GIÁO ÁN MINH HỌA DẠY HỌC THEO CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP LIÊN MÔN

TIẾT 33: TỎ LÒNG
( Phạm Ngũ Lão)

I. MỤC TIÊU CẦN ĐẠT.
Giúp HS nắm được:
Về kiến thức.
- Cảm nhận được "hào khí Đông A" thể hiện qua vẻ đẹp của con người và thời đại;
- Nhận thức được bút pháp thơ trung đại thể hiện trong bài thơ.
- Vẻ đẹp của con người thời Trần với tầm vóc, tư thế, lí tưởng cao cả; vẻ đẹp của thời đại với khí thế hào hùng, tinh thần quyết chiến quyết thắng.
- Hình ảnh kì vĩ; ngôn ngữ hàm súc, giàu tính biểu cảm.
- Học sinh cần nắm được kiến thức của bộ môn lịch sử về : hoàn cảnh ra đời của bài thơ, hình ảnh những người lính quân đội nhà Trần, hào khí Đông A, vài nét chính về tiểu sử Phạm Ngũ Lão; Kiến thức của bộ môn Giáo dục công dân đó là lòng yêu nước của mỗi công dân , đặc biệt là thế hệ trẻ trong thời đại ngày nay.
Về kỹ năng.
- Đọc - hiểu một bài thơ Đường luật.
- Ứng dụng kiến thức các môn Lịch sử, giáo dục công dân để lí giải và làm sáng rõ những hình ảnh trong thơ và thực tiễn cuộc sống.
Về tư tưởng.
- Bồi dưỡng nhân cách, sống có lí tưởng và quyết tâm thực hiện lí tưởng.
- Tích hợp KNS: tự nhận thức, trình bày suy nghĩ.
4. Về năng lực hình thành:
+ Năng lực thu thập thông tin liên quan đến văn bản.
+ Năng lực giải quyết tình huống đặt ra trong các văn bản.
+ Năng lực đọc hiểu thơ ca theo đặc trưng thể loại.
+ Năng lực trình bày suy nghĩ , cảm nhận của cá nhân về ý nghĩa của văn bản.
+ Năng lực hợp tác khi trao đổi, thảo luận về nội dung và nghệ thuật của văn bản.
+ Năng lực sử dụng ngôn ngữ.
II. PHƯƠNG PHÁP.
GV tổ chức giờ dạy theo cách kết hợp các phương pháp: gợi tìm, kết hợp các hình thức trao đổi thảo luận, trả lời các câu hỏi, thảo luận nhóm.
III. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC.
- GV: SGK, chuẩn KT-KN, giáo án, tài liệu tham khảo, thiết kế bài giảng Ngữ văn 10 – tập 1; Bài tập Ngữ văn 10 – tập 1.
- HS: vở soạn, vở ghi, SGK, soạn bài theo hệ thống câu hỏi trong SGK.
IV. TIẾN TRÌNH BÀI DẠY.
Ổn định tổ chức lớp.
Bài mới.
Nội dung chủ đạo của VHTĐVN giai đoạn từ thế kỉ X-XIV là nội dung yêu nước với âm hưởng hào hùng. Âm hưởng đó được thể hiện rõ trong những tác phẩm VH đời Trần. Hào khí Đông A cuộn trào trong lời Hịch tướng sĩ vang dậy núi sông của Trần Hưng Đạo, khúc khải hoàn ca đại thắng Phò giá về kinh của Trần Quang Khải, áng văn vô tiền khoáng hậu Phú sông Bạch Đằng của Trương Hán Siêu,... và cả trong lời Tỏ lòng của kẻ làm trai thời loạn- Phạm Ngũ Lão. Hôm nay, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu nỗi lòng của bậc võ tướng toàn tài, người con của làng Phù Ủng ấy.

DỰ KIẾN TG

HOẠT ĐỘNG CỦA GV & HS
NỘI DUNG KIẾN THỨC

5














Hoạt động 1: tìm hiểu chung
GV yêu cầu HS theo dõi phần Tiểu dẫn.
+ GV: Trình bày vài nét cơ bản về tác giả PNL (cuộc đời và sự nghiệp)?
+ Hs trả lời.
GV tích hợp kiến thức lịch sử giới thiệu về tiểu sử Phạm Ngũ Lão:
? Các em có biết giai thoại nào về con người Phạm Ngũ Lão? - Gv cung thêm tư liệu về cuộc đời và sự nghiệp PNL. Phạm Đình Hổ trong Vũ trung tuỳ bút có kể lại chuyện Phạm Ngũ Lão ra mắt Trần Hưng Đạo đại ý như sau: Hưng Đạo Vương cùng tuỳ tùng đi ngang qua Đường Hào thấy Phạm Ngũ Lão ngồi bên vệ đường đang đan sọt. Quân lính kéo đến, dẹp lối đi. Phạm Ngũ Lão vẫn ngồi thản nhiên, như không để ý đến ai cả. Quân lính cầm giáo đâm vào đùi chảy máu mà ông vẫn không nhúc nhích, thấy vậy Vương dừng lại hỏi, bấy giờ Phạm Ngũ Lão mới trả lời rằng đang nghĩ một câu trong binh thư nên không để ý. Biết người có tài, Trần Hưng Đạo cho ông ngồi cùng kiệu đưa về kinh sư. Từ đó Phạm Ngũ Lão trở thành môn khách của Trần Hưng Đạo. Trong hai cuộc kháng chiến chống quân xâm lược nhà Nguyên (1285-1288) Phạm Ngũ Lão lập được nhiều chiến công. Năm 1285, trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên