Tiết 41 -42.
Ngày soạn: Đọc văn: XÚY VÂN GIẢ DẠI.
( Trích chèo Kim Nhan)
I. Mục tiêu cần đạt.
Giúp học sinh:
Hiểu được nội dung và ý nghĩa của vở chèo qua đoạn trích, từ đó có thái độ trân trọng đối với nghệ thuật độc đáo của dân tộc.
Thấy được nghệ thuật đặc sắc nội tâm của vai Xúy Vân trong đoạn trích.
II. Chuẩn bị.
Gv : sách giáo khoa, sgv, thiết kế bài học, băng, đĩa và các thiết bị để trình chiếu đoạn trích
Hs: sgk ,sách bài tập, vở soạn.
III. Qui trình lên lớp.
Bước 1: Ổn định kiểm tra sĩ số.
Bước 2: Kiểm tra bài cũ: Hãy cho biết quan sát và thể nghiệm đời sống là gì? Tác dụng của quan sat, thể nghiệm trong làm văn?
Bước 3:Trình bày bài mới.

Hoạt động của thầy và trò
Nội dung cần đạt.


Giáo viên yêu cầu học sinh cho biết chèo là gì?
Giáo viên cho học sinh xem đoạn trích và từ việc đọc sách giáo khoa sau đó yêu cầu học sinh trả lời các câu hỏi sau:
Cho biết những nét đặc sắc về nghệ thuật chèo cổ
Cảnh biểu diễn chèo cổ ở đâu? Kịch bản của chèo cổ thường như thế nào? Diễn viên của chèo cổ là ai?









Gv cho học sinh xem phần tóm tắt vở chèo trong đĩa
Gv nêu vấn đề: Đoạn trích là lời hát của Xúy Vân khi giả dại. có phải tất cả là nhưng lời điên dại không? Lời nào trong đoạn trích là lời nói thật.
Hs suy nghĩ và trả lời câu hỏi.





Qua những câu hát của Xúy Vân anh, chị thấy nhân vật này có tâm trạng gì? Tâm trạng ấy được thể hiện qua những câu hát nào?
Gv cho học sinh thảo luận theo nhóm, sau đó trình bày kết quả thảo luận.
Giáo viên định hướng



Tâm trạng của XV được thể hiện thông qua những hình ảnh nào?







Giáo viên nêu vấn đề: Nhân vật Xv có phần rất đáng thương. Điều đó được thể hiện qua những chi tiết nào? Những điều mong ước của Xuy Vân là gì? Mong ước ấy có chính đáng không?
Bi kịch của Xúy Vân là gì? Nó được thể hiện như thế nào?Nhận xét chung về nhân vật Xúy Vân.

Học sinh nhận xét, trao đổi thảo luận theo nhóm,sau đó trình bày trước lớp.


Hãy phân tích nghệ thuật diễn biến tâm trạng của Xúy Vân qua lời hát của nhân vật.





I. Đọc hiểu khái quát.
1. Vài nét về chèo cổ.
- Chèo cổ còn gọi là chèo truyền thống hay còn gọi là chèo sân đình là một thể loại sân khấu dân gian đặc sắc.
- Nghệ thuật chẻo là nghệ thuật tổng hợp: giữa kịch bản, lời hát, âm nhạc và vũ điệu.
- Một vở chèo có một vài cảnh đặc sắc gây ấn tượng khó quên.
- Cảnh biểu diễn của chèo cổ: sâ khấu bố trí đơn giản. trước sân đình dải một cái chiếu. Người xem ngồi vây quanh tạo ra sự hô ứng đặc biệt giữa diễn viên và khán giả.
- Hình thức biểu diễn của chèo cổ còn đơn giản và mang tính ước lệ.
- Kịch bản của chèo thường lấy từ truyện cổ tích.
- Diễn viên là những người lao động chân lấm tay bùn.
2. Tóm tắt (sgk)
II. Đọc hiểu đoạn trích.
Tâm trạng của nhân vật Xúy Vân.
Tất cả lời hát của Xúy Vân có tính điên dại song trong những lời hát ấy vẫn có những lời tỉnh táo, có lúc bón gió bộc lộ tâm trạng thực của Xúy Vân.
Tâm trạng của Xúy Vân:
+ Tâm trạng tự thấy mình đã lỡ làng, dở dang .
+ Tâm trạng tự thấy mình lạc lõng, vô nghĩa trong gia đình nhà Kim Nham..
+ Tâm trạng thất vọng giữa ước mơ gia đình hạnh phúc, đầm ấm với thực tại chồng chỉ mải mê đèn sách, thi cử bỏ mặc nàng một mình cô đơn với gánh nặng gia đình.
+ Tâm trạng ấm ức bế tắc cô đơn của Xuáy vân
Những câu hát ngược cuối đoạn trích thể hiện trạng thái điên dại của Xúy Vân, vừa gợi hình ảnh ngược đời, trớ trêu, điên đảo, đúng sai lẫn lộn … diễn tả sự bế tác, mất phương hướng của cô.
Tâm trạng Xúy Vân được thể hiện đặc sắc qua những hình ảnh ẩn dụ khi thì kín đáo, khi thì bóng bẩy, khi thì được dấu giữa những câu hát.
Tình cảnh đáng thương của Xúy Vân và cái nhìn nhân đạo của tác giả dân gian.