BÀI 1: SỐNG CÓ LÍ TƯỞNG
Môn: Giáo Dục Công Dân 9
I. Mục tiêu
1. Kiến thức
- Nêu được khái niệm sống có lí tưởng.
- Giải thích được ý nghĩa của việc sống có lí tưởng.
- Nhận biết được lí tưởng sống của thanh niên Việt Nam.
2. Năng lực
- Tự chủ và tự học để có những kiến thức cơ bản giúp mỗi cá nhân biết sống có lý
tưởng.
- Giao tiếp và hợp tác trong làm việc nhóm để thực hiện các lý tưởng cao đẹp của bản
thân.
- Năng lực điều chỉnh hành vi, phát triển bản thân: Xác định được lí tưởng sống của
bản thân và nỗ lực học tập, rèn luyện theo lí tưởng.
3. Phẩm chất
Yêu nước: Tích cực học tập, lao động, rèn luyện sức khoẻ, tham gia các hoạt động
tập thể, đóng góp cho sự phát triển của cộng đồng, dân tộc.
4. Tích hợp giáo dục quốc phòng và an ninh:
- Giới thiệu một số bài hát ca ngợi truyền thống vẻ vang của Quân đội và Công

an Nhân dân Việt Nam.
- Trách nhiệm của học sinh tham gia xây dựng bảo vệ Tổ quốc.
II. Thiết bị dạy học và học liệu
1. Giáo viên:
- SGK môn Giáo dục Công dân 9;
- Tranh/ảnh, clip, câu chuyện, trò chơi, ví dụ thực tế,... liên quan tới bài học;
- Trích một số điều luật liên quan nội dung bài học;
- Máy tính, máy chiếu projector, bài giảng PowerPoint,....
2. Học sinh:
- SGK môn Giáo dục Công dân 9;
- Đọc nghiên cứu và tìm hiểu trước bài ở nhà.
III. Tiến trình dạy học
1. Hoạt động 1: Mở đầu:
a. Mục tiêu: Tạo hứng thú học tập cho HS và giúp HS có hiểu biết ban đầu về việc
sống có lí tưởng.
b. Nội dung: GV cho HS nghe bài hát Tự nguyện và xem hình ảnh, các thông tin trong
hình ảnh nói về các nhân vật lịch sử và thực hiện yêu cầu:
c. Sản phẩm: Học sinh bước đầu biết và chỉ ra được những biểu hiện về lý tưởng sống
cao đẹp của mỗi nhân vật được đề cập trong bức tranh.

d. Tổ chức thực hiện:
- Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ
GV cho HS xem hình ảnh và các thông tin trong hình ảnh nói về các nhân vật lịch sử
và thực hiện yêu cầu:

Ảnh 1

Ảnh 2

* Ảnh 1:
- Tên nhân vật: Võ Thị Sáu
- Chia sẻ hiểu biết:
+ Chị Võ Thị Sáu, sinh năm 1933 trong một gia đình nghèo ở Đất Đỏ. Với ý chí căm
thù giặc Pháp xâm lược sâu sắc, ngay từ năm 14 tuổi, chị Sáu đã tham gia cách mạng.
+ Vào tháng 12/1949, trong một chuyến công tác tại Đất Đỏ, chị Sáu đã sa vào tay
giặc. Mặc dù bị giặc Pháp tra tấn dã man nhưng chị Sáu vẫn kiên quyết không khai.
Không khuất phục được chị Sáu, thực dân Pháp đã đưa chị ra xử bắn.
+ Trên đường ra pháp trường, chị Sáu vẫn giữ nét mặt ung dung, bước đi vững chắc,
ngẩng cao đầu, cất lên bài hát Quốc tế ca, với tinh thần lạc quan cách mạng.
* Ảnh 2:
- Tên nhân vật: Lý Tự Trọng
- Chia sẻ hiểu biết:
+ Lý Tự Trọng, sinh năm 1914 tên thật là Lê Hữu Trọng, con ông Lê Hữu Đạt (còn gọi
là Lê Khoan), là một gia đình yêu nước thương dân, nuôi chí phục thù, quê nhà ở xã
Thạch Minh, huyện Thạch Hà, tỉnh Hà Tĩnh. Với ý chí căm thù giặc Pháp xâm lược
sâu sắc. Năm 1923 Anh tham gia hoạt động trong tổ chức “Việt Nam Thanh niên cách
mạng đồng chí Hội”.
+ Ngày 3/2/1930, trong một lần thực hiện nhiệm vụ cách mạng, anh Trọng đã sa vào
tay giặc. Mặc dù bị giặc Pháp tra tấn dã man nhưng anh vẫn kiên quyết không khai.
Không khuất phục được anh Trọng, thực dân Pháp đã đưa anh ra xử bắn.
+ Trước khi lên máy chém, Lý Tự Trọng vẫn hiên ngang hát vang bài Quốc tế ca và hô
vang: "Đả đảo thực dân Pháp", "Đảng Cộng sản Đông Dương muôn năm", "Cách
mạng Việt Nam thành công muôn năm".
Dựa vào dữ liệu hình ảnh trên, em hãy cho biết tên các nhân vật và chia sẻ hiểu hiết
của mình về những nhân vật đó?
- Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
HS quan sát hình ảnh và trả lời
- Bước 3. Báo cáo, thảo luận
GV gọi ngẫu nhiên một học sinh trả lời.

- Bước 4. Kết luận và nhận định
+ Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá:
- Giáo viên nhận xét đánh giá về quá trình thực hiện nhiệm vụ của học sinh
GV nhấn mạnh: Lí tưởng là mục đích cao nhất, tốt đẹp nhất mà con người muốn
hướng tới. Lí tưởng như ánh sáng dẫn đường, chỉ lối cho hành động của mỗi người.
Người sống có lí tưởng là người luôn suy nghĩ và hành động vì sự tiến bộ của bản
thân, giúp ích cho gia đình và đất nước.
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức
Nội dung 1: Tìm hiểu nội dung: Khái niệm,
ý nghĩa của việc sống có lí tưởng
a. Mục tiêu: HS nêu được thế nào là sống có lí
tưởng, ý nghĩa của việc sống có lí tưởng.
b. Nội dung: GV hướng dẫn HS đọc thông tin,
trong SGK, thảo luận nhóm đôi và trả lời câu
hỏi:
c. Sản phẩm học tập:
- HS xác định được lý tưởng sống của bản
thân và luôn nỗ lực để hiện thực hóa lý tưởng
ấy.
- Biết cống hiến hết mình để phụng sự cho đất
nước, cho nhân dân luôn là một trong những
lý tưởng sống cao đẹp của con người.
d. Tổ chức thực hiện:
- Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ: GV hướng
dẫn HS đọc thông tin 1 và 2 trong SGK trang
5, 6 và thảo luận nhóm đôi rồi trả lời câu hỏi:
1. Em hãy nêu mong muốn của Chủ tịch Hồ
Chí Minh trong thông tin 1?
2. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã thực hiện mong
muốn trong thông tin 1 như thế nào? Ý nghĩa
của mong muốn đó với dân tộc Việt Nam?
3. Em hãy chỉ ra mục đích sống của bác sĩ
Đặng Thùy Trâm và đồng đội ở thông tin 2?
4. Chi tiết nào trong những dòng nhật kí trên
thể hiện suy nghĩ và hành động để đạt được
mục đích đó?

1. Khái niệm, ý nghĩa của việc sống
có lí tưởng
a. Khái niệm: Sống có lí tưởng là
xác định được mục đích cao đẹp, kế
hoạch hành động của bản thân và
phấn đấu để đạt được mục đích đó
nhằm đóng góp cho lợi ích của cộng
đồng, quốc gia, nhân loại.
b. Ý nghĩa: Sống có lí tưởng tạo ra
động lực thúc đẩy hoàn thành mục
tiêu cá nhân; góp phần thúc đẩy xã
hội ngày càng phát triển; xây dựng
đất nước giàu mạnh và đóng góp tích
cực cho nhân loại.

5. Em hãy cho biết thế nào là sống có lí tưởng
và ý nghĩa của sống có lí tưởng?
6. Hãy kể về một tấm gương sống có lí tưởng
ở quê hương em. Điều em học được từ tấm
gương đó là gì?
- Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
+ Học sinh đọc thông tin.
+ Học sinh làm việc theo nhóm: Suy nghĩ và
trả lời câu hỏi giáo viên đặt ra.
- Bước 3. Báo cáo, thảo luận: HS thực hiện
nhiệm vụ học tập theo nhóm đôi, lần lượt viết
câu trả lời ra nháp/phiếu học tập.
- Bước 4. Kết luận và nhận định
+ Giáo viên nhận xét phần trả lời của học sinh
đã được yêu cầu trình bày.
+ Giáo viên KL kiến thức và cho HS ghi nội
ND bài học.
Nội dung 2: Tìm hiểu nội dung: Lí tưởng
sống của thanh niên Việt Nam ngày nay.
a. Mục tiêu: Học sinh nêu được: lí tưởng
sống của thanh niên Việt Nam.
b. Nội dung: GV hướng dẫn HS đọc hai thông
tin tại mục 2 trong SGK trang 7 và trả lời câu
hỏi:
c. Sản phẩm học tập: Học sinh nêu các lí
tưởng sống của thanh niên Việt Nam.
d. Tổ chức thực hiện:

2. Lí tưởng sống của thanh niên
Việt Nam ngày nay.
- Luôn luôn phấn đấu vì lí tưởng của
Đảng và Bác Hồ.
- Tích cực học tập, lao động, rèn
luyện, tham gia các hoạt động xã hội,
xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

- Gương mẫu chấp hành và vận động
mọi người thực hiện đường lối, chủ
- Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ: GV hướng trương của Đảng, chính sách và pháp
dẫn HS đọc hai thông tin tại mục 2 trong SGK luật của Nhà nước.
trang 7 và trả lời câu hỏi:
- Tham gia xây dựng, bảo vệ Đảng,
1. Dựa vào các thông tin trên, em hãy xác chính quyền và các đoàn thể nhân
định nhiệm vụ của thanh niên Việt Nam và dân.
những việc thanh niên cần phải làm để thực
hiện nhiệm vụ đó?
* Nội dung lồng ghép giáo dục
2. Theo em, học sinh cần làm gì để thực hiện Quốc Phòng An Ninh:

nhiệm vụ của thanh niên Việt nam ngày nay?
3. Hãy kể những việc em và các bạn đã làm để
thực hiện nhiệm vụ của thanh niên.
- Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
+ Học sinh cùng nhau đọc thông tin và thảo
luận.
+ Học sinh làm việc theo nhóm: Suy nghĩ và
trả lời câu hỏi giáo viên đặt ra.
- Bước 3. Báo cáo, thảo luận
+ Giáo viên gọi một số học sinh đứng lên chia
sẻ nội dung tìm hiểu về thông tin SGK đưa ra
qua việc trả lời các câu hỏi vừa nêu.
+ Các nhóm còn lại tiến hành HĐ nhận xét và
góp ý.
- Bước 4. Kết luận và nhận định
+ Giáo viên nhận xét bài trả lời của học sinh
đã được yêu cầu trình bày và tiến hành nhận
xét.
+ Giáo viên chốt kiến thức giúp học sinh hiểu
rõ được những việc cần làm để xây dựng lý
tưởng sống cao đẹp của thanh niên hiện nay.
=> Mỗi học sinh cần xác định được lí tưởng sống của
bản thân và luôn tích cực học tập, rèn luyện sức khoẻ,
dành thời gian tham gia các hoạt động xã hội để hiện
thực hóa lí tưởng, đóng góp cho sự phát triển của cộng
đồng, quốc gia và nhân loại.

3. Hoạt động 3: Luyện tập
Câu 1. Em hãy nhận xét việc làm của thanh niên trong các hình ảnh 1, 2, 3, 4 SGK
trang 9 và nêu ý nghĩa của những việc làm đó.
a. Mục tiêu: Rèn luyện kĩ năng xử lí tình huống, liên hệ thực tế nhằm điều chỉnh ý
thức, hành vi của bản thân trước những vấn đề liên quan đến nội dung bài học “Sống
có lí tưởng”.
b. Nội dung: Học sinh làm việc cá nhân, cùng suy nghĩ, đưa ra các ý kiến: Em hãy
nhận xét việc làm của thanh niên trong các hình ảnh dưới đây. Phân tích ý nghĩa của
những việc làm đó.
c. Sản phẩm:

- Nhận xét: việc làm của thanh niên trong các hình ảnh trên đã thể hiện lí tưởng sống
cao đẹp của thế hệ trẻ Việt Nam hiện nay. Cụ thể là: luôn nỗ lực không ngừng để góp
sức và quá trình xây dựng và ảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.
- Ý nghĩa của các việc làm đó:
+ Giúp cho mỗi cá nhân được học hỏi kiến thức và rèn luyện các kĩ năng mới.
+ Góp phần thay đổi thái độ, hành vi, thói quen, lan tỏa lối sống đẹp trong cộng đồng,
tạo dựng hình ảnh đẹp về lớp thanh niên giàu lòng yêu nước, xung kích vì cộng đồng
+ Có đóng góp lớn vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
d. Tổ chức thực hiện
- Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ: Học sinh làm việc cá nhân, cùng suy nghĩ, đưa ra
các ý kiến: Em hãy nhận xét việc làm của thanh niên trong các hình ảnh 1, 2, 3, 4 SGK
trang 9 và nêu ý nghĩa của những việc làm đó.
- Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
+ Học sinh cùng nhau làm việc theo theo cá nhân.
+ Ghi ý kiến của mình vào vở, có thể trao đổi cặp đôi cùng các bạn bên cạnh để hoàn
thiện câu trả lời.
- Bước 3. Báo cáo, thảo luận: GV mời từng học sinh đưa ra ý kiến về từng nội dung.
- Bước 4. Kết luận và nhận định: Giáo viên nhận xét phần trả lời của các học sinh,
tổng hợp khái quát để học sinh hiểu được những việc cần làm, những hành vi cần tránh
trong việc phát huy truyền thống dân tộc.
Câu 2. Em hãy kể về một tấm gương thanh niên Việt Nam tiêu biểu trong hoạt động
học tập/ nghiên cứu khoa học/ khởi nghiệp/ thiện nguyện…và rút ra bài học cho bản
thân.
a. Mục tiêu: HS vận dụng các kiến thức đã học để tham gia giải quyết các tình huống
phát sinh trong thực tế cuộc sống thấy được trách nhiệm của mỗi thanh niên Việt Nam
đối với đất nước.
b. Nội dung: HS làm việc theo nhóm, suy nghĩ và thực hiện nhiệm vụ: Em hãy kể về
một tấm gương tiêu biểu của thanh niên Việt Nam có đóng góp to lớn cho sự nghiệp
công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và rút ra bài học cho bản thân.
c. Sản phẩm: HS chỉ ra được một số tấm gương tiêu biểu trong việc trong hoạt động
học tập/ nghiên cứu khoa học/ khởi nghiệp/ thiện nguyện… và rút ra bài học cho bản
thân.
d. Tổ chức thực hiện:
- Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ: HS làm việc theo nhóm, suy nghĩ và thực hiện
nhiệm vụ: Em hãy kể về một tấm gương tiêu biểu của thanh niên Việt Nam có đóng
góp to lớn cho sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và rút ra bài học cho
bản thân.

- Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ: Học sinh cùng nhau làm việc theo nhóm đã phân
công.
- Bước 3. Báo cáo, thảo luận: Giáo viên mời từng nhóm đưa ra kết quả của nhóm
mình. - Bước 4. Kết luận và nhận định: Giáo viên nhận xét phần trả lời của các học
sinh, tổng hợp khái quát để học sinh hiểu được những điều cần học tập ở tấm gương
đó.
Câu 3. Dựa vào nhiệm vụ của thanh niên Việt Nam, em hãy xác định nhiệm vụ mà
bản thân phải thực hiện trong học tập và cuộc sống, từ đó xây dựng kế hoạch để thực
hiện những nhiệm vụ đó.
a. Mục tiêu: HS vận dụng các kiến thức đã học để tham gia giải quyết các tình huống
phát sinh trong thực tế cuộc sống liên quan đến việc hình thành lí tưởng sống cao đẹp
cho bản thân.
b. Nội dung: HS thảo luận và thực hiện trả lời câu hỏi trên theo yêu cầu của GV
c. Sản phẩm
- Nội dung thể hiện được các ý:
“Không có lí tưởng thì không có phương hướng kiên định”: Hạn chế của việc sống
không có lí tưởng: giống như người đi trong đêm tối không có đèn, người sống không
có lí tưởng sẽ thiếu phương hướng đúng đắn để thành công trong cuộc sống.
- Hình thức: Khả năng sử dụng ngôn ngữ và biểu cảm của người thuyết trình.
d. Tổ chức thực hiện
- Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ: Dựa vào nhiệm vụ của thanh niên Việt Nam, em
hãy xác định nhiệm vụ mà bản thân phải thực hiện trong học tập và cuộc sống, từ đó
xây dựng kế hoạch để thực hiện những nhiệm vụ đó.
- Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
+ Học sinh cùng nhau làm việc và thảo luận.
+ Ghi ý kiến của mình vào vở, có thể trao đổi cặp đôi cùng các bạn bên cạnh để hoàn
thiện câu trả lời.
- Bước 3. Báo cáo, thảo luận: GV mời từng học sinh đưa ra ý kiến về từng nội dung.
- Bước 4. Kết luận và nhận định: Giáo viên nhận xét kết quả thảo luận được của các
học sinh, tổng hợp khái quát để hiểu rõ được lý tưởng sống cao đẹp của thanh niên
4. Hoạt động 4: Vận dụng
Câu 1. Hãy thiết kế một thông điệp về lí tưởng sống và trang trí ở góc học tập làm
mục tiêu phấn đấu của em.
Câu 2. Từ quan điểm dưới đây, em hãy viết bài thuyết trình về ý nghĩa của việc sống
có lí tưởng: "Lí tưởng là ngọn đèn chỉ đường. Không có lí tưởng thì không có phương
hướng kiên định, mà không có phương hướng thì không có cuộc sống"
a. Mục tiêu: HS tự giác áp dụng những điều đã học vào thực tiễn với không gian mới,
tình huống mới

b. Nội dung: Giáo viên yêu cầu học sinh thiết kê tại nhà với nội dung trên:
c. Sản phẩm:
" Yêu cầu thông điệp "
+ Nội dung ngắn gọn, thể hiện tầm quan trọng của việc sống có lí tưởng hoặc mục
đích sống cao đẹp của bản thân.
+ Hình thức đẹp.
+ HS viết bài thuyết trình về ý nghĩa của việc sống có lí tưởng..
d. Tổ chức thực hiện
- Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ HS làm việc theo nhóm tại nhà, suy nghĩ và hoàn
thành bài viết theo yêu cầu.
- Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ: HS làm việc ở nhà, suy nghĩ và hoàn thành nhiệm vụ
- Bước 3. Báo cáo, thảo luận: GV mời một số HS trình bày
+ Phần thiết kế thông điệp của bài Vận dụng số 1.
+ Bài thuyết trình về ý nghĩa của việc sống có lí tưởng của bài Vận dụng số 2.
- Bước 4. Kết luận và nhận định:
+ Căn cứ vào các tiêu chí, các yêu cầu đặt ra đưa ra những nhận xét để giúp các học
sinh hiểu hơn truyền thống dân tộc.
+ GV thu sản phẩm thực hiện các bài luyện tập, vận dụng. Chấm và lấy điểm kiểm tra
thường xuyên cho HS.