BÀI HỌC STEM LỚP 4 – KẾ HOẠCH BÀI DẠY
BÀI 14: CHUỖI THỨC ĂN TRONG TỰ NHIÊN
(2 tiết)
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
Bài học này giúp các em:
– Nhận biết được mối liên hệ về thức ăn giữa các sinh vật qua chuỗi thức ăn.
– Thực hành làm mô hình chuỗi thức ăn từ những vật liệu đơn giản.
– Tự tin khi đề xuất ý tưởng.
– Hợp tác, chia sẻ với bạn trong khi làm sản phẩm.
II. ĐỒ DÙNG HỌC TẬP
1. Chuẩn bị của GV
– Các phiếu học tập, phiếu đánh giá sản phẩm
– 1 mô hình chuỗi thức ăn
– Đồ dùng, dụng cụ vật liệu cho 1 nhóm 4 HS
STT

Thiết bị/Dụng cụ

Số lượng

1

Giấy A4

4 tờ

2

Giấy bìa màu

5 Tờ

3

Đất nặn

1 hộp

Hình ảnh minh hoạ

2. Chuẩn bị của HS (dành cho 1 nhóm)
STT

Thiết bị/Dụng cụ

Số lượng

1

Keo dán

1 lọ

2

Bút chì

1 chiếc

3

Kéo

1 chiếc

4

Bút màu

1 hộp

5

Băng dính

1 cuộn

Hình ảnh minh hoạ

III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
Hoạt động của GV

Hoạt động của HS

MỞ ĐẦU
– GV mời các em xem phim “Đám
1

Hoạt động của GV

Hoạt động của HS

cưới chuột”
Hoạt động 1: Khởi động
– Trò chơi: đi tìm thức ăn

– HS theo dõi

– GV giới thiệu cách chơi:

– HS theo dõi

Quản trò đưa ra các tấm thẻ. Trên mỗi
tấm thẻ ghi một câu đố về tên một con
vật.
Người chơi chọn 1 tấm thẻ, trả lời câu
đố về tên và thức ăn của con vật mà
tấm thẻ nhắc tới.
Nếu trả lời đúng thì tấm thẻ sẽ được
mở. Nếu trả lời sai thì quyền trả lời
dành cho người khác. Mỗi câu trả lời
đúng được nhận 10 điểm. Người được
nhiều điểm nhất sẽ chiến thắng.
– GV mời quản trò ra điều khiển trò
chơi

– HS tham gia trò chơi.

– GV hỏi HS: Những con vật trong
trò chơi có mối liên hệ về thức ăn như
thế nào?

– HS trả lời

– GV giao phiếu học tập số 1 và yêu
cầu HS hoàn thành.

– HS hoàn thành

– GV mời HS trình bày kết quả phiếu
học tập số 1

– HS trình bày kết quả phiếu học tập số 1

– GV tổng kết hoạt động và đưa ra
nhiệm vụ của bài học mà HS cần thực
hiện.
HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 2: Nhận biết mối liên hệ về thức ăn giữa các con vật qua chuỗi thức ăn
2

Hoạt động của GV

Hoạt động của HS

a) GV yêu cầu quan sát hình 1 ở trang – HS quan sát
68 và cho biết
– Thức ăn của mỗi con vật trong hình

– HS trả lời

– GV mời HS trả lời

– Thức ăn của châu chấu là cỏ.
– Thức ăn của chim là châu chấu.

– Mối liên hệ về thức ăn giữa các sinh – HS trả lời
vật trong hình.
– Mối liên hệ về thức ăn giữa các sinh vật
trong hình:
Cỏ là thức ăn của châu chấu –> Châu chấu là
thức ăn của chim
– Ý nghĩa của mũi tên trong sơ đồ: GV –HS trả lời: sinh vật này là thức ăn của sinh
mời HS trả lời
vật kia
– GV chốt:
Một chuỗi thức ăn gồm nhiều sinh
vật có mối liên hệ thức ăn với nhau.
Mỗi sinh vật có thể tham gia vào
nhiều chuỗi thức ăn khác nhau
b) GV yêu cầu HS quan sát hình 2 – HS mô tả mối liên hệ về thức ăn giữa các
trang 68 và thực hiện yêu cầu
sinh vật trong hình.
– Mô tả mối liên hệ về chuỗi thức ăn 2a.Thỏ ăn cà rốt –> sói ăn Thỏ
giữa các sinh vật trong hình 2a và 2b.
2b.Ốc sên ăn bèo –>Vịt ăn ốc sên
– GV mời HS trả lời
– Sử dụng mũi tên vẽ sơ đồ mô tả mối 2a. cà rốt– thỏ– sói
liên hệ về thức ăn giữa các sinh vật 2b. bèo–ốc sên – vịt
trong hình 2a và 2b theo gợi ý sách
STEM lớp 4 trang 68.
– GV mời HS trả lời:
Nêu tên đứng đầu trong chuối thức ăn

Hình 2a; tên sinh vật đứng đầu trong chuỗi
thức ăn: cà rốt
Hình 2b: tên sinh vật đứng đầu trong chuỗi
thức ăn: bèo

– GV mời HS khác nhận xét, góp ý câu – HS nhận xét, góp ý
trả lời của các bạn.
– GV giao phiếu học tập số 2 và yêu – HS hoàn thành phiếu học tập số 2
cầu HS hoàn thành.
3

Hoạt động của GV

Hoạt động của HS

– GV mời HS trình bày phiếu học tập – HS trình bày phiếu học tập số 2
số 2.
1 .Chuỗi thức ăn là một dãy gồm nhiều loài
sinh vật có quan hệ thức ăn với nhau.
2. Mối liên hệ về thức ăn giữa các sinh vật
được thể hiện bằng hình mũi tên.
Chuột –> mèo
3. chuỗi thức ăn: cỏ, trâu, sư tử, bọ. Vẽ mô
hình chuỗi thức ăn.
Cỏ→Trâu →sư tử →Bọ, sinh vật đứng đầu
chuỗi thức ăn: cỏ
–GV tổng kết hoạt động
Hoạt động 3: Tìm hiểu về chuỗi thức ăn trong tự nhiên
a) GV yêu cầu HS: quan sát hình 3 và – HS quan sát hình, HS trả lời
thực hiện theo yêu cầu:
1– Nai ăn cỏ →Nai là thức ăn cho hổ
– Kể tên các chuỗi thức ăn có trong 2– Sâu ăn cỏ →sâu là thức ăn cho ếch
hình
3– Châu chấu ăn cỏ → Châu chấu là thức ăn
– GV mời HS trả lời
cho gà.
–Viết các chuỗi thức ăn theo gợi ý sách 1–cây cỏ →nai→hổ
2–cây cỏ →sâu →ếch
bài học STEM trang 69
3–cây cỏ →châu chấu →gà

b) GV yêu cầu HS lên bảng: hãy viết 1. Rêu→ốc →cá chép→cò
các chuỗi thức ăn có thể xây dựng được 2. Rêu →ốc →cá chép →bồ nông
từ các sinh vật sau: rêu, ốc, cá chép, cò,
bồ nông
c) GV yêu cầu HS quan sát và viết các – HS quan sát và viết các chuỗi thức ăn ở
chuỗi thức ăn ở môi trường tự nhiên môi trường tự nhiên xung quanh nơi em
xung quanh nơi em sống (trường học, sống.
nơi ở)
– GV phát phiếu học tập số 3 và yêu –HS hoàn thành
cầu HS hoàn thành.
– GV mời HS trình bày phiếu học tập –HS trình bày phiếu học tập số 3
số 3.
– GV tổng kết hoạt động.
TIẾT 2
4

Hoạt động của GV

Hoạt động của HS

THỰC HÀNH – VẬN DỤNG
Hoạt động 4: Đề xuất ý tưởng và cách làm đồ mô hình chuỗi thức ăn
a) GV yêu cầu HS thảo luận nhóm và – HS thảo luận nhóm
chia sẻ ý tưởng làm mô hình chuỗi thức
ăn theo các tiêu chí:
• Có ít nhất ba sinh vật trong chuỗi – HS thảo luận nhóm.
thức ăn
• Thể hiện được mối liên hệ về thức
ăn giữa các sinh vật trong chuỗi thức
ăn
• Chắc chắn, đẹp, sử dụng được nhiều
lần
b) Lựa chọn ý tưởng và cách làm mô – Thảo luận nhóm
hình chuỗi thức ăn
– GV yêu cầu các nhóm thảo luận:
Lựa chọn ý tưởng
Đề xuất cách làm mô hình chuỗi thức
ăn
– GV mời đại diện nhóm chia sẻ ý – HS chia sẻ
tưởng và đề xuất cách làm mô hình.
(Mô hình chuỗi thức ăn:
Ví dụ: cỏ →châu chấu →chuột →rắn →đại
bàng
–Nhóm lựa chọn cách thể hiện mối liên hệ về
thức ăn giữa các sinh vật trong chuối: sử
dụng mũi tên, vẽ sơ đồ
–Nhóm sử dụng vật liệu đơn giản: đất nặn,
giấy bìa, kẹp gỗ, (que tre) ,… để làm mô
hình.
–Mô tả cách làm:
1– làm hình trụ →nặn vẽ các sinh vật trong chuỗi và
dán vào các hình →xếp các sinh vật trong mô hình.

– GV giao phiếu học tập số 4 và yêu – HS hoàn thành.
cầu HS hoàn thành.
– GV mời HS trình bày kết quả phiếu – HS trình bày kết quả phiếu học tập số 4
học tập số 4.
5

Hoạt động của GV

Hoạt động của HS

– GV tổng kết hoạt động chuyển sang
hoạt động sau.
Hoạt động 5: Làm mô hình chuỗi thức ăn
a) GV giao dụng cụ và vật liệu cho HS

– Các nhóm lựa chọn dụng cụ và vật liệu phù
hợp với ý tưởng của nhóm đã chọn.

b) GV cho HS đọc và quan sát hình ở –HS trả lời: sách gợi ý làm mô hình chuỗi
trang 70 sách bài học STEM lớp 4
thức ăn theo gồm 3 bước:
Sách gợi ý chúng ta làm mô hình chuỗi Bước 1: Làm các hình trụ
thức ăn theo mấy bước? các bước làm Bước 2: Làm các sinh vật trong chuỗi thức
gì và làm như thế nào?
ăn và dán vào các hình trụ
Bước 3: Sắp xếp các sinh vật trong mô hình
và thể hiện mối liên hệ về thức ăn
– Chúng ta đã lựa chọn ý tưởng và lựa – HS thực hiện làm mô hình chuỗi thức ăn
chọn vật liệu dụng cụ cô mời các em theo cách của nhóm đã chọn.
làm mô hình chuỗi thức ăn.
– Trong quá trình cả lớp làm mô hình, Các nhóm làm mô hình theo tiêu chí
GV quan sát và hỗ trợ khi cần thiết.
– GV yêu cầu các nhóm đối chiếu sản – Các nhóm kiểm tra đối chiếu sản phẩm
phẩm với tiêu chí nếu cần thì điều
chỉnh.
–GV tổng kết hoạt động
Hoạt động 6: Trưng bày và giới thiệu mô hình của chuỗi thức ăn
– GV cho các nhóm trưng bày bằng mô – Các nhóm trưng bày mô hình của nhóm
hình của nhóm.
– GV mời cả lớp tham quan các mô – HS tham quan các mô hình
hình.
– Đại diện nhóm thuyết trình về sản – Đại diện nhóm thuyết trình về sản phẩm
phẩm của nhóm mình.
theo nội dung
– Vật liệu sử dụng để làm mô hình
– Cách thiết kế mô hình theo đường thẳng
hay vòng tròn,…
– Các sinh vật có trong chuỗi ví dụ: cà rốt
→Thỏ→cáo→sư tử

– GV mời các nhóm nhận xét, góp ý
6

Hoạt động của GV

Hoạt động của HS

– GV yêu cầu HS: sau khi tham quan Các nhóm đánh giá sản
nghe giới thiệu về mô hình hãy đánh mình và nhóm bạn.
giá sản phẩm của nhóm em và nhóm
bạn vào phiếu đánh giá bằng cách dán
nhãn vào các ô tương ứng.

phẩm của nhóm

TỔNG KẾT BÀI HỌC
– GV nhắc HS chưa hoàn thiện sản phẩm và phiếu học tập hoàn thiện nốt.
– GV nhắc HS sử dụng sản phẩm để mô tả các chuỗi thức ăn trong tự nhiên.
– GV khen ngợi nhóm HS tích cực tham gia hoạt động, động viên các nhóm làm chưa
tốt để lần sau cố gắng.
– GV nhận xét và tổng kết buổi học

7

CHUỖI THỨC ĂN TRONG TỰ NHIÊN

Nhóm………………………………..
Lớp……………..

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
1.

Nối con vật với đồ ăn của chúng
Rêu

Xương

Hạt dẻ

Giun

Bọ gậy

Rễ cây

Ngô

Ớt

Gà

Cỏ và lá

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2
1. Chuỗi thức ăn là gì?
……………………………………………………………………………………………
……………………………………

2. Mối liên hệ về thức ăn giữa các sinh vật được thể
hiện bằng hình gì? Vẽ mô tả mối liên hệ về thức ăn
giữa mèo và chuột
8

……………………………………………………………………………………………
…………………………………….

3. Cho chuỗi thức ăn: cỏ, trâu, sư tử, bọ. Vẽ mô hình
chuỗi thức ăn.

Sinh vật đứng đầu chuỗi thức ăn
là……………………………………………………………….

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3
Sắp xếp các sinh vật sau thành chuỗi thức ăn và vẽ sơ
đồ
1. Sâu, chim, rau xanh, đại bàng, rắn
..
……………………………………………………………………………………………
……………………………………….

2. Cọp, giun đất, mùn bã hữu cơ, gà, chó sói
..
……………………………………………………………………………………………
……………………………………….

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 4
Vẽ mô hình chuỗi thức ăn của nhóm
9

1. Chuỗi thức ăn có các sinh vật gì?
..
……………………………………………………………………………………………
……………………………………….

2. Em lựa chọn cách gì để thể hiện mối liên hệ thức ăn
trong chuỗi
..
……………………………………………………………………………………………
……………………………………….

3. Vật liệu nhóm sử dụng là gì?
..
……………………………………………………………………………………………
……………………………………….

Mô tả ngắn gọn cách làm mô hình
..
……………………………………………………………………………………………
……………………………………….
..
……………………………………………………………………………………………
……………………………………….

10