Vội Vàng
Xuân Diệu
Mục tiêu bài học
1.Kiến thức
-Cảm nhận được tình yêu đời, yêu cuộc sống tha thiết và quan niệm hiện đại về thời gian, về tuổi trẻ, về hạnh phúc của Xuân Diệu.
-Thấy được sự kết hợp chặt chẽ giữa mạch luân lí và mạch cảm xúc, cùng những sáng tạo nghệ thuật của nhà thơ.
2.Kỹ năng
-Biết cách đọc – hiểu, cảm nhận và phân tích thơ trữ tình
3.Thái độ
-Trân trọng, đồng cảm với khao khát về tình yêu cuộc sống và quan niệm nhân sinh mới mẻ của Xuân Diệu
-Có thái độ sống tích cực, trong sáng, yêu đời và biết cống hiến tuổi trẻ cho xã hội.
B. Phương pháp và phương tiện dạy học
-Phương pháp: vận dụng các phương pháp dạy học Ngữ Văn: chủ yếu là phương pháp đọc sáng tạo, phương pháp nêu và giải quyết vấn đề, phương pháp tái tại, phương pháp bình giảng, so sánh, đặt câu hỏi và phương pháp hướng vào hoạt động giao tiếp…
-Phương tiện dạy học: sách giáo khoa, sách giáo viên, giáo án …
C.Tiến trình dạy học
1.Hoạt động 1: Tổ chức kiểm tra bài cũ
2.Hoạt động 2: Dẫn vào bài mới, tạo ấn tượng ban đầu cho HS
Sinh thời, XD tự hào nhất về danh hiệu nhà thơ của tình yêu và tuổi trẻ. Trong số rất nhiều danh hiệu mà người đời dành cho ông. Và ngay từ khi mới xuất hiện Thế Lữ cũng gọi XD: là thi sĩ của tuổi xuân, của lòng yêu và của ánh sáng. “Vội vàng” là bài thơ tiêu biểu cho hồn thơ XD trước cách mạng tháng 8 – một hồn thơ yêu đời, ham sống mãnh liệt và đằng sau đó là quan niệm nhân sinh mới mẻ mà lần đầu tiên XD đưa tới cho thơ ca đất nước.
3.Hoạt động 3: Hướng dẫn đọc hiểu khái quát về tác phẩm
-GV hướng dẫn HS tìm hiểu phần tiểu dẫn trong sgk: Thông qua việc đọc hiểu phần tiểu dẫn trong sách, em hãy tóm tắt vài nét về tác giả, sự nghiệp và phong cách nghệ thuật của ông?
-HS đọc phần tiểu dẫn, khái quát ý và trả lời:
*Tác giả
-Xuân Diệu :Ngô Xuân Diệu ( 1916-1985), bút danh Trảo Nha.
-Quê: Tỉnh Hà Tĩnh (quê ngoại Bình Định) lớn lên tại Quy Nhơn.
-Sự nghiệp sáng tác
+Vị trí nhà thơ: “nhà thơ mới nhất trong các nhà thơ mới”, sáng tác cả thơ, văn xuôi, phê bình, dịch thuật…
+Sự nghiệp:
Trước cách mạng tháng 8: Thơ thơ, Gửi hương cho gió, tập văn xuôi: Phấn thông vàng…
Sau cách mạng: Riêng chung, Mũi Cà Mau, Hai đợt sóng…
-Phong cách nghệ thuật:
+Trước cách mạng: Niềm khao khát được giao cảm với đời, thể hiện một cái tôi mới mẻ, giàu sức sống, yêu đời thắm thiết nhưng luôn cảm thấy thời gian không đủ nên luôn lo âu, hoài nghi trước bước đi của đời người và tuổi trẻ.
+Sau cách mạng: Từ nhà thơ Lãng mạn chuyển thành nhà thơ Cách mạng, thơ hướng mạnh vào đời sống thực tế và giàu tính thời sự.
(Xuân Diệu là một nhà thơ lớn của nền VH hiện đại, một tài năng đa dạng trên nhiều lĩnh vực và đặc biệt là sự đóng góp của ông vào thơ ca dân tộc với một cách tân nghệ thuật đầy tính sáng tạo.
*Tác phẩm
-GV hướng dẫn HS tìm hiểu xuất xứ tác phẩm: Bài thơ in trong tập Thơ Thơ (1938) tiêu biểu cho phong cách nghệ thuật thơ Xuân Diệu trước cách mạng tháng tám.
-GV tổ chức cho HS đọc tác phẩm, chú ý về giọng điệu đọc cho HS, phù hợp với từng tâm trạng khác nhau của nhân vật trữ tình
+13 câu thơ đầu giọng điệu tha thiết, rạo rực, mạnh mẽ
+17 câu thơ tiếp : giọng điệu xót xa, tiếc nuối, ngậm ngùi
+Đoạn cuối: giọng điệu giục giả, gấp gáp và đầy thỏa mãn
-GV cho HS nêu cảm nhận chung của mình về bài thơ qua hoạt động đọc ( giọng điệu, hình ảnh, cảm xúc)
-Gv định hướng dẫn dắt phân chia bố cục theo từng phân đoạn, phù hợp với trạng thái của nhân vật trữ tình
+13 câu đầu: Niềm khao khát ngông cuồng của một cái tôi yêu đời và bức tranh mùa xuân tràn trề nhựa sống, rạo rực xuân tình.
+17 câu thơ tiếp: Chiêm nghiệm về sự chảy trôi của thời gian năm tháng đối với tuổi trẻ cuộc đời.
+9 câu cuối: Thực thi Tuyên ngôn sống vội vàng: lời giục giã, gấp gáp đối với thiên đường trên mặt đất.