (2) – (3) – (1) – (4) – (6) – (5)
B. (2) – (1) – (3) – (4) – (6) – (5)
C. (2) – (1) – (4) – (3) – (6) – (5)
D. (2) – (1) – (3) – (6) – (4) – (5)

7

A

B

C
A

C

A

A

B
C
B

B

Câu 18. Cho các bước như hình. Sắp xếp các bước theo thứ tự đúng:

C

A. 1 – 3 – 2 – 6 – 5 - 4
B. 1 – 2 – 5 – 6 – 1 - 4
C. 1 – 3 – 2 – 4 – 6 - 5
D. 1 – 4 – 2 – 3 – 6 – 5
Câu 19. Quan sát sơ đồ. Đầu ra của thuật toán là:

B

A. Cho hai số a, b.
B. Tính tổng của hai số a và b.
C. Hiệu giá trị a và b.
D. Một đáp án khác.
Câu 20. Cho dãy các thao tác sau đây:
a) Max ← a. b) Nếu Max < b thì Max ← b.
c) Nhập a, b. d) Thông báo Max và kết thúc.
Sắp xếp thứ tự các thao tác để nhận được thuật toán tìm giá trị lớn nhất của hai số nguyên a và
b.
A. c – a – b – d.
B. a – b – c – d.
C. c – d – a – b.
D. c – b – d – a.
Câu 21. Bạn Tuấn nghĩ về những công việc sẽ thực hiện sau khi thức dậy vào buổi sáng. Bạn ấy
viết một thuật toán bằng cách ghi ra từng bước, từng bước một. Bước đầu tiên bạn ấy viết ra là:
"Thức dậy". Em hãy cho biết bước tiếp theo là gì?
A. Đánh răng.
B. Thay quần áo.
C. Đi tắm.
D. Ra khỏi giường.
Câu 22. Bạn Thành viết một thuật toán mô tả việc đánh răng. Bạn ấy ghi các bước như sau:
(1) Rửa sạch bàn chải. (2) Súc miệng. (3) Chải răng. (4) Cho kem đánh răng vào bàn chải.
Trật tự sắp xếp đúng là:
A. (1) (2) (3) (4).
B. (4) (3) (2) (1).
C. (2) (3) (1) (4).
D. (4) (2) (1) (3).
Câu 23. Mẹ dặn Nam ở nhà nấu cơm và nhớ thực hiện tuần tự các bước sau:
Bước 1: Chuẩn bị nồi cơm điện, gạo, nước. Bước 2: Cho gạo và nước với tỉ lệ phù hợp vào nồi.
Bước 3: Cắm điện, bật nút nấu.
Bước 4: Cơm chín, đánh tơi cơm.
Các bước trên được gọi là:
A. Bài toán.
B. Người lập trình.
C. Máy tính điện tử.
D. Thuật toán.

A

D

B

D

d) Tổ chức thực hiện:
-Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
+Hoạt động nhóm (chia từ 2hs/nhóm) hoặc cá nhân. Phát phiếu học tập cho học sinh và yêu cầu học sinh
hoàn thiện phiếu bài tập
+HS điền thông tin tìm hiểu, nghiên cứu, trả lời các yêu cầu trong phiếu số 8, 9, 10, 11, 12.
+GV: Yêu cầu các nhóm hoàn thành nhiệm vụ học tập.
-Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
+ HS tiếp nhận nhiệm vụ, lắng nghe, nghiên cứu, suy nghĩ và thảo luận, hoàn thành phiếu bài tập
+ GV quan sát, hướng dẫn HS khi cần
- Bước 3: Báo cáo, thảo luận
+ HS trình bày kết quả
+ HS khác nhận xét, bổ sung đáp án cho bạn.
+ HS cùng GV thảo luận nội dung.
- Bước 4: Kết luận, nhận định, đánh giá
+ GV nhận xét, đánh giá và chuẩn kiến thức
+HS: Nhận kết quả đánh giá của giáo viên và so sánh với phương án mẫu, tự sửa sai nếu có. Rút kinh
nghiệm, bài học.

8

D.HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG, MỞ RỘNG (Dự kiến thời lượng 32')
a) Mục tiêu: -HS vận dụng được kiến thức để giải quyết bài tập phần vận dụng
b) Nội dung: GV yêu cầu học sinh nghiên cứu SGK hoặc quan sát, theo dõi bài giảng và hoàn thiện phiếu
bài tập. HS làm bài tập vận dụng, phiếu số 13, 14, 15 và tham khảo bài tập thực hành phiếu 16, 17.
c) Sản phẩm: Phiếu học tập của học sinh. Tệp chương trình Scratch.
Sản phẩm dự kiến:
PHIẾU SỐ 13. CD6B15.
Em hãy mô tả thuật toán làm kem sữa chua xoài bằng sơ đồ khối?
Bắt đầu
Lấy 250g xoài, 100g sữa chua, 1 thìa cà phê mật
ongsữa chua, 1 thìa cà phê mật ong
Cho xoài vào tô
Nghiền nát xoài
Cho sữa chua và mật ong vào tô
Trộn đều hỗn hợp
Cho hỗn hợp vào khuôn làm kem
Đặt khuôn làm kem vào ngăn đá tủ lạnh trong thời gian ít nhất 4 tiếng

Kem sữa chua xoài
Kết thúc

Em hãy mô tả thuật toán
tính điểm trung bình ba môn
Toán, Ngữ văn, Ngoại ngữ
theo cách: Liệt kê các bước.

Em hãy mô tả thuật toán
tính điểm trung bình ba
môn Toán, Ngữ văn,
Ngoại ngữ theo sơ đồ
khối.

PHIẾU SỐ 14. CD6B15.
*Mô tả thuật toán tính điểm trung bình theo cách liệt kê các bước:
-B1.Nhập giá trị a, giá trị b, giá trị c.
-B2.Tổng ← a + b + c.
-B3.Trung bình cộng ← Tổng : 3.
-B4.Thông báo giá trị Trung bình cộng.
PHIẾU SỐ 15. CD6B15.
Bắt đầu
Nhập giá trị a, giá trị b, giá trị c.
Tổng ← a + b + c.
Trung bình cộng ← Tổng : 3.
Thông báo giá trị Trung bình cộng.

9

Kết thúc

- Kết quả thực hành của HS.
d) Tổ chức thực hiện:
-Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
+Hoạt động nhóm (chia từ 2hs/nhóm) hoặc cá nhân. Phát phiếu học tập cho học sinh và yêu cầu học sinh
hoàn thiện phiếu bài tập
+HS điền thông tin tìm hiểu, nghiên cứu, trả lời các yêu cầu trong phiếu số 13, 14, 15 và tham khảo bài tập
thực hành phiếu 16, 17.
+GV: Yêu cầu các nhóm hoàn thành nhiệm vụ học tập.
-Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
+ HS tiếp nhận nhiệm vụ, lắng nghe, nghiên cứu, suy nghĩ và thảo luận, hoàn thành phiếu bài tập, bài thực
hành.
+ GV quan sát, hướng dẫn HS khi cần
- Bước 3: Báo cáo, thảo luận
+ HS trình bày kết quả
+ HS khác nhận xét, bổ sung đáp án cho bạn.
+ HS cùng GV thảo luận nội dung.
- Bước 4: Kết luận, nhận định, đánh giá
+ GV nhận xét, đánh giá và chuẩn kiến thức
+HS: Nhận kết quả đánh giá của giáo viên và so sánh với phương án mẫu, tự sửa sai nếu có. Rút kinh
nghiệm, bài học.
*Lưu ý:
-GV có thể cho học sinh chuẩn bị hoàn thành trước ở phiếu học trước hoặc sau tiết học và báo cáo kết quả
vào thời điểm thích hợp.
-GV tổ chức chia sẻ và đánh giá kết quả làm bài của HS ở thời điểm phù hợp của những tiết học tiếp theo.
IV. Phụ lục: (nếu có)
PHIẾU SỐ 1 CD6B15
Họ và tên: ………………………………….. Lớp:….. Nhóm: ……………………
Hướng dẫn: Trò chơi gấp hình Đông-Tây-Nam-Bắc:
1.Gấp 2 đường chéo của tờ giấy hình vuông để tạo nếp gấp, mở tờ giấy ra.
2.Gấp bốn góc của tờ giấy vào tâm.
3.Lật mặt bên kia.
4.Tiếp tục gấp bốn góc vào tâm.
5.Đặt tờ giấy đã gấp nằm ngang, luồn ngón cái và ngón trỏ của 2 tay vào bốn góc ở mặt dưới.
6.Chỉnh sửa các nếp gấp.
Nếu đảo thứ tự của bước 3 và 4 trong hướng ……………………………………………………………
dẫn trên thì em có gấp được hình trò chơi ……………………………………………………………
Đông-Tây- Nam-Bắc không? Tại sao?
……………………………………………………………
Trước khi thực hiện theo hướng dẫn trên, ……………………………………………………………
em cần có gì? Sau khi thực hiện lần lượt sáu ……………………………………………………………
bước theo hướng dẫn, em nhận được kết quả ……………………………………………………………
là gì?
PHIẾU SỐ 2 CD6B15
Em hãy trình bày ……………………………………………………………………………………
khái niệm thuật ……………………………………………………………………………………
toán?
Em hãy nêu các tính ……………………………………………………………………………………
chất chung của thuật ……………………………………………………………………………………
toán?
……………………………………………………………………………………
PHIẾU SỐ 3 CD6B15
Ngoài cách mô tả thuật toán bằng ngôn ………………………………………………………………

10

ngữ tự nhiên, em còn biết cách nào khác ………………………………………………………………
không? Cách đó có hiệu quả không? Vì ………………………………………………………………
sao?
Em hãy trình
bày về mô tả
thuật toán?

1.

PHIẾU SỐ 4 CD6B15
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………

A.Kí hiệu

PHIẾU SỐ 5 CD6B15

B.Ý nghĩa

2.
3.
4.
5.

Câu hỏi?
Em hãy mô tả thuật toán cho
ví dụ gấp hình sau bằng sơ
đồ khối?

PHIẾU SỐ 6 CD6B15:

Trả lời:
…..

………………………
……………………………………………………………..
……………………..
………………………
………………………
………………………
………………………
………………………
………………………
…….

11

PHIẾU SỐ 7 CD6B15:
Em hãy ghép mỗi mục ở cột A với một mục phù hợp ở cột B khi nói về sơ đồ khối của thuật toán:
A+B
A.Kí hiệu
B.Chức năng
1.
2.
3.
4.
5.

a.Bắt đầu hoặc kết thúc

1+ …

b. Chỉ hướng thực hiện tiếp theo

2+ …

c. Đầu vào hoặc đầu ra

3+ ….

d. Bước xử lí

4+ …

e. Bước kiểm tra điều kiện

5+ …

PHIẾU SỐ 8. CD6B15.
Thuật toán tính trung bình cộng của hai số a, b có

1.Đầu vào:
2.Đầu ra:

….
….

PHIẾU SỐ 9. CD6B15.
Thuật toán tìm ước chung lớn nhất của hai số tự nhiên a, b

1.Đầu vào:
2.Đầu ra:

…..
…..

12

Thuật toán tính tổng hai số a, b

1.Đầu vào:
2.Đầu ra:

….
….

Bước 1.
Bước 2.
Bước 3.

…
…
…

PHIẾU SỐ 10. CD6B15.

Mô tả thuật toán theo cách liệt kê các bước:

PHIẾU SỐ 11. CD6B15.
Em hãy sắp xếp các thành phần được đánh số trong hình để được thuật toán tính trung Kết quả sắp
bình cộng của hai số a và b
xếp
các
bước:
…→….
→…….. →
….. →…..
→…..
PHIẾU SỐ 12 CD6B15. Trắc nghiệm: Chọn đáp án thích hợp:
Trả lời:
Câu 1. Thuật toán là gì?
A. Một dãy các cách giải quyết một nhiệm vụ.
B. Một dãy các kết quả nhận được khi giải quyết một nhiệm vụ.
C. Một dãy các chỉ dẫn rõ ràng, có trình tự sao cho khi thực hiện những chỉ dẫn này người ta
giải quyết được vấn đề hoặc nhiệm vụ đã cho.
D. Một dãy các dữ liệu đầu vào để giải quyết một nhiệm vụ.
Câu 2. Em hãy chọn các câu đúng?
A. Thuật toán có đầu ra là kết quả nhận được sau khi thực hiện các bước của thuật toán.
B. Thuật toán có đầu vào là các dữ liệu ban đầu.
C. Thuật toán có đầu vào là kết quả nhận được sau khi thực hiện các bước của thuật toán.
D. Thuật toán có đầu ra là các dữ liệu ban đầu.
Câu 3. Câu nào sau đây sai khi nói về vai trò của mũi tên trong sơ đồ khối của thuật toán?
A. Hướng mũi tên cho thấy hướng đi trong sơ đồ khối.
B. Mũi tên được sử dụng để chỉ hướng thực hiện tiếp theo.
C. Mũi tên được sử dụng chỉ để kết nối các hình khối trong sơ đồ khối.
D. Cả A, B, C đều sai.
Câu 4. Thuật toán là gì?
A. Các mô hình và xu hướng được sử dụng để giải quyết vấn đề.
B. Một dãy các chỉ dẫn từng bước để giải quyết vấn đề.
C. Một ngôn ngữ lập trình.
D. Một thiết bị phần cứng lưu trữ dữ liệu.
Câu 5. Sơ đồ khối của thuật toán là:
A. Ngôn ngữ giao tiếp giữa người và máy tính.
B. Một biểu đồ gồm các đường cong và các mũi tên chỉ hướng.
C. Một sơ đồ gồm các hình mô tả các bước và đường mũi tên để chỉ hướng thực hiện.
D. Ngôn ngữ tự nhiên.

13

Câu 6. Thuật toán có thể được mô tả bằng:
A. Ngôn ngữ viết.
B. Ngôn ngữ kí hiệu.
C. Ngôn ngữ logic toán học.
D. Ngôn ngữ tự nhiên (liệt kê các bước) và sơ đồ khối.
Câu 7. Trong thuật toán, biểu tượng dưới đây có nghĩa:
A. Bắt đầu hoặc Kết thúc.
B. Đầu vào hoặc Đầu ra.
C. Bước xử lí.
D. Chỉ hướng thực hiện tiếp theo.
Câu 8. Trong thuật toán, biểu tượng dưới đây có nghĩa:
A. Bắt đầu hoặc Kết thúc.
B. Đầu vào hoặc Đầu ra.
C. Bước xử lí.
D. Chỉ hướng thực hiện tiếp theo.
Câu 9. Thuật toán có thể được mô tả theo hai cách nào?
A. Sử dụng các biến và dữ liệu.
B. Sử dụng đầu vào và đầu ra.
C. Sử dụng ngôn ngữ tự nhiên và sơ đồ khối.
D. Sử dụng phần mềm và phần cứng.
Câu 10. Lợi thế của việc sử dụng sơ đồ khối so với ngôn ngữ tự nhiên để mô tả thuật toán là gì?
A. Sơ đồ khối tuân theo một tiêu chuẩn quốc tế nên con người dù ở bất kể quốc gia nào cũng có
thể hiểu.
B. Sơ đồ khối dễ vẽ.
C. Sơ đồ khối dễ thay đổi.
D. Vẽ sơ đồ khối không tốn thời gian.
Câu 11. Mục đích của sơ đồ khối là gì?
A.Để mô tả chi tiết một chương trình. B.Để mô tả các chỉ dẫn cho máy tính “hiểu" về thuật
toán.
C. Để mô tả các chỉ dẫn cho con người hiểu về thuật toán.
D. Để chỉ dẫn cho máy tính thực hiện thuật toán.
Câu 12. Em hãy chọn các câu đúng?
A. Thuật toán có đầu ra là kết quả nhận được sau khi thực hiện các bước của thuật toán.
B. Thuật toán có đầu vào là các dữ liệu đầu ra.
C. Thuật toán có đầu vào là kết quả nhận được sau khi thực hiện các bước của thuật toán.
D. Thuật toán có đầu ra là các dữ liệu ban đầu.
Câu 13. Trong các ví dụ sau, đâu là thuật toán:
A. Một dãy các bước hướng dẫn tính diện tích của hình thang cân.
B. Một bài văn tả cảnh hoàng hôn ở biển. C. Một bài hát mang âm điệu dân gian.
D. Một bản nhạc tình ca.
Câu 14. “Thuật toán tìm số lớn hơn trong hai số a, b”. Đầu ra là:
A. Hai số a, b.
B. Số lớn hơn.
C. Số bé hơn.
D. Số bằng nhau.
Câu 15. Trong các ví dụ sau, ví dụ nào là thuật toán?
A. Một bản nhạc hay.
B. Một bức tranh đầy màu sắc.
C. Một bản hướng dẫn về cách nướng bánh với các bước cần làm. D. Một bài thơ lục bát.
Câu 16. Sơ đồ thuật toán được biểu diễn như hình là thuật toán:

A. Liệt kê.
B. Sơ đồ khối.
C. Hỗn hợp.
D. Sắp xếp.
Câu 17. Sắp xếp thứ tự các hình được đánh số trong hình sau để được thuật toán tính chu vi hình
chữ nhật có chiều dài a, chiều rộng b.
(1) Nhập a, b.
(2) Bắt đầu.
(3) Tổng ← a + b.
(4) Chu vi ← Tổng x 2.
(5) Kết thúc.
(6) Giá trị chu vi của hình chữ nhật.
Thứ tự sắp xếp đúng là:
A. (2) – (3) – (1) – (4) – (6) – (5)
B. (2) – (1) – (3) – (4) – (6) – (5)
C. (2) – (1) – (4) – (3) – (6) – (5)
D. (2) – (1) – (3) – (6) – (4) – (5)
Câu 18. Cho các bước như hình. Sắp xếp các bước theo thứ tự đúng:

14

A. 1 – 3 – 2 – 6 – 5 - 4
B. 1 – 2 – 5 – 6 – 1 - 4
C. 1 – 3 – 2 – 4 – 6 - 5
D. 1 – 4 – 2 – 3 – 6 – 5
Câu 19. Quan sát sơ đồ. Đầu ra của thuật toán là:

A. Cho hai số a, b.
B. Tính tổng của hai số a và b.
C. Hiệu giá trị a và b.
D. Một đáp án khác.
Câu 20. Cho dãy các thao tác sau đây:
a) Max ← a. b) Nếu Max < b thì Max ← b.
c) Nhập a, b. d) Thông báo Max và kết thúc.
Sắp xếp thứ tự các thao tác để nhận được thuật toán tìm giá trị lớn nhất của hai số nguyên a và
b.
A. c – a – b – d.
B. a – b – c – d.
C. c – d – a – b.
D. c – b – d – a.
Câu 21. Bạn Tuấn nghĩ về những công việc sẽ thực hiện sau khi thức dậy vào buổi sáng. Bạn ấy
viết một thuật toán bằng cách ghi ra từng bước, từng bước một. Bước đầu tiên bạn ấy viết ra là:
"Thức dậy". Em hãy cho biết bước tiếp theo là gì?
A. Đánh răng.
B. Thay quần áo.
C. Đi tắm.
D. Ra khỏi giường.
Câu 22. Bạn Thành viết một thuật toán mô tả việc đánh răng. Bạn ấy ghi các bước như sau:
(1) Rửa sạch bàn chải. (2) Súc miệng. (3) Chải răng. (4) Cho kem đánh răng vào bàn chải.
Trật tự sắp xếp đúng là:
A. (1) (2) (3) (4).
B. (4) (3) (2) (1).
C. (2) (3) (1) (4).
D. (4) (2) (1) (3).
Câu 23. Mẹ dặn Nam ở nhà nấu cơm và nhớ thực hiện tuần tự các bước sau:
Bước 1: Chuẩn bị nồi cơm điện, gạo, nước. Bước 2: Cho gạo và nước với tỉ lệ phù hợp vào nồi.
Bước 3: Cắm điện, bật nút nấu.
Bước 4: Cơm chín, đánh tơi cơm.
Các bước trên được gọi là:
A. Bài toán.
B. Người lập trình.
C. Máy tính điện tử.
D. Thuật toán.
PHIẾU SỐ 13. CD6B15.
Em hãy mô tả thuật toán làm kem sữa chua xoài bằng sơ đồ khối?

15

……
………………………………………………………
………………………………………………………
………………………………………………………
………………………………………………………
………………………………………………………
………………………………………………………
………………………………………………………
………………………………………………………

……………………………………………………….
…..
PHIẾU SỐ 14. CD6B15.
Em hãy mô tả thuật toán …………………………………………………………………………….
tính điểm trung bình ba môn …………………………………………………………………………….
Toán, Ngữ văn, Ngoại ngữ …………………………………………………………………………….
theo cách: Liệt kê các bước. …………………………………………………………………………….
…………………………………………………………………………….

Em hãy mô tả thuật toán
tính điểm trung bình ba
môn Toán, Ngữ văn,
Ngoại ngữ theo sơ đồ
khối.

PHIẾU SỐ 15. CD6B15.
……
……………………………..
……………………………..
……………………………..
……………………………..
…..

PHIẾU SỐ 16. CD6B15. Tham khảo chương trình Scratch

16

PHIẾU SỐ 17. CD6B15. Tham khảo chương trình Scratch
Chương trình Scratch thực hiện phép toán với 2 số x và y.

////////////////////THE END.////////////////////
PHIẾU SỐ 1 CD6B15
Họ và tên: ………………………………….. Lớp:….. Nhóm: ……………………
Hướng dẫn: Trò chơi gấp hình Đông-Tây-Nam-Bắc:
1.Gấp 2 đường chéo của tờ giấy hình vuông để tạo nếp gấp, mở tờ giấy ra.

17

2.Gấp bốn góc của tờ giấy vào tâm.
3.Lật mặt bên kia.
4.Tiếp tục gấp bốn góc vào tâm.
5.Đặt tờ giấy đã gấp nằm ngang, luồn ngón cái và ngón trỏ của 2 tay vào bốn góc ở mặt dưới.
6.Chỉnh sửa các nếp gấp.
Nếu đảo thứ tự của bước 3 và 4 trong hướng -Nếu đảo thứ tự của bước 3 và 4 trong hướng dẫn trên thì
dẫn trên thì em có gấp được hình trò chơi không thể gấp được hình vì kết quả của bước trước đều
Đông-Tây- Nam-Bắc không? Tại sao?
ảnh hưởng đến bước sau.
Trước khi thực hiện theo hướng dẫn trên, -Trước khi thực hiện hướng dẫn, em cần có tờ giấy hình
em cần có gì? Sau khi thực hiện lần lượt sáu vuông. Sau khi thực hiện lần lượt sáu bước, em nhận được
bước theo hướng dẫn, em nhận được kết quả kết quả là hình gấp trò chơi Đông-Tây-Nam-Bắc.
là gì?
Em hãy trình bày
khái niệm thuật
toán?
Em hãy nêu các tính
chất chung của thuật
toán?

PHIẾU SỐ 2 CD6B15
Thuật toán là một dãy các chỉ dẫn rõ ràng, có trình tự sao cho khi thực hiện những
chỉ dẫn này người ta giải quyết được vấn đề hoặc nhiệm vụ đã cho.
Các tính chất chung của thuật toán:
-Đầu vào.
-Đầu ra.
-Tính xác định.
-Tính hữu hạn.
-Tính tổng quát.
-Tính hiệu quả.

PHIẾU SỐ 3 CD6B15
Ngoài cách mô tả thuật toán bằng ngôn Ngoài cách trình bày thuật toán bằng ngôn ngữ tự nhiên, còn
ngữ tự nhiên, em còn biết cách nào khác có cách sử dụng sơ đồ khối. Cách này cũng mang lại hiệu
không? Cách đó có hiệu quả không? Vì quả cao vì dễ hiểu, dễ hình dung.
sao?
PHIẾU SỐ 4 CD6B15
Em hãy trình Có hai cách để mô tả thuật toán:
bày về mô tả -Liệt kê các bước bằng ngôn ngữ tự nhiên.
thuật toán?
-Sử dụng sơ đồ khối: là một sơ đồ gồm các hình mô tả các bước và đường có mũi tên để
chỉ hướng thực hiện.

1.

A.Kí hiệu

2.
3.
4.
5.

Câu hỏi?
Em hãy mô tả thuật toán cho
ví dụ gấp hình sau bằng sơ

PHIẾU SỐ 5 CD6B15

B.Ý nghĩa

a.Bắt đầu hoặc kết thúc
b.Đầu vào hoặc đầu ra
c.Bước xử lí
d.Bước kiểm tra điều kiện
e.Chỉ hướng thực hiện tiếp theo
PHIẾU SỐ 6 CD6B15:

18

Trả lời:
Bắt đầu

đồ khối?

Tờ giấy hình vuông
Gấp hai đường chéo hình vuông để tạo nếp gấp, mở tờ giấy ra
Gấp 4 góc của tờ giấy vào tâm
Lật mặt bên kia
Tiếp tục gấp bốn góc vào tâm.
Đặt tờ giấy đã gấp nằm ngang, luồn ngón cái và ngón trỏ của
2 tay vào bốn góc ở mặt dưới.
...