VẬN CHUYỂN CÁC CHẤT QUA MÀNG SINH CHẤT
Mục tiêu
1. Kiến thức
- Trình bày được khái niệm vận chuyển thụ động , vận chuyển chủ động
- Phân biệt được vận chuyển chủ động với vận chuyển thụ động
- Phân biệt được nhập bào với xuấn bào
- Giải thích được các hiện tượng thực tiễn có liên quan và thiết lập được các thí nghiệm co và phản co nguyên sinh như sản xuất các loại mứt, ngâm xi rô hoa quả
Kỹ năng
- Kỹ năng quan sát phân tích, kỹ năng làm việc nhóm
- Kỹ năng so sánh, kỹ năng khái quát hóa
- Có kĩ năng vận dụng để làm các sản phẩm như mứt, ngâm các loại xi rô hoa quả ...
Thái độ
- Tích cực trong học tập
- Tính cẩn thận, tỷ mỉ trong làm thí nghiệm , nghiên cứu
- Vận dụng được các kiến thức đã học đểứng dụng vào thực tế
Phương tiện dạy học - Phương pháp dạy học
Phương tiện
Giáo viên
- Tranh ảnh, máy tính, máy chiếu , phấn , rẻ lau bảng, thước, giáo án,sách giáo khoa…
Học sinh
- Sách giáo khoa, đồ dùng học tập cá nhân
Phương pháp dạy học
- Trực quan : Biểu diễn vật tượng hình
- Vấn đáp : Vấn đáp - tìm tòi bộ phận
Hoạt động của thầy và trò
Ổn định tổ chức
Kiểm tra bài cũ
- Trình bày cấu trúc màng sinh chất phù hợp với chức năng.
Bài mới
Đặt vấn đề
Tại sao muốn giữ rau tươi người ta thường vẩy nước vào rau? Để trả lời câu hỏi trên , chúng ta cùng nhau đi tìm hiểu bài 11 : “Vận chuyển các chất qua màng sinh chất ”
Hoạt động hình thành bài mới




Hoạt động 1: Tìm hiểu về cơ chế vận chuyển thụ động.
HOẠT ĐỘNG CỦA GV & HS
Nội dung

Hoạt động 1: Tìm hiểu về cơ chế vận chuyển thụ động.
-GV nhắc HS nhớ lại cấu tạo phù hợp với chức năng của MSC.
/
- GV cho HS quan sát hình 11.1 – SGK hỏi:
? Có mấy cách vận chuyển các chất qua màng?
- HS: Có 2 cách vận chuyển chủ yếu là vận chuyển thụ động và vận chuyển chủ động.
- GV:
? Thế nào là vận chuyển thụ động và vận chuyển chủ động? Chúng ta sẽ lần lượt tìm hiểu các cơ chế vận chuyển này.
- GV giới thiệu 1 số hiện tượng:
+ Mở nắp lọ nước hoa.
+ Nhỏ vài giọt mực vào cốc nước.
/
( Quan sát hiện tượng giải thích tại sao nước lại chuyển màu?
- GV: Cho HS quan sát hình , GV giới thiệu hình ảnh
? Nguyên lý của cơ chế vận chuyển thụ động là gì?
- HS: Vận chuyển theo nguyên lý khuếch tán, tức là đi từ nơi có nồng độchất tan cao đến nơi có nồng độ chất tan thấp.
-Chất tan: Khuếch tán từ nơi có nồng độ cao sang nơi có nồng độ thấp.
-Nước: Thẩm thấu từ nơi thế nước cao sang nơi có thế nước thấp.
Từ đây GV có thể cho HS giải thích thí nghiệm ở phần Khởi động, GV nhận xét, bổ sung, kết luận.
- GV: HS quan sát tranh và trả lời:
? Các chất vận chuyển qua những thành phần nào của tế bào và có đặc điểm gì?
/
- HS: Vận chuyển qua lớp phospholipids và kênh protein,…
? Vì sao những chất hoà tan trong lipid lại dễ dàng đi qua màng tế bào?
- HS: Vì màng tế bào là một lớp kép phospholipids, là một loại lipid nên các chất hòa tan trong lipid sẽ qua màng được dễ dàng.
? Điều kiện để các chất vận chuyển qua lớp phospholipid và qua kênh là gì?
- HS: HS thảo luận và trả lời:
- Chênh lệch nồng độ các chất.
+ Nước: thế nước → cao thấp.
+ Qua kênh protein đặc biệt.
+ Chất hoà tan đi từ Ccao → Cthấp
- Protein vận chuyển có cấu trúc phù hợp với chất vận chuyển.
- Không tiêu tốn năng lượng.
? Như vậy vận chuyển các chất theo cơ chế thụ động là như thế nào?
- HS: Là sự vận chuyển các chất qua màng cùng chiều nồng độ, không tiêu tốn năng lượng và theo nguyên lý khuếch tán.
- GV đặt câu hỏi :
? Tại sao khi da ếch khô thì ếch sẽ chết?
- HS: Vì khi đó các tế bào da teo lại do mất nước, khí oxy không khuếch tán được qua da (ếch chết do thiếu khí oxy.
- GV :
? Thế nào là môi trường ưu trương, đẳng trương, nhược trương?
- HS: Thảo luận với bạn kế bên và trả lời.
- GV: