Tuần: 5-6
Tiết: 5-6

Bài 4: CÁC QUỐC GIA CỔ ĐẠI PHƯƠNG TÂY – HI LẠP VÀ RÔMA (2 tiết)
I/ Mục tiêu bài học:
1/ Về kiến thức: Bài này tiếp tục giúp HS thấy rõ quan hệ tương ứng tất yếu giữa cơ sở hạ tầng và kiến trúc thượng tầng, thông qua những hiểu biết về:
-.Điều kiện thiên nhiên của vùng Địa Trung Hải với sự phát triển TCN và thương nghiệp đường biển và với chế độ chiếm nô.
-Từ cơ sở KT-XH đã dẫn đến việc hình thành thể chế nhà nước dân chủ cộng hòa ở Hi Lạp và Rôma.
2/ Về tư tưởng, tình cảm: Mâu thuẫn giai cấp gay gắt làm bùng cháy các cuộc khởi nghĩa của nô lệ và dân nghèo. Qua đó GV làm cho HS hiểu được mô hình thứ hai của XH cổ đại, XH chiếm nô vùng Địa Trung Hải, đồng thời giúp HS nhận thức rõ về vai trò của quần chúng nhân dân trong lịch sử.
3/ Về kỹ năng: Biết sử dụng bản đồ để phân tích những thuận lợi, khó khăn và vai trò của điều kiện địa lý ở các quốc gia cổ đại phương Tây.
II/ Thiết bị, tài liệu dạy học:
Sách giáo khoa, sách giáo viên Lịch sử 10.
Thiết kế bài giảng Lịch sử 10.
Hướng dẫn sử dụng kênh hình trong sách giáo khoa Lịch sử 10.
Tư liệu Lịch sử 10 – NXB GD.
Những mẩu chuyện Lịch sử thế giới Tập 1 – NXB GD.
Lịch sử văn minh thế giới – NXB GD.
Từ điển thuật ngữ lịch sử phổ thông.
Các công trình kiến trúc nổi tiếng trong LSTG cổ trung đại – NXB GD.
Hình ảnh sách giáo khoa, Lược đồ các quốc gia cổ đại phương Tây.
III/ Tiến trình tổ chức dạy học:
1/ Ổn định lớp:
2/ Kiểm tra bài cũ:
-Các quốc gia cổ đại phương Đông ra đời ở đâu? Vào thời gian nào? Điều kiện thuận lợi, khó khăn? Các ngành kinh tế của các quốc gia cổ đại phương Đông?
-Trong XH cổ đại phương Đông có những giai cấp nào? Nguồn gốc, vai trò của các giai cấp đó?
-Cư dân phương Đông thời cổ đại đã có những đóng góp gì về mặt văn hóa cho nhân loại?
3/ Giảng bài mới:
GV giới thiệu bài mới: Hi Lạp và Rôma bao gồm nhiều đảo và bán đảo nhỏ nằm trên bờ Bắc Địa Trung Hải. Địa Trung Hải giống như một cái hồ lớn tạo nên sự giao thông thuận lợi giữa các nước với nhau, do đó từ rất sớm đã có những hoạt động hàng hải, ngư nghiệp và thương nghiệp biển. Trên cơ sở đó, Hi Lạp và Rôma đã phát triển rất cao về kinh tế và XH làm cơ sở cho một nền văn hóa rất rực rỡ. Để hiểu được điều kiện tự nhiên chi phối sự phát triển KT-XH của các quốc gia cổ đại Hi Lạp, Rôma, thể chế nhà nước, thành tựu văn hóa tiêu biểu ở Hi Lạp, Rôma thời cổ đại, chúng ta cùng tìm hiểu nội dung bài 4.
Hoạt động của giáo viên và học sinh
Kiến thức cơ bản


HS nhắc lại ĐKTN của các quốc gia cổ đại phương Đông.
GVPV: ĐKTN của các quốc gia cổ đại Địa Trung Hải có những thuận lợi và khó khăn gì? So sánh với phương Đông?
HS xem SGK suy nghĩ trả lời, GV nhận xét, giải thích kết luận:
GVPV: Các loại cây lâu năm trồng ở HiLạp, Rôma? Giá trị kinh tế của nó?
HS xem SGK suy nghĩ trả lời, GV nhận xét, bổ sung, chốt ý:
GVPV: Kinh tế chính của phương Tây? Sự phát triển kinh tế biểu hiện như thế nào? (Họ mua gì? Bán gì? Mua bán với những vùng nào?)
HS xem SGK trả lời, GV nhận xét, bổ sung, phân tích, kết luận:




GVPV: Công cụ lao động để khai thác đất đai trồng trọt? Tác dụng của việc sử dụng công cụ lao động bằng sắt?
HS xem SGK trả lời, GV nhận xét, bổ sung, phân tích, kết luận:


GVPV: Nguyên nhân ra đời của thị quốc? Tại sao gọi là thị quốc? Mô tả quang cảnh trong thị quốc? Các giai cấp chính trong XH cổ đại phương Tây? Đặc điểm, tính chất của nhà nước cổ đại phương Tây? So sánh với phương Đông?
HS xem SGK suy nghĩ trả lời, GV nhận xét, bổ sung, phân tích, kết luận:
-Tính chất:
+Phương Đông: quân chủ.
+Phương Tây: dân chủ.
-Tuy tính chất dân chủ được đề cao nhưng bản chất của nền dân chủ cổ đại ở Hi Lạp, Rôma đó là