Kế hoạch dạy học Đại số 9

§4. ĐƯỜNG THẲNG SONG SONG VÀ
ĐƯỜNG THẲNG CẮT NHAU

Tuần:
Tiết:
NS: 05/11/2023
ND: 07/11/2023
I. MỤC TIÊU:
1/- Kiến thức: HS nắm vững điều kiện để hai đường thẳng y = ax + b (a 0) và y = a'x + b'
(a' 0) cắt nhau, song song với nhau, trùng nhau.
2/- Kĩ năng: Biết vận dụng lí thuyết vào việc giải bài toán tìm giá trị của các tham số đã cho
trong các hàm số bậc nhất sao cho đồ thị của chúng là 2 đường thẳng cắt nhau, song song với
nhau, trùng nhau.
3/- Thái độ: Biết chỉ ra các cặp đường thẳng song song, cắt nhau, trùng nhau.
4/- Phát triển năng lực:
- HS được rèn năng lực tự học, giải quyết vấn đề, sáng tạo, quản lí, giao tiếp, hợp tác, tính toán.
- HS được rèn năng lực tính toán, năng lực vận dụng lí thuyết vào giải toán...
II. CHUẨN BỊ CỦA THẦY VÀ TRÒ:
- GV: Bài giảng điện tử, sgk, thước thẳng, phấn màu.
- HS: Sgk, thước thẳng.
- Phương pháp: Đàm thoại gợi mở, diễn giảng, trực quan, hoạt động nhóm.
III. TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
NỘI DUNG
HOẠT ĐỘNG CỦA GV
HOẠT ĐỘNG CỦA HS
HĐ1: (6 phút)
1. Ổn đinh lớp: Kiểm tra sĩ
số.
2. Kiểm tra bài cũ:
- GV gọi HS đứng tại chỗ trả
- HS trả lời.
1. Thế nào là đồ thị hàm số
lời.
y=ax+b (a 0)?
- GV gọi HS nhận xét câu trả
- HS nhận xét.
lời của bạn.
- GV nhận xét.
HĐ2: (10 phút)
1. Đường thẳng song song: - GV yêu cầu HS làm ?1/53
- HS thực hiện ?1/53
Kết luận: Hai đường thẳng
SGK vẽ trên cùng mặt phẳng
SGK vẽ trên cùng mp toạ
y=ax+b (a 0) và y=a'x+b' toạ độ 2 đường thẳng y = 2x+3 độ 2 đường thẳng
(a' 0) song song với nhau
và y=2x– 2 rồi cho giải thích
y = 2x+3 và y= 2x – 2.
khi và chỉ khi a=a', b b' và tại sao 2 đường thẳng này song
trùng nhau khi và chỉ khi
song?
a=a', b=b'.
- GV giải thích : 2 đường
thẳng y= 2x+3 và y=2x – 2
song song với nhau (hai đường
thẳng này không thể trùng
nhau vì chúng cắt trục tung tại
2 điểm khác nhau do 2 3 và
chúng cùng song song với
đường thẳng y = 2x.

Thí sinh: Đinh Thị Bảo Trân

1

HĐ3: (10 phút)
2. Đường thẳng cắt nhau:
Kết luận: Hai đường thẳng
y=ax+b (a≠0) và y=a'x+b'
(a' ≠ 0) cắt nhau khi và chỉ
khi a ≠ a'.
Chú ý: khi a ≠ a' và b =b' thì
hai đường thẳng có cùng
tung độ gốc, do đó chúng cắt
nhau tại một điểm trên trục
tung có tung độ là b.

HĐ4: (10 phút)
3. Bài toán áp dụng:
Giải
Thí sinh: Đinh Thị Bảo Trân

Kế hoạch dạy học Đại số 9
Hai đường thẳng trên
song song do cùng song
song với đường thẳng
y=2x.
- GV: Vậy 2 đường thẳng
- HS: Hai đường thẳng
y=ax+b (a ≠ 0) và y=a'x+b'
y=ax+b (a 0) và
(a'≠0) song song với nhau khi y=a'x+b' (a' 0) song
nào? trùng nhau khi nào?
song với nhau khi và chỉ
khi a=a', b b' và trùng
nhau khi và chỉ khi a=a',
b=b'.
- GV rút ra kết luận.
- HS chú ý lắng nghe.
- GV: Đưa bảng phụ nội dung - HS ghi kết luận vào vở.
kết luận, yêu cầu HS ghi vở kết
luận này.
- GV cho 2 HS thảo luận nhóm
làm ?2/53 SGK.
- GV mời HS đứng lên xác
định hệ số a và b của 2 đường
thẳng cắt nhau.
- GV mời HS trả lời các đường
thẳng cắt nhau quan sát từ hình
vẽ.

- 2 HS thảo luận làm ?
2/53 SGK.
- HS xác định hệ số a và
b của các đường thẳng.

- GV: Một cách tổng quát
đường thẳng y = ax+b (a ≠ 0)
và y = a'x + b' (a' ≠ 0) cắt
nhau khi nào?
- GV rút ra kết luận và chú ý.
- GV dán bảng phụ ghi kết
luận, chú ý lên bảng.

- HS: Hai đường thẳng
y=ax+b (a≠0) và
y=a'x+b' (a' ≠ 0) cắt
nhau khi và chỉ khi a ≠ a'
- HS chú ý lắng nghe.
- HS ghi kết luận và ghi
chú vào vở.

- HS: Đường thẳng cắt
nhau:
y=0,5x+2 và y=1,5x+2;
y=0,5x-1 và y=1,5x+2

- GV gọi 1 HS đọc đề bài toán
2

Hàm số y=2mx+3 có hệ số
a=2m, b=3.
Hàm số y=(m+1)x+2 có các
hệ số a'= m+1, b'= 2.
Hai hàm số đã cho là hàm số
bậc nhất. Do đó

Kế hoạch dạy học Đại số 9
- HS đọc đề bài.

áp dụng.
- GV hướng dẫn HS làm bài.
- GV : Hàm số y = 2mx+3 và
y=(m+1)x+2 có các hệ số a; b;
a' ;b' bằng bao nhiêu?

- HS lắng nghe.
- HS: Hàm số y=2mx+3
có hệ số a = 2m, b = 3;
Hàm số y=(m+1)x+2 có
- GV: Tìm điều kiện của để hai các hệ số a'= m+1, b'= 2.
hàm số là hàm số bậc nhất.
- HS: Hai hàm số đã cho
là hàm số bậc nhất

a) Hai đường thẳng cắt nhau
Kết hợp với điều kiện trên, ta
GV: Hai đường thẳng cắt nhau
có
và
.
- HS trả lời: Hai đường
khi nào? Hai đường thẳng song
b) Hai đường thẳng song
thẳng cắt nhau khi
.
song khi nào?
song
Hai đường thẳng song
- GV gọi 2 HS lần lượt lên
bảng trình bài câu a và câu b
Kết hợp với điều kiện trên, ta và cả lớp làm vào vở.
thấy m=1 là giá trị cần tìm.
- GV mời HS nhận xét bài làm
của bạn.
- GV nhận xét đánh giá.
HĐ 5: Củng cố (8 phút)
BT21/54 (SGK)
Giải
Hàm số y=mx+3 có hệ số
a=m, b=3.
Hàm số y=(2m+1)x-5 có các
hệ số a'= 2m+1, b'= -5.
Hai hàm số đã cho là hàm số
bậc nhất. Do đó

a) Hai đường thẳng song
song

Kết hợp với điều kiện trên, ta
Thí sinh: Đinh Thị Bảo Trân

- GV cho HS đọc BT21/54
SGK
- GV chia HS thành 4 nhóm để
giải bài toán trong 5 phút.
Nhóm 1 + 2 làm câu a
Nhóm 3 + 4 làm câu b
- GV gọi HS nhận xét
Nhóm 1 nhận xét nhóm 2
Nhóm 2 nhận xét nhóm 1
Nhóm 3 nhận xét nhóm 4
Nhóm 4 nhận xét nhóm 3
- GV kiểm tra kết quả làm bài
của 4 nhóm.

song
- 2 HS lên bảng trình bài
câu a và câu b.
- HS nhận xét.
- HS lắng nghe và làm
vào vở.
- HS đọc đề BT21/54
SGK.
- HS lắng nghe GV chia
nhóm và thực hiện làm
bài nhóm.
- HS của từng nhóm đại
diện nhận xét lần lượt
nhận xét bài làm của từng
nhóm.
- HS lắng nghe và ghi
nhận vào vở.

3

Kế hoạch dạy học Đại số 9

thấy
là giá trị cần tìm.
b) Hai đường thẳng cắt nhau
Kết hợp với điều kiện trên, ta
có

và

.

HĐ 6: Dặn dò (1 phút)

- Nắm vững điều kiện về các
hệ số để hai đường thẳng song
song, trùng nhau, cắt nhau.
- Làm các BT 22;23;24
(SGK/55)
- Chuẩn bị: “ Luyện tập”

- HS chú ý lắng nghe và
ghi lại nội dung để thực
hiện.

TÓM TẮT BẰNG SƠ ĐỒ TƯ DUY

Thí sinh: Đinh Thị Bảo Trân

4