NS: 07/01/07
§ 38. Bài 35 ƯU THẾ LAI
I.- MỤC TIÊU:
1/-Kiến thức:
- HS nắm được 1 số khái niệm ưu thế lai, lai kinh tế.
- HS hiểu & trình bày được:
+ Cơ sở di truyền của hiện tượng ưu thế lai, lý do không dùng cơ thể lai F1 để nhân giống.
+ Các biện pháp duy trì ưu thế lai.
+ Phương pháp thường dùng để tạo cơ thể lai kinh tế ở nước ta.
2/- Kỹ năng: Rèn kỹ năng:
- Quan sát tranh hình tìm kiến thức.
- Giải thích hiện tượng bằng cơ sở khoa học.
- Tổng hợp khái quát.
3/- Thái độ:
- Giáo dục ý thức tìm tòi, trân trọng thành tựu khoa học.

II.- ĐỒ DÙNG DẠY HỌC:
- Tranh phóng to H 35 SGK.
- Tranh 1 số giống động vật bò, lợn, dê & kết quả của phép lai kinh tế.

III.- HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC:
1/- Ổn định:
2/- Kiểm tra:
- Vì sao tự thụ phấn bắt buộc ở cây giao phấn & giao phối gần (ở động vật) gây hiện tượng thoái hóa? Cho ví dụ.
- Trong chọn giống, người ta dùng 2 PP tự thụ phấn & giao phối gần nhằm mục đích gì?
3/- Giảng bài mới:
Mở bài: Lai khác dòng tạo ưu thế lai, để tìm hiểu ưu thế lai. Chúng ta cùng nghiên cứu bài học hôm nay.
HOẠT ĐỘNG 1: TÌM HIỂU HIỆN TƯỢNG ƯU THẾ LAI.
Mục tiêu: HS nắm được khái niệm ưu thế lai. Trình bày được cơ sở di truyền của hiện tượng ưu thế lai.

TỔ CHỨC CỦA THẦY
- GV yêu cầu HS nghiên cứu thông tin.
- Cho HS quan sát tranh H 35: a & c cây bắp ngô ở 2 dòng tự thụ phấn với cây bắp ngô ở cơ thế lai F1 trong H 35 SGK.
- Cho VD ưu thế lai ở thực vật & động vật mà các em biết.
- GV hướng dẫn HS trả lời câu hỏi.
+ Ưu thế lai là gì? Cho ví dụ.

- Cho nhóm nhận xét & bổ sung.
- GV cung cấp thêm 1 số ví dụ minh họa.
- GV hỏi lại HS.
- GV ghi những kiến thức trọng tâm.
HOẠT ĐỘNG CỦA TRÒ
- HS nghiên cứu SGK.
- HS quan sát H 35: a, c so với b.
+ Chiều cao cây b cao hơn.
+ Bắp quả dài nhiều hạt.
+ HS cho VD: cà chua hồng VN X cà chua Ba Lan, gà Đông Cảo X gà rô, vịt X ngan.
+ Con lai ưu thế hơn bố mẹ. HS lấy ví dụ SGK.
- Các nhóm nhận xét & bổ sung.
- HS tiếp thu.
- HS tóm tắt lại.
- HS nhắc lại.


Tiểu kết I: HIỆN TƯỢNG ƯU THẾ LAI.
Ưu thế lai là hiện tượng cơ thể lai F1 có ưu thế hơn hẳn so với bố mẹ về sự sinh trưởng phát triển khả năng chống chịu, năng suất, chất lượng.



HOẠT ĐỘNG 2: NGUYÊN NHÂN CỦA HIỆN TƯỢNG ƯU THẾ LAI.
Mục tiêu: Tìm hiểu cơ sở di truyền của ưu thế lai.

TỔ CHỨC CỦA THẦY
- Cho HS nghiên cứu thông tin, thảo luận trả lời các câu hỏi.
+ Tại sao khi lai 2 dòng thuần ưu thế lai biểu hiện rõ nhất?
+ Tại sao ưu thế lai biểu hiện rõ nhất ở F1 sau đó giảm dần qua các thế hệ?
- Gọi các nhóm nhận xét & bổ sung.
- GV đánh giá kết quả & bổ sung kiến thức về hiện tượng nhiều gen quy định 1 tính trạng để giải thích.
- GV hỏi tiếp: Muốn duy trì ưu thế lai, con người đã làm gì? Tại sao?
- GV bổ sung áp dụng giâm, chiết, ghép. Người ta ứng dụng ưu thế lai để lai ( dòng
Dòng A X dòng B ( dòng C
Dòng D X dòng E ( dòng F
Dòng C X dòng F ( dòng G có năng suất 25% - 30%. Ưùng dụng: lúa mì, hạt hướng dương.

HOẠT ĐỘNG CỦA TRÒ
- HS nghiên cứu SGK thảo luận thống nhất, trả lời câu hỏi.
+ Vì xuất hiện nhiều gen trội ở con lai F1
+ Các thế hệ sau giảm do tỷ lệ dị hợp giảm (hiện tượng thoái hóa).

- Các nhóm nhận xét & bổ sung.
- HS tiếp thu.


- Áp dụng nhân giống vô tính vì nếu F1 X F1 sẽ xuất hiện những cá thể đồng hợp lặn (tính trạng xấu).

- HS