1

PHÒNG GD&ĐT HUYỆN ……………
TRƯỜNG THCS ……………………..

BÁO CÁO BIỆN PHÁP
Góp phần nâng cao chất lượng công tác chủ nhiệm lớp
Tên biện pháp:
Một số giải pháp nhằm lôi cuốn học sinh cá biệt tham gia vào các hoạt
động giáo dục

Người thực hiện: Nguyễn Thị …………..
Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường THCS …..

2

MỤC LỤC

PHẦN I. MỞ ĐẦU......................................................................................................3
1. Lý do chọn biện pháp.............................................................................................3
2. Phạm vi và đối tượng nghiên cứu...........................................................................4
3. Mục đích nghiên cứu..................................................................................................4
PHẦN II. NỘI DUNG.................................................................................................4
1. Đánh giá thưc trạng...........................................................................................4
1.1 Thuận lợi.............................................................................................................4
2. Trình bày biện pháp:...........................................................................................6
2.1. Biết nhận diện học sinh cá biệt ngay từ đầu năm qua công tác điều tra cơ bản:
................................................................................................................................... 6
2.2. Phối hợp với các giáo viên bộ môn, phụ huynh, các tổ chức trong và ngoài nhà
trường:.......................................................................................................................8
2.3. Lôi cuốn em vào các hoạt động giáo dục:..........................................................9
2.3.1. Tác động vào động cơ học tập:.......................................................................10
Ngược lại những em cố gắng, kiên trì học tập thì sẽ có thành tích, được khen thưởng,
bạn bè ngưỡng mộ, cha mẹ được nở mày, nở mặt........................................................10
2.3.2. Biết động viên kịp thời, đúng lúc, đúng chỗ:..................................................12
2.3.3. Phương pháp kết bạn:.....................................................................................12
`
PHẦN III: HIỆU QUẢ THỰC HIỆN CỦA VIỆC ÁP DỤNG BIỆN PHÁP
TRONG HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC........................................................................14
PHẦN IV : KẾT LUẬN............................................................................................15
1. Ý nghĩa biện pháp...................................................................................................15
2. Những kiến nghị, đề xuất để triển khai, ứng dụng các biện pháp vào thực tiễn....16

3

PHẦN I. MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn biện pháp.
Qua nhiều năm làm công tác chủ nhiệm lớp bản thân tôi thấy rằng công tác
chủ nhiệm là một công việc vô cùng quan trọng.
Giáo viên chủ nhiệm là người thay mặt nhà trường quản lí học sinh, lập kế
hoạch và cùng học sinh thực hiện kế hoạch giáo dục của lớp mình. GVCN cũng
là người trực tiếp đánh giá và xếp loại học lực, hạnh kiểm của học sinh cuối học
kì và cuối năm học. Biết rằng nhà trường và lớp luôn có nội quy để nâng cao
chất lượng giảng dạy và giáo dục đạo đức cho học sinh nhưng trong quá trình
chủ nhiệm luôn gặp phải tình trạng học sinh yếu kém, lười học, học sinh vi
phạm nội quy, hay đua đòi theo bạn xấu hoặc đua đòi những cái không phù hợp
với lứa tuổi.....Giáo viên đã áp dụng nhiều hình thức như nhắc nhở, động viên,
khích lệ, khiển trách thông báo với phụ huynh thường xuyên. Tuy nhiên chủ
nhiệm là một công việc không chỉ đơn thuần là thực hiện nhiệm vụ nhà trường
giao mà còn là một nghệ thuật quản lí, uốn nắn học sinh, để tìm ra cách quản lí,
uốn nắn học sinh một cách nhẹ nhàng nhất giúp các em có được cảm giác chủ
động trong việc rèn luyện và học tập mà không bị gò ép là điều không dễ dàng
gì.
Cuộc sống chúng ta không phải bao giờ cũng màu hồng, cũng như việc
giáo dục học sinh, không phải học sinh nào cũng chăm ngoan, học giỏi, lễ phép;
mà bên cạnh đó còn có một vài em hơi quậy phá, nghịch ngợm, nói tục, bỏ tiết,
xích mích, không chú ý trong học tập, thậm chí nhiều khi còn tỏ ra bất cần đời,
chán nản. Những em học sinh đó thường được gán với tên gọi ''HỌC SINH CÁ
BIỆT''.
Bản thân đã hơn chục năm giảng dạy, đã đứng trên vai trò là giáo viên chủ
nhiệm nhiều khóa, cũng đã từng rất nhiều nhiều những năm tháng phải đau đầu
với những học sinh cá biệt, cũng đã từng nghe nhiều giáo viên than thở rằng đã
dùng nhiều biện pháp để giáo dục nhưng vẫn không hiệu quả, cũng đã từng khá
nhiều giáo viên trăn trở trên con đường đi tìm lời giải cho bài toán giáo dục học
sinh cá biệt; cũng có người thành công, cũng có những đồng nghiệp đã từng thất
bại, cũng có những thầy cô vẫn mãi đi tìm lời giải đáp. Hiểu được nỗi lòng đó,
bản thân muốn góp một phần công sức nhỏ bé của tuổi trẻ để góp phần vào việc
cảm hóa các em học sinh các biệt.
Hầu hết những học sinh cá biệt thường không tuân theo các nội quy của lớp,
của trường và đa phần thường làm theo ý của bản thân. Do vậy nếu gia đình, nhà
trường không kịp thời đưa ra phương hướng giải quyết, biện pháp khắc phục thì
những học sinh này sẽ dễ dàng bị người xấu lôi kéo dẫn đến các tệ nạn xã hội,
gây tổn thất lớn cho gia đình, nhà trường và xã hội. Nhận thức rõ tầm quan trọng
của việc giáo dục và rèn luyện các em học sinh cá biệt. Bản thân tôi mạnh dạn
viết thành sáng kiến kinh nghiệm với đề tài “Một số giải pháp nhằm lôi cuốn
học sinh cá biệt tham gia vào các hoạt động giáo dục”
2. Phạm vi và đối tượng nghiên cứu.
HS trường THCS …………..
HS Lê Anh Đức lớp 8B năm học 2022-2023

3. Mục đích nghiên cứu

4

- Nêu ra được một số biện pháp giáo dục hữu hiệu, khả thi trong công tác
chủ nhiệm để giáo dục học sinh cá biệt, giúp em tiến bộ.
- Tạo điều kiện cho phong trào thi đua của lớp đi lên về mọi mặt, có nề nếp,
tự quản, đoàn kết.
- Phát huy tính tích cực của tất cả các đối tượng học sinh, phát huy tinh
thần làm chủ tập thể của các em.
PHẦN II. NỘI DUNG
1. Đánh giá thưc trạng
1.1 Thuận lợi
Được sự quan tâm của Ban giám hiệu nhà trường, Ban chấp hành Đoàn
trường; đội ngũ giáo viên giảng dạy, giáo viên chủ nhiệm đã có nhiều kinh
nghiệm trong công tác giáo dục học sinh cá biệt; luôn nhiệt tình giúp đỡ, sẻ chia
kinh nghiệm.
Được sự quan tâm của các bậc phụ huynh, sát cánh bên con em của mình
không chỉ vấn đề học tập mà còn tạo điều kiện tốt nhất để các em học sinh có
thời gian tham gia hoạt động, tham gia các phong trào một cách lành mạnh
và hiệu quả.
Được sự phối hợp nhịp nhàng của Đoàn trường, Ban tư vấn học đường trong
nhà trường đã giúp tôi thực hiện các giải pháp đề ra được thuận lợi hơn.
Đội ngũ Ban cán sự lớp mà tôi lựa chọn từ đầu năm nhận lớp chủ nhiệm rất
năng động, có tinh thần trách nhiệm, quan tâm và giúp đỡ bạn bè nhiệt tình, chu
đáo, thân thiện.
Bản thân đã tham gia hoạt động giảng dạy tại ngôi trường hiện tại được
nhiều năm, đã nhận nhiệm vụ chủ nhiệm nhiều khóa. Từ những kinh nghiệm
trong quá trình công tác, bản thân đã tự mình đúc rút được khá nhiều kinh
nghiệm; học hỏi, trau dồi được khá nhiều kiến thức và quan trọng hơn cả là sự
phấn đấu không mệt mỏi, tự làm mới bản thân theo tháng năm không ngại gian
khó, gian khổ, không ngại thất bại để hướng tới thành công, giúp một phần công
sức nhỏ bé của tuổi trẻ vào hành trình giáo dục các em học sinh cá biệt.
1.2. Khó khăn
Triệu Phước là một xã thuộc địa bàn nông thôn chủ yếu sản xuất nông
nghiệp nên đời sống kinh tế của người dân còn gặp nhiều khó khăn. Trên 80%
các bậc phụ huynh hoạt động trong nghề nông nghiệp còn thô sơ, lạc hậu; thậm
chí bươn chải từng ngày để lo từng miếng cơm manh áo cho gia đình; nên việc
quan tâm, theo dõi, dành thời gian động viên, sẻ chia tới con em mình còn nhiều
hạn chế, thậm chí một số học sinh cả bố mẹ đều đi làm ăn xa, việc dạy dỗ, quan
tâm con cái, phụ huynh phó mặc mọi việc cho cô chủ nhiệm và nhà trường.
Học sinh lớp 8 là lứa tuổi đang có sự biến đổi về tâm sinh lí, lứa tuổi mà "Ăn
chưa no, lo chưa đến", suy nghĩ còn non nớt, nhận thức chưa cao chính vì thế
các em có những hành vi thiếu chuẩn xác và dễ bị sa ngã, dụ dỗ lôi kéo.
-“Học sinh cá biệt” là một thuật ngữ thường được sử dụng đối với những em học
sinh nghịch ngợm, quậy phá, hay đánh nhau, mất trật tự trong giờ học, các học

5

sinh này thường trốn tiết, bỏ học, là những học sinh thường có sự bất thường về
tính cách, không có động cơ học tập, tâm lý không ổn định.
Những học sinh cá biệt ta thường gặp phần lớn là những em có năng lực học
tập yếu kém, điều đó cũng hoàn toàn dễ hiểu bởi nhận thức của các em chưa tốt
thì làm sao có hành động tốt được thì em Đức cũng vậy. Việc hạn chế trong tiếp
thu kiến thức của em cũng dẫn đến sự lười biếng, chán nản, muốn phá phách,
nhất là em lại là học sinh nam vì thế mà nhiều lúc em có những hành động vượt
ra khỏi những quy định chung
2. Trình bày biện pháp:
2.1. Biết nhận diện học sinh cá biệt ngay từ đầu năm qua công tác
điều tra cơ bản:
Ngay sau khi nhận chủ nhiệm lớp tôi đã thực hiện công tác điều tra cơ bản dựa
trên một số kênh thông tin sau:
+ Dựa vào hồ sơ những năm trước.( Lớp 6, 7)
+ Dựa vào việc thăm dò dư luận từ những học sinh cùng lớp và giáo viên
chủ nhiệm , giáo viên bộ môn năm trước, lắng nghe nhận xét từ chính các phụ
huynh về con em mình.
+ Dựa vào lí lịch trích ngang (lấy từ đầu năm)
+ Dựa vào sổ ghi đầu bài hàng tuần.
+ Dựa vào sự quản lí theo dõi của bản thân các giáo viên chủ nhiệm trước.
Qua cách nhận diện trên tôi đã nắm bắt được em Đức là một học sinh cá biệt về
lối sống, đạo đức và về học tập vì em thường xuyên nghỉ học không có lí do, nếu
có đi học thì ngồi trong lớp cũng thường xuyên nói chuyện, không ghi chép bài,
hay gây gổ đánh nhau với các bạn hoặc có hôm em còn bỏ tiết, bỏ học giữa buổi
đi chơi, ý thức học tập rất yếu, học lực cuối năm lớp 7 (năm học 2022-2023)
được xếp loại yếu, hạnh kiểm Trung bình

LIÊN LẠC VỚI SĐT: 0917207678 ĐỂ CÓ ĐẦY ĐỦ HƠN

6

2.2. ối hợp với các giáo viên bộ môn, phụ huynh, các tổ chức trong và
ngoài nhà trường:
Tôi luôn trao đổi tình hình của em với giáo viên bộ môn để họ có phương
pháp giáo dục thích hợp, đồng thời cũng nắm bắt sự thay đổi hàng ngày để nhắc
nhở động viên em.
Kết hợp với GV Tổng phụ trách đội, đại diện ban chấp hành phụ huynh,
các đoàn thể ngoài nhà trường để thống nhất biện pháp giáo dục học sinh cá biệt.

Trao đổi với giáo viên bộ môn

Trao đổi với GV TPT Đội và Đại diện

7

- Thường xuyên liên lạc với phụ huynh khi em vi phạm kể cả việc không
học bài và không thực hiện tốt nề nếp, nội quy, trao đổi nhẹ nhàng và mong
muốn gia đình có sự hợp tác tốt nhất, sự trao đổi của tôi cũng được mẹ em nhiệt
tình ủng hộ và hợp tác.
- Giữ mối liên lạc với đội ngũ ban cán sự lớp hàng ngày để nắm bắt tình
hình của em hàng ngày, thăm dò của các bạn trong lớp để biết được thế mạnh
của em từ đó có biện tác động tới em, giúp em có động cơ tham gia vào các hoạt
động giáo dục một cách phù hợp.
2.3. Lôi cuốn em vào các hoạt động giáo dục:
Bản thân tôi luôn xác định rằng người muôn giáo dục học sinh cá biệt hay
học sinh thường xuyên vi phạm thì đầu tiên phải biết yêu thương, kiên trì tạo
niềm tin, dùng tình cảm để cảm hóa các em… vì vậy, thỉnh thoảng tôi gặp riêng
em vào tiết thứ 5 sáng thứ 5 (vì sáng thứ 5 các em học 4 tiết) bằng tình cảm chân
thành của mình, tôi bình tĩnh, nhẹ nhàng, tế nhị, phân tích có lý, có tình, mức độ
nguy hại của khuyết điểm. Tôi đã chọn cách thức tỉnh học sinh bằng những câu
chuyện đạo đức để cảm phục em.

8

Từ việc xác định trên tôi áp dụng các biện pháp sau với học sinh cá biệt
của mình sau đó tác động vào động cơ học tập của em.
2.3.1. Tác động vào động cơ học tập:
Tác động vào
đôṇ

tâ để em này thấy rõ tầm quan trọng của việc
p̣
học. Tôi lấy 1 số trường hợp thực tế ở địa phương hoặc trong xã hội những học
sinh cùng trang lứa nhưng vì một lí do gì đó không đi học, trong khi các bạn
đang được vui đùa, học tập dưới mái trường thì những bạn này phải đi làm
những công việc nặng nhọc của người lớn nhưng cơm vẫn không đủ ăn, áo
không đủ mặc, có khi còn bị một số người khác coi thường.
g cơ
hoc̣

Ngược lại những em cố gắng, kiên trì học tập thì sẽ có thành tích, được khen
thưởng, bạn bè ngưỡng mộ, cha mẹ được nở mày, nở mặt.

9

Từ việc tác động trên tôi thấy em đã có thay đổi trong thái độ, sau đó phân
công em lớp trưởng (là học sinh giỏi của lớp) cùng em thực hiện biện pháp “đôi
bạn cùng tiến”, giúp đỡ em Đức trong quá trong học tập và hướng dẫn em phát
hiện sai phạm, xử lí, uốn nắn sai phạm của bạn mình kịp thời, hiệu quả nhất
có thể, sau đó báo với giáo viên chủ nhiệm.

Đôi bạn cùng tiến

10

2.3.2. Biết động viên kịp thời, đúng lúc, đúng chỗ:
Tin tưởng giao công việc tập thể phù hợp với khả năng của học sinh. Đây
là việc làm mang tính 2 mặt, đòi hỏi giáo viên chủ nhiệm phải thường xuyên
giám sát, kiểm tra và động viên kịp thời khi học sinh đạt được thành tích dù là
nhỏ nhất.
Biết em là người thường xuyên lười đi lao động lại hay xả rác, ít giao tiếp
với các bạn trong lớp nhưng em lại khá cao to, tôi đã mạnh dạn giao cho em làm
lớp phó lao động. Và giao nhiệm vụ quản lí, nhắc nhở các bạn khi lao động, trực
nhật lớp. Vậy là từ đó trở đi, mỗi buổi lao động em đều có mặt nhắc nhở quản lí
các bạn hoàn thành tốt công việc để cuối tuần báo cáo cho giáo viên chủ nhiệm
rất tích cực. Vì em cao nên tôi khéo léo nhờ em giúp đỡ các bạn thấp bé trong
lớp những việc như quét mạng nhện, lau những ô cửa kiếng trên cao của lớp
học, đổ nước vào bình cây xanh trong lớp… em thấy được tầm quan trọng của
mình nên đã làm việc hăng say.
2.3.3. Phương pháp kết bạn:
Thường lứa tuổi học sinh dễ bị ảnh hưởng những thói hư tật xấu nhưng
cũng dễ tiếp thu những điều hay, lẽ phải dễ hòa mình vào những trò chơi có tính
tập thể, tính giáo dục cao. Do đó tôi phân công 1 nhóm bạn năng động trong các
hoạt động, có đạo dức tốt sinh hoạt, học tập với em Đức để dần dần lôi kéo em
vào các hoạt động bổ ích ở trong trường, lớp từ đó em xóa đi được mặc cảm là
học sinh hư để rồi cùng với các thành viên trong lớp xây dựng tập thể vững
mạnh.
Cụ thể:
+ Qua thăm dò các bạn trong lớp tôi biết em có năng khiếu văn nghệ…
nên tôi đã chủ động cho em tham gia vào đội văn nghệ của lớp, năm đó, tiết mục
văn nghệ chào mừng 20-11 của lớp tôi đạt giải nhất. Từ đó thấy em vui vẻ, hoạt
bát hơn và tự giác giơ tay tham gia các hoạt động phong trào của lớp nhiều hơn.

11

Tiết mục đạt giải nhất trong hội thi Văn nghệ Chào mừng ngày nhà giáo
Việt Nam
- Nhân dịp nhà trường tổ chức hoạt động tập thể, hoạt động nhân đạo, hoặc
khi tổ chức các hoạt động ngoại khóa, tôi chú ý giao nhiệm vụ, tạo điều kiện,
động viên, khích lệ em cùng tham gia với lớp, xây dựng môi trường lành mạnh,
tích cực, để các em có cơ hội tự thể hiện mình, qua đó em sẽ mạnh bạo, tự tin
tích cực hơn trong học tập và rèn luyện, giúp các em có cơ hội rèn luyện kỹ năng
sống để các em tiến bộ.

Hoạt động ngoại khóa“Uống nước nhớ nguồn”

12

`
PHẦN III: HIỆU QUẢ THỰC HIỆN CỦA
VIỆC ÁP DỤNG BIỆN PHÁP TRONG HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC
Tôi tiến hành áp dụng các giải pháp từ tháng 10 năm 2022 đến tháng 5
năm 2023. Tôi thấy những giải pháp tôi áp dụng đem lại hiệu quả khá cao.
+ Từ 1 học sinh cá biệt về đạo đức, học tập, cuối năm em Đức đã có học lực
trung bình, hạnh kiểm tốt.
+ Em cùng với 36 học sinh lớp 8B cùng thống nhất phát huy tính tích cực,
đoàn kết cùng nhau vươn lên trong việc học tập và rèn luyện bản thân, lĩnh hội
được những tiêu chuẩn đạo đức tốt đẹp, biết phấn đấu vươn lên, cùng nhau đoàn
kết “xây dựng được tình bạn đẹp, nói không với bạo lực học đường”.
+ Lớp 8B, các em đều tham gia tích cực các hoạt động của trường của
Liên đội phát động: Tham gia tiết mục văn nghệ chào mừng ngày Nhà giaó Việt
Nam 20/11 đạt giải nhất, Đóng kịch “An toàn giao thông” đạt giả khuyến khích
cấp trường. Cuối năm học tỉ lệ lên lớp 100%
+ Cả lớp tích cực tham gia và hoàn thành tốt các buổi lao động, các hoạt
động ngoại khóa, sẵn sàng hợp tác vui vẻ, cùng nhau chơi trò chơi, quan tâm
giúp đỡ nhau. Cuối năm lớp không có học sinh bỏ học, được xếp thi đua khen
thưởng đứng thứ 2 toàn trường.
+ Tạo được sự gần gũi giữa thầy với trò, khiến học sinh tin tưởng và giúp
tôi giáo dục các em một cách nhẹ nhàng nhất.
Cụ thể như sau:
+ Kết quả 2 mặt giáo dục:
Trước khi chưa áp dụng biện pháp ( Năm học 2021-2022)
Xếp loại

Giỏi/Tốt%

Khá%

Trung bình%

Yếu/kém%

Học lực

10 - 27,0%

15 - 40.5%

11- 29,7%

1-2,8%

Hạnh kiểm

35 – 94,6%

1- 2,7 %

1 -2,7%

0

Sau khi áp dụng biện pháp ( Năm học 2022-2023)

13

Xếp loại

Giỏi/Tốt%

Khá%

Trung bình%

Yếu/kém%

Học lực

10 = 27,0%

16 - 43.2%

11 – 29,8%

0

Hạnh kiểm

37 em = 100%

0

0

0

PHẦN IV : KẾT LUẬN
1. Ý nghĩa biện pháp

Trong công tác quản lí học sinh vai trò của giáo viên chủ nhiệm là rất
quan trọng. Mỗi giáo viên sẽ có một “nghệ thuật” riêng tùy vào thực tế lớp
mình đảm nhiệm, cần biết lựa chọn và kết hợp sử dụng các phương pháp phù
hợp với từng đối tượng học sinh. Bằng lòng yêu nghề mến trẻ, bằng sự vị tha,
bao dung, độ lượng… chắc chắn giáo viên sẽ thành công trong công tác giáo
dục học sinh lớp mình phụ trách. Nói cách khác nhà giáo là một con người trí
tuệ, đức độ giàu lòng nhân ái khoan dung có vai trò như là người cha, người
mẹ đúng như câu nói: “Cha mẹ cho hình hài vóc dáng còn thầy cô cho các
em kiến thức, nhân nghĩa để các em có thể vững bước trên con đường đời
đầy chông gai thử thách”.
Với tôi “Một số biện pháp nhằm lôi cuốn học sinh cá biệt tham gia vào
các hoạt động giáo dục” tuy là việc làm nhỏ nhưng lại có ý nghĩa to lớn. Để lôi
cuốn, cảm hóa được một học sinh cá biệt hòa đồng thân thiện với các hoạt động
giáo dục, trở thành một học sinh ngoan đối với tôi đó là một thành công lớn.
Mỗi giải pháp với cách làm riêng nhưng đều thiết thực hướng đến mục đích là
tạo sự đoàn kết trong lớp học. Những giải pháp này áp dụng được cho tất cả các
khối lớp không chỉ cho năm học 2022-2023 mà cho cả các năm học tiếp theo;
không chỉ cho riêng trường THCS ………… mà có thể áp dụng cho các trường
khác. Với nguyện vọng góp phần nâng cao chất lượng giáo dục thế hệ trẻ, tôi đã
hết sức cố gắng, song không tránh khỏi những hạn chế thiếu sót. Rất mong được
sự góp ý của Ban giám khảo, quý đồng nghiệp để tôi hoàn chỉnh hơn biện pháp
này.

14

2. Những kiến nghị, đề xuất để triển khai, ứng dụng các biện pháp vào

thực tiễn.
* Với các cấp quản lí giáo dục:

Cần có thêm các chuyên đề có liên quan đến công tác chủ nhiệm và giáo dục
kỹ năng sống cho học sinh. Mở thêm các lớp tập huấn cho giáo viên chủ nhiệm
trong việc đổi mới và vận dụng các phương pháp giáo dục.
* Đối với trường trung học cơ sở:
Nhà trường đã triển khai các hoạt động giáo dục theo đúng quy định, tuy
nhiên cần tăng cường và chú trọng hơn nữa về việc lồng ghép các hoạt động
giáo dục kỹ năng sống cho học sinh, đặc biệt là phối hợp chặt chẽ với giáo viên
chủ nhiệm trong công tác chủ nhiệm, tạo điều kiện hỗ trợ giáo viên chủ nhiệm
để giáo dục toàn diện cho học sinh
Khuyến khích, động viên giáo viên tích cực học tập, học hỏi nâng cao
trình độ và kinh nghiệm trong công tác chủ nhiệm lớp.
Triệu ……….., ngày 10 tháng 10 năm 2023.

XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ

15

16

17