Ngày soạn: 10/10/2017
Chuyên đề
TRUYỆN CƯỜI, TRUYỆN THƠ DÂN GIAN VIỆT NAM
(Từ tiết 28 đến tiết 30)


I. Nội dung chuyên đề
- Tam đại con gà và Nhưng nó phải bằng hai mày: tiết 28, 29.
- Đọc thêm: Tiễn dặn người yêu: tiết 30.
II. Mục tiêu
- Về kiến thức: Hs thấy được tiếng cười trào phúng của tác giả dân gian qua sự dốt nát của thầy đồ nhưng lại giấu dốt.
+ Tiếng cười đả kích, mỉa mai, trào phúng của nhân dân về việc ăn đút lót trong xử kiện của thầy lí. Qua đó lật tẩy mặt trái của tầng lớp quan lại trong xã hội phong kiến lúc bấy giờ.
- Về kĩ năng: rèn luyện kĩ năng đọc hiểu thể loại truyện cười dân gian.
- Về phẩm chất: phát huy phẩm chất yêu thơ ca của dân tộc, biết giữ gìn giá trị văn hóa của lịch sử, dân tộc, tình yêu đối với tiếng Việt.
- Về năng lực: phát huy năng lực đọc hiểu, xử lí tình huống, vấn đề, năng lực tự học, năng lực cảm thụ văn chương, năng lực trình bày vấn đề …..
III. Phương pháp và kĩ thuật dạy học
- Trao đổi giữa hs và gv: phát vấn, đặt tình huống, giải quyết vấn đề …
- Kết hợp phần tự học của hs
IV. Chuẩn bị
- Gv: thiết kế giáo án, đọc tài liệu tham khảo
- Hs: chuẩn bị bài
V. Hoạt động của dạy và học

NỘI DUNG 1:
Tiết 28, 29: “TAM ĐẠI CON GÀ”
VÀ “NHƯNG NÓ PHẢI BẰNG HAI MÀY”

Hoạt động 1: Khởi động: Cảm nhận của em về những câu ca dao sau:
“Con vua thì lại làm vua
Con sải ở chùa lại quét lá đa
Bao giờ dân nổi can qua,
Con vua thất thế lại ra quét chùa”?
Hs trả lời. Gv nhận xét, vào bài
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới:


Hđ của gv
Hđ của hs
Nội dung cần đạt

- Ổn định lớp
- Kiểm tra bài cũ

Gv cho hs tìm hiểu truyện “Tam đại con gà”

Gv cho hs đọc tiểu dẫn SGK
Gv cho hs đọc văn bản

Tình huống 1 của truyện?



Tình huống 2 bật lên tiếng cười là gì?




Nhận xét về thầy đồ?

Tình huống 3 tạo nên tiếng cười trào phúng như thế nào?





Từ câu chuyện hãy cho biết ý nghĩa trào phúng?




Gv cho hs tìm hiểu “Nhưng nó phải bằng hai mày”.

Tình huống trào phúng xuất phát từ nguyên nhân nào?






Mâu thuẫn trong xử kiện là gì?
Cách giải quyết của lí trưởng?

















Ý nghĩa của tiếng cười trào phúng?




Hs ổn định lớp
Hs kiểm tra bài cũ

Hs tìm hiểu chung và truyện “Tam đại con gà”

Hs đọc SGK

Hs đọc văn bản

Hs trả lời: dốt nhưng hay nói chữ, khoe chữ


Hs trả lời





Hs nhận xét: dốt, mê tín

Hs trả lời: thầy dốt → bị phát hiện → thầy chống chế.





Hs nhận xét, đánh giá








Hs phát hiện, trả lời







Hs trả lời: hành động kết hợp lời nói của lí trưởng.



















Hs trả lời ý nghĩa của truyện.



A. Tìm hiểu chung
I. Phân loại
II. Đặc điểm từng loại
B. Văn bản
I. Tam đại con gà
1. Tình huống trào phúng gây cười
- Tình huống 1: Thầy đồ dốt >< hay nói chữ.
→ Lộ diện là kẻ khoác lác, háo danh.
- Tình huống 2:
+ Gặp chữ kê: không biết
Trò giục→ đọc “dủ dỉ…”
+ Thầy khấn thổ công
→ Đài âm dương
→ Thầy tự đắc: đọc to.
( Thầy dốt nát, lừa bịp trẻ con, học trò, mê tín.
- Tình huống 3: Bố bọn trẻ hỏi >< thầy bảo dạy đến tam đại con gà.
( Thầy giấu dốt, chống
chế mà không ngượng ngùng → lộ ra cái dốt.
2. Ý nghĩa phê phán của truyện
- Phê phán những người dốt nhưng lại giấu dốt.
- Ngầm ý khuyên răn mọi người không nên