&2. THÔNG TIN VÀ DỮ LIỆU
Ngày soạn : 5/9/2007
Tiết : 3
Lớp : 10
I. MỤC ĐÍCH YÊU CẦU (Như tiết 2)
II. CHUẨN BỊ
Thầy:
- Soạn giáo án, nghiên cứu sách giáo khoa, sách bài tập, tài liệu tham khảo.
- Máy tính cá nhân và máy chiếu ( nếu có).
Trò: Đọc trước ở nhà Sách giáo khoa.
TIẾT 3
III. TIẾN TRÌNH LÊN LỚP
Ổn định tổ chức, kiểm tra sĩ số. (1’)
Kiểm tra bài cũ (5’)
Câu hỏi:
Nêu khái niệm thông tin và đơn vị đo lượng thông tin? Nêu một vài ví dụ về thông tin? (7đ)
Hãy phân biệt bộ mã ASCII và bộ mã Unicode? (3đ)
Đáp án:
- Thông tin là sự hiểu biết của con người về một thực thể nào đó.
Ví dụ: + Bản dự báo thời tiết trong ngày, các biển báo giao thông,…
Đơn vị cơ bản đo lượng thông tin là bit. Đơn vị thông dụng đo lượng thông tin là byte.
2. Bộ mã ASCII dùng 8 bit, bộ mã Unicode sử dụng 16 bit để mã hoá văn bản.
Nội dung bài học mới.
Nội dung
Hoạt động của GV
Hoạt động của HS

5. Biểu diễn thông tin trong máy tính.

a. Thông tin loại số
* Hệ đếm:
- Hệ đếm là tập hợp các kí hiệu và qui tắc sử dụng tập kí hiệu đó để biểu diễn và xác định giá trị các số.



+ Hệ chữ cái La Mã không phụ thuộc vào vị trí.





+ Hệ đếm cơ số thập phân, nhị phân, hexa là hệ đếm phụ thuộc vào vị trí.








Hệ thập phân (hệ cơ số 10)
- Sử dụng tập kí hiệu gồm 10 chữ số: 0,1,2,…9.
- Quy tắc tính giá trị số: Giá trị số trong hệ thập phân được xác định theo quy tắc: mỗi đơn vị ở một hàng bất kì có giá trị bằng 10 đơn vị ở hàng kế cận.


- Trong hệ đếm cơ số b, N được biểu diễn:
N = (dndn-1…d1do,d-1d-2…d-m)b
Và giá trị của N được tính theo công thức.
N = dnbn+dn-1bn-1+…+ d0b0+
d-1b-1 + … +d-mb-m.
Trong đó n+1 chữ số bên trái, m chữ số bên phải sau dấu phấy chia phần nguyên và phần thập phân của N; và các di thoả mãn 0≤di≤b.
- Các hệ đếm thường dùng trong tin học.
+ Hệ nhị phân: chỉ dùng hai kí hiệu là chữ số 0 và số 1.
- Chuyển đổi số từ hệ nhị phân sang hệ thập phân:
VD: 1012 = 510.
+ Hệ cơ số 16 (hệ hexa): sử dụng các kí hiệu 0,1,…, A,B,...F





* Biểu diễn số nguyên:
+ Biểu diễn số nguyên với 1byte. Một byte gồm 8 bit, mỗi bit là 0 hoặc 1 được đánh số thứ tự từ phải qua trái bắt đầu từ bit 0. Đối với số nguyên có dấu, bít cao nhất để lưu trữ dấu.
* Biểu diễn số thực:
- Cách viết số thực: Dấu chấm ngăn giữa phần nguyên và phần thập phân.
- Mọi số thực đều có thể biểu diễn dưới dạng
Mx
, vơi 0,1≤M<1.
M: Phần định trị.
K: Phần bậc.
b. Thông tin loại phi số.
* Văn bản:
- Dùng một dãy bit để biểu diễn 1 kí tự.
- Dùng một dãy byte để biểu diễn một xâu kí tự.
* Các dạng khác.
* Nguyên lí mã hoá nhị phân:
Mọi thông tin khi đưa vào máy tính đều được biến đổi thành dãy bit. Dãy bit đó là mã nhị phân của thông tin mà nó biểu diễn.
GV: Thông tin có hai dạng là thông tin số và phi số.Vậy chúng được biểu diễn như thế nào trong máy tính.
GV: Đế có cơ sở hình dung quá trình xử lí dữ liệu xảy ra bên trong MTĐT như thế nào, trước hết chúng ta xét hệ đếm.
GV: Có hệ đếm phụ thuộc vào vị trí và hệ đếm không phụ thuộc vào vị trí:
GV: Hệ đếm không phụ thuộc vào vị trí có nghĩa là mỗi kí hiệu của hệ đếm có giá trị duy nhất mà không phụ thuộc vào vị trí của nó xuất hiện.
GV: Nêu ví dụ: X ở IX và XI và gọi