GIÁO ÁN ÔN TẬP
Môn Ngữ văn 9 – Học kỳ I
A. Tiếng Việt
I. Ôn tập lý thuyết.
1) Khái niệm về hội thoại: Là dùng ngôn ngữ để giáo tiếp , trò chuyện với nhau.
2) Vai xã hội trong hội thoại:
- vai xã hội: vị trí của người thamh gia hội thoại đối với người khác trong cuộc hội thoại.
- Vai HX đc xác định bằng:
+ Vai theo quan hệ thân tộc, gia đình: bố- con; mẹ-con; ông-cháu; cô- cháu….
+ Vai theo quan hệ bạn bè: + vai theo quan hệ tuổi tác.
+ Vai theo quạ hệ chức vụ xã hội +Vai theo giới tính.
3) Lượt lời trong hội thoại: là sự thay đổi luân phiên lần nói giữa những người tham gia đối thoại với nhau.
4) Các phương châm hội thoại:
1. Đặc điểm bản chất của các phương châm HT.
1.a. Phương châm về lượng.
- khi giáo tiếp những thông tin đưa ra cần phải có nội dung cụ thể, rõ ràng.
- Nội dung của lời nói trong giao tiếp phải đáp ứng được nhu cầu giao tiếp, Không nói thiếu (quá ít), nói thừa (quá nhiều) những thông tin mà cuộc giao tiếp đang yêu cầu.
PC Lượng: Đòi hỏi về lượng nội dung đầy đủ trong giao tiếp.
VD:1 - Chiếc cặp của cậu mua ở đâu đấy?
- Tớ mua ở chỗ cửa hàng bán cặp đấy! => thiếu thông tin muốn hỏi.
2 - Mai lớp mình tổ chức đi thăm lăng Bác Hồ. Cậu có tham gia không?
- Lăng Bác tớ đến mấy lần rồi.

2. b. Phương châm Chất.
- Trong gt không nên nói những gì mà mình không tin đó là đúng, chính xác hoặc không có căn cứ xác thực, cụ thể; mà cần đua ra những điều, nội dung mình tin đó là đúng, cính xác, có căn cứ cụ thể
- Không nên nói khoác lác, ba hoa, nói cho có chuyện ( Trừ những trường hợp cần thiết).
- Phương châm đòi hỏi về chất lượng chính xác, đúng đắn, có căn cứ của lời nói.
VD: 1. Quả bí khổng lồ. SGK
2. Xuống đáy đại dương ta có thể nhìn thấy tất cả nọi thứ có trên đời này!
3.c. Phương châm Quan hệ.
- Khi giao tếp các đối tượng giao tiếp cần xác định được đề tài, chủ đề, nội dung trong cuộc giao tiếp đó.
- Cần nói đúng vào đề tài, chủ đề, nội dung đang giao tiếp; trành nói lạc đề, nói sai, nói nhầm vấn đề đang giao tiếp.
- PC lượng đòi hỏi nói đúng vào nội dung đề tài giao tiếp.
Vd: 1. Ông nói gà, bà nói vịt.
2. - Cậu làm xong bài tập toàn về nhà chưa, cho tớ mượn?
- Bài tập đó rễ ợt, tớ làm 5 phút là xong! => không đúng chủ đề giao tiếp.
4.d. Phương châm cách thức.
- Khi giao tiếp, đối thoại cần nói ngắn gọn, rõ ràng, rành mạch; Tránh cách nói chung chung, mơ hồ làm cho người nghe có thể hiểu theo nhiều cách khác nhau.
- Phương châm vừa đòi hỏi về nội dung, chất lượng và cách thức (hình thức) trình bày, diễn đạt của người nói.
5.đ. Phương châm Lịch sự.
- Trong cuộc hội thoại, giao tiếp cần xác định đối tượng giao tiếp với mình là ai, mói quan hệ thế nào, vai giao tiếp thế nào.
- Trong giao tiếp cho dù thế nào cũng cần nói một cách tế nhị thể hiện lịch sự, tôn trọng người đang giao tiếp với mình.
- Phương châm đòi hỏi cách ứng sử, thể hiện tôn trọng nhau trong giao tiếp.
Vd: 1- Người ăn xin: SGK
2. – Các cháu đang làm gì đấy? Cho ông hỏi nhà bác Hải chỗ nào đấy nhỉ?
- Dạ! Nhà bác Hải hai tầng, quét sơn xanh kia kìa!
2. Cách xác định các PCHT và sự vi phạm các PCHT.
1.a. Phương châm về lượng.
- Xét, phân tích phát ngôn (lờ nói) của các đối tượng giao tiếp lượng thông tin đưa ra có đầy đủ hay thiếu hay thừa.
- Đủ lượng thông tin => sủ dụng đúng PC lượng
- Nếu thiếu hoặc thừa thông tin cần thiết => Vi phậm PC lượng.
2. b. Phương châm Chất.
- Xét hoàn cảnh, đối tượng giáo tiếp, nội dung cần giao tiếp, xem nội dung đó có phù hợp, chính xác, đáng tin cậy không.
- Nội dung đúng, đầy đủ, chính xác, có