Chương 1: MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN CỦA TIN HỌC
Bài 2: THÔNG TIN VÀ DỮ LIỆU
Mục đích yêu cầu:
Kiến thức:
Giới thiệu được các khái niệm thông tin, lượng thông tin, các dạng thông tin, mã hóa thông tin và dữ liệu.
Học sinh hình dung rõ được về các nhận biết, lưu trữ và xử lí thông tin của máy tính điện tử.
Hiểu đơn vị đo thông tin là bit và các đơn bị bội của bit.
Biết các hệ đếm cơ số 2, 10, 16 trong biểu diễn thông tin.
Kĩ năng:
Bước đầu mã hóa thông tin đơn giản thành dãy bit, chuyển từ hệ 2, 16 sang hệ thập phân.
Phương pháp
Thuyết trình, vấn đáp.
Chuẩn bị
Giáo viên : SGK, giáo án.
Học sinh : SGK
Tiến trình lên lớp và nội dung bài dạy
Ổn định lớp, kiểm tra bài cũ
Báo cáo sĩ số, ổn định lớp.
Kiểm tra bài cũ:
Khái niệm tin học và nêu ứng dụng của tin học mà em biết.
Nội dung bài dạy

Hoạt động giáo viên
Hoạt động học sinh
Nội dung

Đặt vấn đề
+ Khi ta quan sát thấy trời có mây đen và chuồn chuồn bay thấp thì ta biết ngay là gì?
+ Ta biết được điều đó là do đâu?
Ta đưa thông tin có mây đen và chuồn chuồn bay thấp đưa vào não xử lí và não đưa ra thông tin là trời sắp mưa. Đó là não của chúng ta vậy còn máy tính thì sao? Làm thế nào để đưa thông tin từ môi trường vào trong máy tính và cách biểu diễn thông tin này trong máy tính ra sao? Ta vào bài mới “Thông tin và dữ liệu”


Hoạt động 1: tìm hiểu khái niệm thông tin và dữ liệu, đơn vị đo thông tin và các dạng thông tin
+ Thông qua các cụm từ sau các em hãy xác định xem cô đang nói đến đồ vật gì: di chuyển, trên trời, to, phi công.
Vậy tại sao từ những chi tiết như thế các em có thể xác định được đó là máy bay?
( Bởi vì các chi tiết đó chính là thông tin của máy bay. Và chúng ta đã từng nghe nói đến các thông tin này cho nên chúng ta mới xác định được.
Như vậy những hiểu biết của ta về một thực thể nào đó thì gọi là thông tin về thực thể đó.
+Bây giờ các em đã biết thông tin là gì. Hãy cho ví dụ về thông tin
+ Bây giờ giả sử các em gặp một người nước ngoài, để diễn tả cho họ hiểu đây là nước thì em sẽ làm thế nào?
Người nước ngoài ( máy tính.
Để đưa thông tin vào máy tính thì ta phải chuyển đổi thông tin thành ngôn ngữ mà máy tính hiểu. Vậy việc chuyển đổi thông tin gọi là mã hóa. Việc mã hóa thông tin ta gọi là dữ liệu.

Muốn nhận biết một sự vật nào đó thì ta phải biết đủ lượng thông tin về nó. Tương tự, để máy tính nhận biết một đối tượng nào đó thì ta phải cung cấp cho máy đủ lượng thông tin về đối tượng này.
Vậy như thế nào là đủ thông tin? Từ đó ta phải đưa ra một đơn vị để đo thông tin. Đơn vị đó là bit và ta biểu diễn bit bằng kí hiệu 0 và 1.
Ví dụ: 1 đồng xu có 2 mặt,
+ Khi ta tung một đồng xu lên thì sẽ xuất hiện mấy trạng thái có thể xảy ra?
+ Bóng đèn có mấy trạng thái?
VD: Có 8 bóng đèn. Nếu kí hiệu trạng thái sáng của bóng đèn là 1, tắt là 0. Giả sử các bóng số 2,3,5 là sáng, các bóng còn lại là tắt.


vậy ta biểu diễn về dãy 8 bóng đèn được biểu diễn là 01101000

+ Nếu có 8 bòng đèn và chỉ có bóng 1,2,5,8 sáng còn lại tối thì tao sẽ biểu diễn như thế nào?

+1MB=?byte,1GB=?Kb,Mb=?bit

+ Một quyển sách 200 trang lưu trên đĩa mềm chiếm 5MB. Hỏi 1 đĩa cứng 40Gb thì lưu được bao nhiêu quyển sách?

Thông tin có thể chia thành 2 loại là số và phi số.
+ Cho các thông tin sau đây xác định thông tin thuộc loại nào?
Báo chí, điểm, bảng lương, số thực, sách vở, bức tranh, phim, tiếng chim hót, bản đồ, biển báo, tiếng đàn.


+ Băng từ, đĩa từ có thể chứa thông tin dạng gì?
Hoạt động 2: tìm hiểu mã hóa thông tin và cách biểu diễn thông tin
Ta đã biết thông tin muốn đưa vào máy tính thì phải được mã hóa. Như vậy để