Ngày soạn: …/…/…
Ngày dạy: …/…/…
Quy ước: Nội dung màu xanh dương là phần bổ sung tích hợp năng lực AI.

BÀI 7: BẢN ĐỒ CHÍNH TRỊ CHÂU Á,
CÁC KHU VỰC CỦA CHÂU Á
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức
-

Xác định được trên bản đồ chính trị các khu vực của châu Á.

-

Trình bày được đặc điểm tự nhiên của một trong các khu vực ở châu Á.

2. Năng lực
- Năng lực chung:
 Tự chủ và tự học: biết lắng nghe và chia sẻ ý kiến cá nhân với bạn, nhóm
và GV. Tích cực tham gia các hoạt động trong lớp.
 Giao tiếp và hợp tác: có thói quen trao đổi, giúp đỡ nhau trong học tập;
biết cùng nhau hoàn thành nhiệm vụ học tập theo sự hướng dẫn của thầy
cô.
 Giải quyết vấn đề và sáng tạo: biết phối hợp với bạn bè khi làm việc
nhóm, có sáng tạo khi tham gia các hoạt động học tập.
- Năng lực địa lí:
 Năng lực tìm hiểu Địa lí: sử dụng công cụ địa lí (bản đồ, bảng số liệu,
hình ảnh,…)

 Năng lực nhận thức Địa lí: giải thích hiện tượng và quá trình địa lí tự
nhiên và kinh tế - xã hội, phân tích được mối quan hệ giữa các đối tượng;
nhận thức sự phân bố trong không gian địa lí.
 Năng lực vận dụng kiến thức, kĩ năng Địa lí vào cuộc sống: áp dụng kiến
thức đã học về bản đồ chính trị châu Á, các khu vực của châu Á vào
những tình huống cần thiết trong cuộc sống.
- Năng lực số:

1

 1.2.TC1a: Thực hiện phân tích, so sánh, đánh giá được độ tin cậy và độ
chính xác của các nguồn dữ liệu, thông tin và nội dung số đã được tổ
chức rõ ràng.
 2.1.TC1a: Thực hiện được các tương tác được xác định rõ ràng và
thường xuyên với các công nghệ số.
 3.1.TC1b: Thể hiện được bản thân thông qua việc tạo ra các nội dung số
thông thường và được xác định rõ ràng.
 5.2.TC1b: Lựa chọn được các công cụ số và các giải pháp công nghệ có
thể giải quyết những nhu cầu đó.
 6.2.TC1a: Sử dụng được các công cụ AI trong công việc và học tập hằng
ngày.
- Năng lực AI:
 7.A1.2 – HS nêu được hậu quả có thể xảy ra khi dùng thông tin AI về
bản đồ chính trị, quốc gia hoặc khu vực châu Á mà chưa được xác thực.
 7.A1.MR1 – HS thực hành kiểm chứng ít nhất một thông tin do AI cung
cấp bằng SGK, bản đồ chính trị châu Á hoặc nguồn chính thống trước
khi sử dụng.
 7.B3.1 – HS sử dụng AI có trách nhiệm, khai báo trung thực việc sử
dụng AI trong sản phẩm học tập; tự kiểm chứng và chịu trách nhiệm về
kết luận cuối cùng.
3. Phẩm chất
-

Có những hiểu biết đúng đắn về các khu vực của châu Á.

-

Yêu khoa học, ham học hỏi, tìm tòi.

-

Có trách nhiệm trong việc sử dụng hợp lí và bảo vệ tài nguyên thiên nhiên
và môi trường.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Đối với giáo viên
- KHBD, SGK, SGV, SBT Lịch sử và Địa lí 7.
- Bản đồ chính trị châu Á.
2

- Các hình ảnh, video về tự nhiên, kinh tế - xã hội của các khu vực châu Á.
- Phiếu học tập.
- Video AI được tạo bằng các công cụ AI để khởi động bài học.
- Máy tính kết nối Internet, màn hình tương tác thông minh/máy chiếu, bài giảng
điện tử (PowerPoint/Canva), nền tảng trắc nghiệm (Quizizz/ Kahoot), trang web
học tập kenhhoctap.edu.vn, công cụ trí tuệ nhân tạo Chat GPT/Gemini/ Copilot,
ứng dụng cộng tác Padlet, nền tảng bản đồ kỹ thuật số tương tác Google Earth.
- Lưu ý khi sử dụng AI: không nhập dữ liệu cá nhân nhạy cảm; AI chỉ hỗ trợ gợi
ý. Tên quốc gia, phân chia khu vực, vị trí và đặc điểm tự nhiên phải được kiểm
chứng bằng SGK/bản đồ/nguồn chính thống. Không dùng thông tin hoặc số liệu AI
tự tạo như dữ liệu thực tế; nếu dùng hình ảnh AI tạo phải ghi rõ là hình minh họa.
2. Đối với học sinh
- SGK, SBT Lịch sử và Địa lí 7.
- Tranh ảnh, tư liệu sưu tầm liên quan đến tự nhiên, kinh tế - xã hội của các khu
vực châu Á và dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV.
- Thiết bị số: Máy tính bảng hoặc điện thoại thông minh (nếu điều kiện cho phép)
có kết nối Internet.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu:
- Tạo kết nối giữa kiến thức của HS về đặc điểm tự nhiên, văn hóa của các khu vực
châu Á với bài học.
- Tạo hứng thú, kích thích tò mò của người học.
b. Nội dung:
- Thiên nhiên châu Á phân hoá vô cùng đa dạng. Mỗi khu vực của châu Á lại có
cảnh sắc thiên nhiên khác nhau, điều đó tạo nên những nét văn hoá riêng biệt của
từng khu vực.
- Châu Á có những khu vực nào? Nêu một số hiểu biết của em về một số khu vực ở
châu Á.
3

c. Sản phẩm học tập: Dựa vào kiến thức và hiểu biết cá nhân, HS đưa ra các câu
trả lời.
- Sản phẩm tích hợp AI: Bảng đối chiếu ngắn gồm “Câu trả lời của HS – Gợi
ý AI – Chứng cứ từ SGK/bản đồ – Kết luận đã chỉnh sửa”.
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS xem video AI được thiết kế để phục vụ bài dạy và trả lời câu hỏi
xuất hiện trong video đó.
- GV đưa ra một số câu hỏi gợi mở cho HS:
+ Dựa vào kiến thức đã học ở các bài trước, em hãy kể tên các khu vực ở Châu Á?
+ Hãy nêu một số hiểu biết của em về các khu vực đó.
- GV lồng ghép phát một đoạn nhạc không lời mang làn điệu dân ca Đông Nam Á
bằng phần mềm âm nhạc trực tuyến để tạo âm thanh bối cảnh lôi cuốn thị giác và
thính giác.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS suy nghĩ, vận dụng những kiến thức đã học cùng hiểu biết của bản thân để trả
lời câu hỏi của GV.
- HS sử dụng điện thoại cá nhân mở công cụ trợ lý AI (Gemini/ChatGPT), nhập
câu lệnh tra cứu: "Hãy cho biết châu Á được chia thành mấy khu vực địa lí lớn
hiện nay" nhằm kiểm chứng nhanh tư duy của bản thân trước khi phát biểu.
- HS không dùng ngay câu trả lời của AI. Các em đối chiếu số lượng và tên các
khu vực với Hình 1/Bản đồ chính trị châu Á trong SGK, đánh dấu nội dung
Đúng/Chưa đủ căn cứ/Sai, sửa lại nếu cần rồi mới phát biểu. (Mã AI: 7.A1.MR1)
- HS trả lời thêm: “Nếu AI phân chia sai một quốc gia vào khu vực khác mà ta
không kiểm chứng, kết luận địa lí nào có thể bị sai theo?” Qua đó nhận biết hậu
quả của việc dùng kết quả AI chưa xác thực. (Mã AI: 7.A1.2)
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời đại diện 1-2 HS chia sẻ về các khu vực ở châu Á.

4

+ Châu Á rộng lớn được chia thành các khu vực: Bắc Á, Trung Á, Tây Á, Nam Á,
…
+ Dân cư thường tập trung đông ở các khu vực: Đông Á, Nam Á, Đông Nam Á. Ở
Bắc Á, khu vực núi cao trung tâm châu Á dân cư thưa thớt.
+ Châu Á là một châu lục có nhiều tài nguyên, khoáng sản, phân bố rộng khắp
trên lãnh thổ.
…
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét và dẫn dắt HS vào bài học: Ở các bài học trước, chúng ta đã biết
được những đặc điểm chung của châu Á, nhưng mỗi khu vực lại có những đặc
điểm riêng về khí hậu, địa hình, khoáng sản. Bài 7: Bản đồ chính trị châu Á, các
khu vực của châu Á sẽ giúp chúng ta biết thêm những kiến thức về từng khu vực
của châu lục lớn nhất thế giới này.
[1.2.TC1b: HS thực hiện phân tích, diễn giải dữ liệu hình ảnh và âm thanh từ nội
dung số (video AI) để trả lời câu hỏi.
6.2.TC1a: HS sử dụng được công cụ AI trong học tập hàng ngày thông qua hành vi
gõ câu lệnh ngắn gọn để tìm kiếm nhanh thông tin phân chia khu vực.]
2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 1: Bản đồ chính trị châu Á
1a. Dân cư
a. Mục tiêu:
- Xác định được trên bản đồ chính trị các khu vực của châu Á.
b. Nội dung: GV hướng dẫn HS đọc thông tin mục 1 và bản đồ Hình 1 (SGK
tr.118 – 119), xác định các khu vực của châu Á.
c. Sản phẩm học tập: HS xác định được trên bản đồ các khu vực của châu Á: Bắc
Á, Trung Á, Tây Á, Nam Á, Đông Á, Đông Nam Á.
- Sản phẩm tích hợp AI: Bảng 3 cột “Quốc gia AI gợi ý – Khu vực – Kết quả
kiểm chứng bằng bản đồ (đúng/sửa lại)”.
d. Tổ chức hoạt động :
5

HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HS
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

NLS, AI

1. Bản đồ chính trị châu Á 5.2.TC1b: HS

- GV cho HS đọc thông tin mục 1 và bản đồ - Hiện nay, châu Á có 49 biết chủ động
Hình 1 (SGK tr.118 – 119) hoặc Bản đồ chính quốc gia và vùng lãnh thổ lựa chọn công
trị châu Á treo tường và yêu cầu HS xác định với nhiều thể chế chính trị cụ số và giải
các khu vực của châu Á trên bản đồ.

khác nhau.

pháp

công

- Trên bản đồ chính trị, nghệ trực quan
châu Á được phân chia của ứng dụng
thành 6 khu vực: Bắc Á, bản

đồ

số

Trung Á, Tây Á, Nam Á, Google Earth
Đông Á và Đông Nam Á.

để giải quyết

- Trình độ phát triển của nhu cầu khai
các nước châu Á rất khác thác ranh giới
nhau, nhưng chủ yếu là các chính trị.
nước đang phát triển.

Năng lực AI:

- Tình hình phát triển kinh 7.A1.2;
tế – xã hội của châu Á 7.A1.MR1

–

trong những năm qua có HS phát hiện
nhiều chuyển biến tích cực.

nguy cơ phân
loại sai do AI
và kiểm chứng
gợi ý bằng bản
đồ chính trị
châu Á trước

- GV dùng phương pháp đàm thoại gợi mở để

khi kết luận.

giới thiệu cho HS những nét chính về các khu
vực của châu Á.
6

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS đọc thông tin mục 1 và bản đồ, xác định
các khu vực của châu Á trên bản đồ.
- HS mở ứng dụng bản đồ số tương tác
Google Earth, sử dụng giải pháp công nghệ
bằng các tính năng click chuột phóng to, thu
nhỏ, điều chỉnh bật tắt lớp hiển thị (layers)
ranh giới quốc gia để nhận diện rõ ràng 6 khu
vực địa lý trên không gian số theo nhu cầu
nhận thức học tập cá nhân.
- Tích hợp AI – kiểm chứng bản đồ: Sau khi
tự xác định 6 khu vực, mỗi cặp yêu cầu AI gợi
ý 6 quốc gia tiêu biểu (mỗi khu vực 1 quốc
gia). HS dùng Hình 1/Bản đồ chính trị châu Á
để kiểm tra từng gợi ý, sửa trường hợp sai
hoặc chưa rõ và ghi căn cứ trên bản đồ. AI hỗ
trợ gợi ý; HS quyết định kết quả cuối cùng.
(Mã AI: 7.A1.2; 7.A1.MR1)
- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS khi cần
thiết.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo
luận
- GV mời đại diện HS lên bảng xác định vị trí
các khu vực của châu Á trên bản đồ.
- GV mời các HS khác nhận xét, bổ sung ý
kiến (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm
vụ học tập
- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức về
7

các khu vực trên bản đồ chính trị châu Á.
Hoạt động 2: Các khu vực thuộc châu Á
a. Mục tiêu:
- Trình bày được đặc điểm tự nhiên của các khu vực châu Á.
- Biết cách sử dụng bản đồ để nhận biết các đặc điểm tự nhiên của khu vực.
b. Nội dung: GV cho HS làm việc theo cặp, đọc thông tin trong mục 2 và các bản
đồ (SGK tr.119 – 125) và nêu vị trí, đặc điểm tự nhiên của các khu vực ở châu Á.
c. Sản phẩm học tập: HS xác định được vị trí, trình bày và ghi được vào vở đặc
điểm tự nhiên của các khu vực ở châu Á.
d. Tổ chức hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

NLS, AI

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ 2. Các khu vực thuộc châu Á
học tập-

a. Khu vực Bắc Á

- GV chia lớp thành các nhóm thảo - Bao gồm toàn bộ vùng Xi-bia của
luận:

Nga, với ba bộ phận: đồng bằng Tây

Nhóm 1: Tìm hiểu về khu vực Bắc Á

Xi-bia, cao nguyên Trung Xi-bia,

- GV yêu cầu HS đọc thông tin trong miền núi Đông Xi-bia.
mục 2a, bản đồ Hình 1, Hình 2 (SGK - Khí hậu lạnh giá khắc nghiệt, mang
tr.119 – 120), thực hiện các nhiệm vụ:

tính lục địa sâu sắc.

1. Xác định vị trí khu vực Bắc Á trên - Khoáng sản tương đối phong phú,
bản đồ.

một số loại có trữ lượng lớn như dầu

2. Nêu một số đặc điểm tự nhiên Bắc Á. mỏ, than đá, kim cương, vàng, đồng,
- GV đặt câu hỏi gợi mở cho HS:

thiếc,...

+ Địa hình Bắc Á có những bộ phận - Mạng lưới sông khá dày, có nhiều
nào?

sông với nguồn thuỷ năng lớn (Ô-bi,

+ Bắc Á có những loại khoáng sản I-ê-nít-xây, Lê-na,...).
nào?

- Rừng có diện tích lớn, được bảo tồn

+ Khí hậu Bắc Á có đặc điểm gì nổi tương đối tốt, chủ yếu là rừng lá kim.
bật?

b. Khu vực Trung Á
8

Nhóm 2: Tìm hiểu về khu vực Trung - Là khu vực duy nhất của châu Á
Á

không tiếp giáp với đại dương, diện

- GV yêu cầu HS đọc thông tin mục 2b tích rộng hơn 4 triệu km2.
(SGK tr.120) và bản đồ Hình 1, hình 2 - Địa hình thấp dần từ đông sang tây:
(SGK tr.119 – 120), thực hiện các phía đông là miền núi cao Pa-mia,
nhiệm vụ sau:

Thiên Sơn và An-tai; phía tây là các

1. Xác định vị trí khu vực Trung Á trên cao nguyên và đồng bằng kéo dài tới
bản đồ.

hồ Ca-xpi; ở trung tâm là hồ A-ran.

2. Kể tên các loại khoáng sản và nhận - Có nhiều khoáng sản: dầu mỏ, than
xét sự phân bố các loại khoáng sản của đá, sắt và nhiều kim loại màu.
khu vực này.

- Khí hậu ôn đới lục địa. Lượng mưa

3. Trình bày đặc điểm khí hậu của rất thấp, khoảng 300 – 400 mm/năm.
Trung Á.

- Hai con sông lớn nhất của khu vực

- GV đặt câu hỏi gợi mở cho HS:

là Xưa Đa-ri-a và A-mu Đa ri-a đều

+ Vị trí của Trung Á có gì đặc biệt đổ vào hồ A-ran.
(nằm ở vị trí nào của châu lục, có giáp - Cảnh quan tự nhiên chủ yếu là thảo
biển không?...)

nguyên, bán hoang mạc và hoang

+ Địa hình Trung Á có sự phân hóa mạc.
như thế nào?

c. Khu vực Tây Á

+ Cảnh quan nào là chủ yếu ở Trung - Bao gồm bán đảo A-ráp, bán đảo
Á? Nguyên nhân khiến cảnh quan đó Tiểu Á, đồng bằng Lưỡng Hà, có ranh
chiếm ưu thế là gì?

giới tự nhiên với châu Âu là dãy Cáp-

Nhóm 3: Tìm hiểu về khu vực Tây Á

pa.

- GV yêu cầu HS đọc mục 2c (SGK - Địa hình có nhiều núi và sơn
tr.121) và quan sát bản đồ Hình 1 (SGK nguyên.
tr.119), Hình 2 (SGK tr.120) và thực - Khoáng sản:
hiện các nhiệm vụ sau:

+ Chiếm khoảng hơn một nửa trữ

1. Xác định vị trí của khu vực Tây Á lượng dầu mỏ của thế giới. Những
trên bản đồ.

nước có trữ lượng dầu mỏ lớn nhất là:
9

2. Nêu đặc điểm tự nhiên của khu vực A-rập Xê-út, I-rắc, Cô-oét, Các Tiều
Tây Á.

vương quốc A-rập Thống nhất, Ca-ta.

- GV đưa ra câu hỏi gợi ý cho HS:

+ Ngoài ra còn có sắt, crôm,...

+ Tây Á tiếp giáp với các biển, vịnh và - Khí hậu khô hạn và nóng. Lượng
khu vực nào?

mưa rất thấp, khoảng 200 – 300

+ Tây Á có khoáng sản nào là chủ mm/năm, một số vùng gần Địa Trung
yếu?

Hải có mưa nhiều hơn.

+ Khí hậu Tây Á có đặc điểm gì?

- Sông ngòi kém phát triển, nguồn

Nhóm 4: Tìm hiểu về khu vực Nam Á

nước rất hiếm. Nước cho sinh hoạt và

- GV yêu cầu HS đọc thông tin trong sản xuất một phần lấy từ sông Ti-grơ,
mục 2d, bản đồ Hình 4 (SGK tr.122), sông Ơ-phrát, phần còn lại lấy từ nước
Hình 1 (SGK tr.119), kết hợp với thông ngầm và lọc từ nước biển.
tin trong mục “Em có biết” (SGK - Cảnh quan tự nhiên phần lớn là bán
tr.122). Sau đó, thực hiện các nhiệm vụ hoang mạc và hoang mạc.
sau:

d. Khu vực Nam Á

1. Xác định vị trí khu vực Nam Á trên - Rộng khoảng 7 triệu km2.
bản đồ.

- Địa hình bao gồm hệ thống núi Hi-

2. Trình bày đặc điểm tự nhiên của khu ma-lay-a chạy theo hướng tây bắc –
vực Nam Á.

đông nam ở phía bắc; sơn nguyên I-

- GV đặt câu hỏi gợi ý cho HS:

ran ở phía tây; sơn nguyên Đê-can

+ Từ bắc xuống nam, Nam Á có các tương đối thấp và bằng phẳng ở phía
khu vực địa hình nào?

nam; ở giữa là đồng bằng Ấn – Hằng.

+ Khí hậu Nam Á có đặc điểm gì?

- Đại bộ phận Nam Á có khí hậu nhiệt

Nhóm 5: Tìm hiểu về khu vực Đông Á đới gió mùa:
- GV yêu cầu HS đọc thông tin mục 2e, + Mùa đông có gió mùa đông bắc,
bản đồ Hình 5 (SGK tr.123 – 124), thời tiết lạnh và khô.
Hình 1 (SGK tr.119) và thực hiện + Mùa hạ có gió mùa tây nam nóng và
những nhiệm vụ sau:

ẩm từ Ấn Độ Dương thổi vào gây

1. Xác định vị trí khu vực Đông Á trên mưa.
10

bản đồ.

+ Sườn phía nam của Hi-ma-lay-a

2. Trình bày đặc điểm tự nhiên của khu mưa rất nhiều, lũ lụt xảy ra hằng năm.
vực Đông Á.

+ Phía tây bắc Ấn Độ và sơn nguyên

- GV đặt câu hỏi gợi ý cho HS:

I-ran có khí hậu khô hạn.

+ Địa hình khu vực Đông Á có đặc + Trên các vùng núi, khí hậu có sự
điểm gì?

thay đổi theo độ cao. Càng lên cao

+ Đông Á có những con sông lớn nào?

nhiệt độ càng giảm. Từ độ cao 4 500

+ Hãy so sánh khí hậu ở nửa đông và m trở lên là băng tuyết vĩnh cửu.
nửa tây phần đất liền của khu vực - Có nhiều hệ thống sông lớn (Ấn,
Đông Á.

Hằng, Bra-ma-pút) bồi đắp nên vùng

- GV lưu ý cho HS địa hình khu vực đồng bằng màu mỡ.
Đông Á: Ở khu vực này có các dãy núi - Thảm thực vật chủ yếu là rừng nhiệt
chạy theo hướng đông bắc - tây nam, đới gió mùa và xa van.
vuông góc với luồng gió đông nam e. Khu vực Đông Á
mang hơi ấm từ biển vào. Bởi vậy, gió - Rộng khoảng 11,5 triệu km2, gồm:
gây mưa nhiều ở phía đón gió và ít + Phần đất liền (chiếm hơn 96% diện
mưa ở phía khuất gió. Do bị nhiều núi tích) với địa hình đa dạng:
chắn nên không khí ẩm không thể đi

 Phía tây có nhiều hệ thống núi

sâu vào trong nội địa. Kết quả là vùng

và sơn nguyên cao, các bồn địa

nội địa và phía tây của Đông Á rất khô

rộng lớn.

hạn.
Nhóm 6: Tìm hiểu về khu vực Đông
Nam Á

 Phía đông có nhiều núi trung
bình, thấp và đồng bằng rộng.
+ Hải đảo:

- GV yêu cầu HS đọc thông tin mục 2g,

 Địa hình phần lớn là đồi núi.

bản đồ Hình 7 (SGK tr.124 – 125),

 Là nơi có nhiều núi lửa, thường

Hình 1 (SGK tr.119) và thông tin trong

xuyên có động đất, sóng thần.

mục “Em có biết” (SGK tr.125). Sau - Các khoáng sản chính là: than đá,
đó, thực hiện các nhiệm vụ sau:

dầu mỏ, sắt, thiếc, đồng, man-gan,...

1. Xác định vị trí khu vực Đông Nam Á - Phần hải đảo và phía đông phần đất
11

trên bản đồ.

liền:

2. Trình bày đặc điểm tự nhiên của khu + Có khí hậu gió mùa:
vực Đông Nam Á.

 Mùa đông có gió tây bắc, khô

- GV đưa ra câu hỏi gợi mở cho HS:
+ Khu vực Đông Nam Á có các kiểu

và lạnh.
 Mùa hạ có gió đông nam, nóng

khí hậu điển hình nào?

và ẩm, thường chịu ảnh hưởng

+ Mạng lưới sông ngòi ở khu vực này

của bão.

có đặc điểm gì?

+ Những nơi rừng bao phủ có hệ động

+ Đặc điểm về thực vật, động vật, tài vật đa dạng, nhiều loài đặc hữu.
nguyên khoáng sản của khu vực?

- Phía tây phần đất liền (gồm lãnh thổ

Có thể phát cho các nhóm Phiếu học Mông Cổ và tây Trung Quốc):
tập (đính kèm cuối bài).

+ Quanh năm khô hạn.

- GV cho các nhóm thảo luận trong thời + Phát triển cảnh quan thảo nguyên,
gian 15 phút, sau đó, lần lượt từng bán hoang mạc và hoang mạc.
nhóm trình bày phần tìm hiểu của - Một số sông lớn ở khu vực Đông Á:
nhóm mình cho cả lớp.

Trường Giang, Hoàng Hà,... Các sông

* GV mở rộng cho HS về khu vực có nhiều giá trị, tuy nhiên vào mùa
Đông Nam Á: Đông Nam Á chịu ảnh mưa sông hay gây ngập lụt.
hưởng chủ yếu của gió mùa, tạo nên g. Khu vực Đông Nam Á
hai mùa tương đối rõ rệt: mùa khô, mát - Rộng khoảng 4,5 triệu km 2, gồm hai
và mùa mưa tương đối nóng và ẩm. Vì phần: phần đất liền (bán đảo Trung
thế, Đông Nam Á nằm trong khu vực Ấn) và phần hải đảo (quần đảo Mã
“Châu Á gió mùa” (bao gồm cả miền Lai).
Nam Trường Giang và vùng Đông Bắc - Địa hình:
của Ấn Ðộ). Chính gió mùa và biển + Phần đất liền:
làm cho khí hậu vùng Đông Nam Á

 Có các dải núi cao trung bình

không khô cằn như một số khu vực lục

hướng bắc – nam và tây bắc –

địa khác có cùng vĩ độ. Gió mùa kèm

đông nam, xen kẽ là các thung

theo những cơn mưa nhiệt đới đã cung

lũng sông cắt xẻ sâu, làm địa
12

cấp đủ nước cho con người dùng trong

hình bị chia cắt mạnh.

đời sống và sản xuất hằng năm, tạo

 Đồng bằng phù sa phân bố ở

nên những cánh rừng nhiệt đới phong

ven biển và hạ lưu các sông.

phú về thảo mộc và chim muông. Đông + Phần hải đảo:
Nam Á từ lâu đã trở thành quê hương

 Có nhiều đồi, núi, ít đồng bằng.

của những cây gia vị, cây hương liệu

 Khu vực có nhiều núi lửa, động

đặc trưng như hồ tiêu, sa nhân, đậu

đất, sóng thần.

khấu, hồi, quế, trầm hương,... và cây - Khí hậu:

3.1.TC1b:

lương thực đặc trưng là lúa nước.

HS thể hiện

+ Phần đất liền:

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học

 Nhiệt đới gió mùa.

tập

 Mùa hạ có gió tây nam nóng, nhân

- Các nhóm nghiên cứu phần tài liệu
được giao, bàn bạc, thống nhất thông
tin và thực hiện các yêu cầu của GV.

ẩm gây mưa nhiều.

lại kết quả thảo luận. Học sinh biết

thông

qua việc tự

 Mùa đông có gió đông bắc khô, biên tập, tạo
lạnh.

- HS sử dụng phần mềm soạn thảo văn + Phần hải đảo:
bản số (MS Word/Google Docs) để ghi

năng lực cá

lập và định
dạng

được

 Khí hậu xích đạo quanh năm các tệp nội
nóng ẩm, mưa nhiều.

dung số văn

chọn cách thiết lập bảng biểu, chọn

 Đông Nam Á là khu vực chịu bản rõ ràng

phông chữ rõ ràng, căn chỉnh cấu trúc

nhiều ảnh hưởng của các cơn phục vụ báo

lề mạch lạc để tạo lập nên một văn bản

bão nhiệt đới.

nội dung số hóa khoa học, chuẩn mực.

- Mạng lưới sông tương đối dày, các

- GV quan sát, hỗ trợ HS khi cần thiết.

sông chính: Mê Công, Mê Nam, I-ra-

cáo bài học.

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động oa-đi, sông Hồng,...
và thảo luận

- Rừng chủ yếu là rừng mưa nhiệt đới,

- Mỗi nhóm cử đại diện trình bày phần thành phần loài phong phú.
tìm hiểu của nhóm mình về vị trí, đặc - Khoáng sản: dầu mỏ, khí tự nhiên,
điểm của các khu vực ở châu Á.

than đá, sắt, thiếc, đồng,...

- Các nhóm khác chú ý lắng nghe, ghi
chép, hoàn thiện thông tin.
13

- GV chốt lại kiến thức về từng phần
cho HS.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện
nhiệm vụ học tập
- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến
thức và chuyển sang nội dung mới.
3. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu: Củng cố kiến thức về các khu vực ở châu Á.
b. Nội dung:
1. GV chia HS thành 2 đội, thi kể tên các quốc gia thuộc khu vực châu Á.
2. GV cho HS làm việc theo tổ, đưa ra các đặc điểm về vị trí địa lí, đặc điểm tự
nhiên. Các tổ xác định đó là đặc điểm của khu vực nào. Tổ nào tìm ra câu trả lời
nhanh và chính xác sẽ giành chiến thắng.
c. Sản phẩm học tập:
- HS sử dụng được những kiến thức đã học về châu Á, các khu vực của châu Á để
kể tên các quốc gia và nhận biết được đặc điểm vị trí địa lí, tự nhiên các khu vực
của châu Á.
d. Tổ chức hoạt động:
Nhiệm vụ 1: Thi kể tên các quốc gia châu Á
Bước 1: GV Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chia lớp thành 2 nhóm, yêu cầu các nhóm kể tên các quốc gia châu Á trong
vòng 5 phút. Lưu ý: Các nhóm không sử dụng tài liệu, internet trong quá trình thảo
luận.
- Nhóm nào kể tên được nhiều quốc gia hơn sẽ giành chiến thắng.
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS làm việc theo nhóm, sử dụng kiến thức đã học để hoàn thành nhiệm vụ.
- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS khi cần thiết.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

14

- Đại diện của nhóm kể tên các quốc gia châu Á mà nhóm mình đã thảo luận trước
đó.
Tên các quốc gia châu Á: Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Việt Nam, Ấn Độ,
Campuchia, Đài Loan, Iran, Iraq, Mông Cổ, Myanmar, Nepal, Oman, Qatar,…
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức và có phần thưởng cho nhóm thắng cuộc.
Nhiệm vụ 2: Trò chơi “Ai nhanh hơn”
Bước 1: GV Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV tổ chức game trắc nghiệm trên Quizizz/Kahoot.
- GV cung cấp mã phòng thi.
- Yêu cầu HS sử dụng thiết bị di động (điện thoại thông minh/máy tính bảng) cá
nhân hoặc theo cặp để truy cập, nhập đúng họ tên và mã phòng học để sẵn sàng
làm bài.
- GV yêu cầu HS làm việc theo tổ, mỗi tổ là một đội chơi.
- GV lần lượt trình chiếu các nhận xét về đặc điểm vị trí địa lí, đặc điểm tự nhiên
các khu vực của châu Á và yêu cầu HS xác định đặc điểm đó thuộc khu vực nào.
- Các đội đọc câu hỏi, thảo luận. Đội nào tìm ra câu trả lời trước sẽ ghi được điểm.
(GV có thể chọn một vài HS hỗ trợ, xác định đội có tín hiệu xin trả lời đầu tiên)
Câu 1. Khu vực duy nhất của châu Á không tiếp giáp với đại dương. Địa hình thấp
dần từ đông sang tây. Có khí hậu ôn đới lục địa và có nhiều khoáng sản như: dầu
mỏ, than đá, sắt, kim loại màu.
A. Bắc Á.      B. Trung Á.      C. Tây Á.      D. Nam Á.
Câu 2. Phần đất liền chiếm hơn 96% diện tích, địa hình hết sức đa dạng: phía tây
nhiều núi, sơn nguyên cao; phía đông nhiều núi trung bình, núi thấp và đồng bằng
rộng. Có nhiều núi lửa, thường xuyên xảy ra độn