CHƯƠNG I
MỘT SỐ KHÁI NIỆM CỦA TIN HỌC

Ngày soạn :
Ngày giảng:
§ 2. THÔNG TIN VÀ DỮ LIỆU
((
I. Mục tiêu
1. Về kiến thức :
-Biết khái niệm thông tin, lượng thông tin, các dạng thông tin, mã hóa thông tin cho máy tính.
-Biết các dạng biễu diễn thông tin trong máy tính.
-Hiểu đơn vị đo thông tin là bit và các đơn bị bội của bit.
-Biết các hệ đếm cơ số 2, 16 trong biểu diễn thông tin.
2. Về kỹ năng :
-Bước đầu mã hóa thông tin đơn giản thành dãy bit, chuyển từ hệ 2, 16 sang hệ thập phân.
3. Về thái độ:
-Học sinh cần nhận thức được tầm quan trọng của môn học, vị trí của môn học trong hệ thống kiến thức phổ thông và những yêu cầu về mặt đạo đức trong xã hội tin học hóa.
II. Phương pháp, phương tiện dạy học
- Phương pháp: Sử dụng các phương pháp,dạy học cơ bản sau một cách linh họat nhằm giúp học sinh tìm tòi,phát hiện,chiếm lĩnh tri thức. Gợi mở vấn đáp, thảo luận. Phát hiện và giải quyết vấn đề. Đan xen hoạt động nhóm.
- Phương tiện: Bảng phụ và các phiếu học tập, Computer và projector (nếu có).
III. Tiến trình bài học
Kiểm tra bài cũ :
-Câu 1:Vì sao tin học được hình thành và phát triển thành một ngành khoa học? Nêu đặc tính ưu việt của máy tính.
-Câu 2: Mục tiêu của ngành khoa học tin học là gì?
2. Tiến trình bài học:
2. Nội dung bài giảng:
Kiến thức cơ bản
Hoạt động của GV và HS







1. Khái niệm thông tin và dữ liệu
* Thông tin: Thông tin của một thực thể là những hiểu biết có thể có được về thực thể đó.
Chính xác hơn: Thông tin là sự phản ánh các hiện tượng, sự vật của thế giới khách quan và các hoạt động của con người trong đời sống xã hội.
Ví dụ:
-Bạn Hoa 17 tuổi, cao 1m78, đó là thông tin về Hoa.
-Nhiệt độ em bé 400C cho ta biết em bé đang bị sốt.





* Dữ liệu: Là mã hoá của thông tin trong máy tính









2. Đơn vị đo thông tin:
Bit (Binary Digital ) là đơn vị nhỏ nhất để đo thông tin.
Trong tin học, thuật ngữ bit thường dùng để chỉ phần nhỏ nhất của bộ nhớ máy tính để lưu trữ một trong hai kí hiệu là 0 và 1.




Vd1: Giới tính của con người chỉ có thể là Nam hoặc Nữ. Qui ước Nam là 1 và Nữ là 0.

Vd2: Trạng thái của bóng đèn chỉ có thể là sáng(1) hoặc tối(0). Để lưu trữ trạng thái sáng tối của 8 bóng đèn, máy tính cần một dãy 8 bít = 1 Byte
Nếu tôi có 8 bóng đèn và các bóng 3, 5, 7, 8 sáng, còn lại là tối thì dãy 8 bóng đèn được biểu diễn như sau:
00101011
Vd3: Đồng xu có 2 mặt.

Ngoài ra người ta còn dùng các đơn vị cơ bản khác để đo thông tin
Bội số của Byte :
+ Ki lô bai (KB) : = 210 byte = 1024 byte
+ Mê ga bai(MB) : = 210 KB = 1024 KB
+ Gi ga bai (GB) : = 210 MB = 1024 MB
+ Tê ra bai (TB) : = 210 GB = 1024 GB
+ Pê ta bai (PB) : = 210 TB = 1024 TB

3. Các dạng thông tin:
* Các dạng cơ bản:
- Dạng văn bản: Sách, vở, báo chí. . . .
- Dạng hình ảnh: Bản đồ, băng hình . . ..
- Dạng âm thanh: Tiếng nói, tiếng gió, . . .
4. Mã hoá thông tin:
-Thông tin muốn máy tính sử lý được cần chuyển hoá, biến đổi thông tin thành một dãy bit. Cách làm như vậy gọi là mã hoá thông tin.
Ví dụ: Lấy ví dụ bóng đèn sáng là 1, tối là 0. nếu nó có trạng thái sau:
“Tối, sáng, tối, sáng, tối, tối, sáng, sáng” thì nó sẽ được viết dưới dạng sau:
01011100
- Để mã hoá văn bản người ta dùng mã ASCII gồm 256 ký tự được đánh số từ 0 – 255, số hiệu này gọi là mã ASCII thập phân của ký tự.
Ví dụ