CHUYÊN ĐỀ: THỰC HÀNH QUAN SÁT SINH VẬT
MÔN: KHTN 6 - Sách CTST
Thời lượng 02 tiết (Gồm các tiết 19 ; 20 theo PPCT)
I. MỤC TIÊU:
Qua bài này, HS cần đạt được:
1. Kiến thức:
- Nêu được cách làm tiêu bản và sử dụng kính hiển vi.
- Mô tả được cấu tạo cơ thể đơn bào.
- Mô tả được các cơ quan cấu tạo của cây xanh.
- Mô tả được cấu tạo cơ thể người.
2. Năng lực:
2.1. Năng lực chung
- Rèn luyện năng lực hơp tác và giao tiếp các hoạt động thảo luận nhóm, trò chơi.
- Rèn luyên năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo qua hoạt động trải nghiệm, hoạt
động nhóm, luyện tập và vận dụng.
- Tự chủ và tự học: Chủ động, tích cực thực hiện các nhiệm vụ của bản thân.
2.2. Năng lực khoa học tự nhiên:
- Làm tiêu bản, sử dụng kính hiển vi quan sát tế bào.
- Vẽ được cấu tạo cơ thể đơn bào, cây xanh.
- Sử dụng ngôn ngữ sinh học để mô tả cấu tạo cơ thể đơn bào, cơ thể thực vật, con
người.
-Giải thích được sự hoạt động có tổ chức của các cơ quan, hệ cơ quan trong cơ thể.
3. Phẩm chất:
- Chăm chỉ: Sưu tầm các mẫu vật về các bộ phận của thực vật theo hướng dẫn của giáo
viên, tìm hiểu kiến thức về cấu tạo các sinh vật sống, …
- Trung thực: thực hiện các nội dung bài học và báo cáo kết quả chính xác.
- Trách nhiệm: Có ý thức và hoàn thành công việc được phân công.
- Tôn trọng: Biết lắng nghe và tôn trọng ý kiến của người khác.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Giáo viên
- Dụng cụ: Kính hiển vi, lam kính, lamen, pipette, giấy thấm, bông, giấy
bìa, kim chỉ, keo dán.
- Tranh ảnh về các bộ phận, cấu tạo thực vật.
- Tranh ảnh mô phỏng cấu tạo cơ thể người
2. Học sinh
- Sưu tầm các mẫu vật thật về các bộ phận của thưc vật.
- Mẫu nước ao, hồ, nước đọng lâu ngày.
- Xem video nội dung bài học trước ở nhà

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Tổ chức:
Lớp ...
Thứ tự
Ngày giảng
Sĩ số
Tiết 1
Tiết 2

Lớp ...
Ngày giảng
Sĩ số

1

2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới.
Hoạt động của GV
Hoạt động của HS
1.1. Hoạt động1: Khởi động:
a) Mục tiêu: HS nêu được các cấp tổ chức sống từ tế bào đến cơ thể.
b) Nội dung: Trò chơi “Ai nhanh hơn”
c) Sản phẩm dự kiến: sơ đồ các cấp tổ chức sống từ tế bào đến cơ thể.
Sơ đồ: Tế bào -> Mô -> Cơ quan -> Hệ cơ quan -> Cơ thể.

d) Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- HS lập đội và nắm luật
- GV phổ biến thể lệ chơi:
chơi.
Chia lớp thành 2 đội và 2 HS làm thư kí. Mỗi đội được cấp 1
bộ các cụm từ gợi ý (Tế bào,cơ thể, mô, cơ quan, hệ cơ
quan). Các đội cử các thành viên lựa chọn cụm từ phù hợp
gắn lên sơ đồ các cấp tổ chức sống trong cơ thể đa bào từ
nhỏ tới lớn. Mỗi lượt chỉ có 1 thành viên lên gắn. Đội nào
hoàn thành chính xác và nhanh nhất sẽ chiến thắng.
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS tham gia trò chơi 
Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận
- Giáo viên mời nhóm trưởng báo cáo sơ đồ của nhóm mình.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV và thư kí quan sát, đánh giá kết quả của 2 đội chơi.
2.2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức:
a. Nội dung 1: Tìm hiểu cách làm tiêu bản và cách sử dụng kính hiển vi.
*Mục tiêu:
- HS nêu được các bước làm tiêu bản và quan sát sinh vật qua kính hiển vi.
*Sản phẩm dự kiến:

2

- Cách sử dụng kính hiển vi:
+ Bước 1: Đặt kính vừa tầm quan sát nơi gần nguồn điện, bật công tắc.
+ Bước 2: Đặt và cố định tiêu bản trên bàn kính.
+ Bước 3:Sử dụng hệ thống ốc điều chỉnh để quan sát rõ mẫu vật.
*Tổ chức thực hiện:
*Hoạt động: Chuyển giao nhiệm vụ học tập
(Tổ chức HS hoạt động theo nhóm)
- GV Yêu cầu HS ghi lại thao tác làm tiêu bản và sử dụng - HS nhận nhiệm vụ học.
kính hiển vi để quan sát sinh vật đơn bào trong nước ao.
* Hoạt động: Thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV quan sát HS các nhóm hoạt động , hỗ trợ các cá nhân - HS ghi lại các bước làm
hoặc nhóm gặp khó khăn.
tiêu bản và cách sử dụng
(Có thể cho các HS xuất sắc đi hỗ trợ các cá nhân hoặc kính hiển vi quan sát sinh
nhóm gặp khó khăn)
vật đơn bào trong nước ao
trong 4... phút.
* Hoạt động: Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
GV gọi 4 HS (hoặc diện 4 nhóm) báo cáo kết quả.
- Đại diện các nhóm báo
GV yêu cầu cá nhân (hoặc các nhóm) nhận xét, đánh cáo kết quả.
giá: ......
(trình bày đáp án tóm tắt)
(Có thể cho các nhóm nhận xét đánh giá, chấm điểm chéo HS: Cá nhân (hoặc HS các
nhau)
nhóm) nhận xét, đánh giá.
* Hoạt động: Đánh giá kết quả hoạt động
GV nhận xét, đánh giá.
Học sinh thống nhất phần
đáp án và trình bày vào vở.
b. Nội dung 2: Quan sát và vẽ được hình ảnh trùng roi trong mẫu nước ao qua quan
sát.
*Mục tiêu:
- HS làm đươc tiêu bản, sử dụng kính hiển vi quan sát trùng roi trong mẫu nước ao khi có
điều kiện.
- HS vẽ được hình mô tả cấu tạo trùng roi.
* Nội dung: Thực hành quan sát và vẽ trùng roi trong nước ao.
* Sản phẩm dự kiến: Hình vẽ mô tả cấu tạo trùng roi.

3

* Tổ chức thực hiện:
*Hoạt động: Chuyển giao nhiệm vụ học tập
(Tổ chức HS hoạt động theo nhóm)
- GV yêu cầu HS quan sát video cách làm tiêu bản, sử dụng - HS nhận nhiệm vụ học.
kính hiển vi quan sát trùng roi trong mẫu nước ao.
* Hoạt động: Thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV quan sát HS các nhóm hoạt động , hỗ trợ các cá nhân Mỗi HS báo cáo cách làm
hoặc nhóm gặp khó khăn.
tiêu bản, quan sát bằng kính
(Có thể cho các HS xuất sắc đi hỗ trợ các cá nhân hoặc hiển vi.
nhóm gặp khó khăn)
Cả nhóm cùng hoàn thiện 1
hình vẽ mô tả cấu tạo trùng
roi.
* Hoạt động: Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- Giáo viên mời đại diện HS trình bày sản phẩm.
Hoạt động: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- Giáo viên tổ chức cho học sinh đánh giá, nhận xét câu trả - Học sinh đánh giá, nhận
lời của bạn. 
xét câu trả lời của bạn.
- Giáo viên đánh giá hoạt động học tập của học sinh 
c. Nội dung 3: Quan sát về các cơ quan cấu tạo cây xanh
* Mục tiêu: HS xác định được tên các cơ quan cấu tạo các cây bất kì.
*Nội dung: HS hoạt động nhóm xác định tên các cơ quan trên cây được phân công và gắn
lên bìa cứng.
* Sản phẩm dự kiến: Nêu được các cơ quan cấu tạo của cây xanh.
*Tổ chức thực hiện:
*Hoạt động: Chuyển giao nhiệm vụ học tập
(Tổ chức HS hoạt động theo nhóm)
- GV chia lớp thành nhiều nhóm (mỗi nhóm 4 HS). Giao cho - HS nhận nhiệm vụ học.
mỗi nhóm các mẫu vật bất kì (cây cà rốt, hành tây, lạc, cây
quất, xương rồng), 5 bìa cứng, kéo, băng dính, bút. Yêu cầu
HS dán mẫu vật lên bìa và chú thích các cơ quan tương ứng.

4

Hoạt động: Thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS thảo luận nhóm và xác
định các cơ quan.

Hoạt động: Báo cáo kết quả và thảo luận
- Giáo viên mời đại diện HS trình bày sản phẩm.
Hoạt động: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- Giáo viên tổ chức cho học sinh đánh giá, nhận xét câu trả - Học sinh đánh giá, nhận
lời của bạn. 
xét câu trả lời của bạn.
- Giáo viên đánh giá hoạt động học tập của học sinh.
d. Nội dung 4: Quan sát mô hình cấu tạo cơ thể người
* Mục tiêu:
- HS xác định được vị trí và gọi tên một số cơ quan cấu tạo người.
*Nội dung: chú thích các các cơ quan trên hình cấu tạo cơ thể người.
* Sản phẩm dự kiến:

* Tổ chức thực hiện:
Hoạt động: Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chia lớp thành 4 nhóm.
- HS nhận nhiệm vụ học.
GV yêu cầu: trong 3 phút các nhóm hãy chỉ ra một vài cơ
quan , hệ cơ quan của người từ vị trí số 1 đến vị trí số 6 trên
hình..
5

Hoạt động: Thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS thảo luận nhóm và xác
định các cơ quan.

Hoạt động: Báo cáo kết quả và thảo luận
- Giáo viên mời đại diện HS các nhóm trình bày sản phẩm.
Hoạt động: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- Giáo viên tổ chức cho học sinh đánh giá, nhận xét câu trả - Học sinh đánh giá, nhận
lời của bạn. 
xét câu trả lời của bạn.
- Giáo viên đánh giá hoạt động học tập của học sinh 
3.Hoạt động 3: Báo cáo kết quả thực hành

a) Mục tiêu:
-HS viết và trình bày báo cáo theo mẫu.
b) Nội dung: Báo cáo : Quan sát sinh vật
c) Sản phẩm dự kiến: Phiếu học tập.
Báo cáo : Quan sát sinh vật
Thứ …… ngày…..tháng……. năm 2024
1. Vẽ và chú thích một cơ thể đơn bào (có thể sử dụng hình vẽ ở nội dung 2 quan sát
được).
2. Nêu các cơ quan cấu tạo cây xanh trên mẫu đã quan sát (có thể sử dụng sản phẩm ở
hoạt động 3).
3. Kể tên một số cơ quan , hệ cơ quan của cơ thể người (có thể sử dụng sản phẩm của
hoạt động 4).
4. Trong những mẫu vật thực vật mà em đã quan sát và mô tả , những mẫu vật nào có
rễ, thân, lá biến dạng?

6

d) Tổ chức thực hiện:
Hoạt động:  Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS hoàn thành phiếu học tập.
Hoạt động: Thực hiện nhiệm vụ học tập
Hoạt động: Báo cáo kết quả và thảo luận
- Giáo viên nhận bài, đánh giá học sinh
Hoạt động: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- Giáo viên đánh giá, nhận xét hoạt động học tập của học
sinh.
-Yêu cầu HS nộp phiếu học tập.
IV. KẾT THÚC CHUYÊN ĐỀ:
1. Củng cố:
7

- HS nhận nhiệm vụ học.
Mỗi HS tìm hiểu, hoàn
thành phiếu học tập.

- GV đưa ra các câu hỏi củng cố hệ thống kiến thức lý thuyết toàn chuyên đề:
Yêu cầu HS vẽ sơ đồ tư duy các hệ cơ quan, cơ quan cấu tạo cơ thể người và cây xanh.
2. Hướng dẫn về nhà:
- Học lý thuyết: ................................ và làm các bài tập: ..........................................
Hướng dẫn bài .......... sách ...... .
- Đọc trước bài mới: .................;
Chuẩn bị các tư liệu, vật dụng, thiết bị, phương tiện, ...: ............. cho bài họctiếp theo.
2. Rút kinh nghiệm sau khi dạy xong chuyên đề:
Gợi ý: Bằng cách trả lời các câu hỏi sau:
Trong khi dạy chuyên đề có thuận lợi gì, có khó khăn vướng mắc gì; hướng khắc phục
khó khăn (Từ khâu chuẩn bị, trong khi giảng, sự tiếp thu của HS, việc tổ chức các hoạt
động, ...). Ưu điểm của chuyên đề, điểm khó – hạn chế của chuyên đề; hướng phát triển tiếp
theo của chuyên đề, ...
....................................................................................................................................................
....................................................................................................................................................

8