Tuần: 12 Ngày soạn: 11/10/2015
Tiết: 24
BÀI 22: TỪ PHỔ - ĐƯỜNG SỨC TỪ

I. MỤC TIÊU:
1. Kiến thức: Nhận biết các đường sức từ và chiều các đường sức từ của nam châm thẳng và nam châm hình chữ U
2. Kỹ năng: Vẽ được đường sức từ của nam châm thẳng và nam châm hình chữ U.
3. Thái độ: Học tập nghiêm túc, tự giác trong học tập.
II. CHUẨN BỊ:
1) GV: Nam châm thẳng, tẩm nhựa trong cứng, mạt sắt, bút dạ, 1 số kim nam châm nhỏ có trục quay thẳng đứng
2) HS: Xem và chuẩn bị trước bài
III. CÁC BƯỚC LÊN LỚP:
1) Ổn định:
2) Kiểm tra bài cũ
Điều nào chứng tỏ không gian xung quanh nam châm, xung quanh dòng điện tồn tại một từ trường? Làm thế nào để nhận biết được từ trường?
Đáp án:
Không gian xung quanh nam châm, xung quanh dòng điện tồn tại một từ trường. Nam châm hoặc dòng điện đều có khả năng tác dụng lực từ lên kim nam châm đặt gần nó.
Người ta dùng kim nam châm để nhận biết từ trường
3) Bài mới
Ta đã biết không gian xung quanh nam châm, xung quanh dòng điện có từ trường. Bằng mắt thường chúng ta không thể nhìn thấy từ trường. vậy làm thế nào để hình dung ra từ trường và nghiên cứu từ tính của nó một cách dễ dàng, thuận lợi? Thầy trò ta cùng tìm hiểu nội dung bài 23: “Từ phổ – Đường sức từ”
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của HS
Nội dung

Hoạt động 1: Thí nghiệm tạo ra từ phổ của thanh nam châm.

GV chuyển ý: Từ phổ là gì? Ta có thể thu được từ phổ bằng cách nào?
Ta cùng tiến hành thí nghiệm sau:
- GV chia nhóm học sinh, giới thiệu dụng cụ thí nghiệm.
- Hướng dẫn học sinh thí nghiệm, nhắc học sinh lắc nhẹ nhàng để mạt sắt trong tấm nhựa được rãi đều, quan sát hình ảnh mạt sắt được tạo thành kết hợp với hình vẽ 23.1 trả lời C1.
- Gv gợi ý: Các đường cong do mạt sắt tạo thành đi từ đâu đến đâu? Mật độ các đường mạt sắt ở xa thanh nam châm thì sao?
- Từ kết quả thí nghiệm trên ta rút ra được kết luận gì về sự sắp xếp các mạt sắt trong từ trường của thanh nam châm?
- GV chốt lại.
Thông báo:
+ Nơi nào có mạt sắt dày thì từ trường mạnh, nơi nào mạt sắt thưa thì từ trường yếu.
+ Hình ảnh các đường mạt sắt trên hình 23.1 SGK được gọi là từ phổ. Từ phổ cho ta hình ảnh trực quan về từ trường.
- Từ phổ là gì? Ta có thể thu được từ phổ bằng cách nào?
- GV chốt lại
- Lắng nghe





- HS tiến hành thí nghiệm theo nhóm.
- Quan sát, lắng nghe GV hướng dẫn thí nghiệm.


- HS dựa vào thí nghiệm trả lời.




- HS khác nhận xét.

- HS nêu kết luận.


- HS khác nhận xét.




- HS lắng nghe.





- HS dựa vào phần giới thiệu của GV trả lời.
- HS khác nhận xét.
I. TỪ PHỔ.

1. Thí nghiệm.




C1: Mạt sắt được sắp xếp thành những đường cong nối từ cực này sang cực kia của nam châm. Càng ra xa nam châm, những đường này càng thưa dần.








2. Kết luận.
Trong từ trường của thanh nam châm, mạt sắt được sắp xếp thành những đường cong nối từ cực này sang cực kia của nam châm. Càng ra xa nam châm, những đường này càng thưa dần.





Hoạt động 2: Vẽ và xác định chiều của đường sức từ.

- Yêu cầu học sinh nghiên cứu hướng dẫn của SGK gọi đại diện một nhóm trình bày trước lớp các thao tác phải làm để vẽ được một đường sức từ.
- GV chốt lại.
Nhắc HS trước khi vẽ, quan sát kỹ để chọn một đường mạt sắt trên tấm nhựa và tô theo, không nên nhìn vào SGK trước và chỉ dùng hình 23.2 để đối chiếu với đường sức từ vừa vẽ được.
- Thông báo: Các đường liền nét mà các em vừa vẽ được gọi là các đường sức từ.
- Hướng dẫn các nhóm HS dùng la bàn đặt nối tiếp nhau trên một đường sức từ . Và vẽ hình ảnh kim