ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP THI TỐT NGHIỆP
MÔN : ĐỊA LÍ TỰ NHIÊN VIỆT NAM
CHƯƠNG I: ĐẶC ĐIỂM CHUNG CỦA ĐỊA LÍ TỰ NHIÊN VIỆT NAM
VỊ TRÍ – ĐỊA LÍ – GIỚI HẠN:
Vị trí:
Phần đất liền:
Điểm cực Bắc : 22022’B ( Lũng Cú – Hà Giang )
Điểm cực Nam: 8030’B ( Xó rạch Tàu – Năm Căn – Cà Mau )
Điểm cực Động : 109024’Đ ( bán đảo Hòn Gốm – Khánh Hoà )
Điểm cực Tây : 102010’Đ ( Apachải )
Trên biển:
Bao gồm vùng nội thủy ( từ bờ biển đến đường cơ sở )
Từ đường cơ sở ra 12 hải lí là vùng lãnh hải, thêm 12 hải lí nữa là vùng chuyển tiếp
Từ đường cơ sờ ra 200 hải lí là vùng đặc quyền kinh tế ( 1 hải lí = 1852 m )
Nếu tính từ 2 quần đảo Hoàng Sa và trường Sa thì giới hạm phía đông của Việt Nam đến 1170 Đ, phía nam xuống đến 60B.
→ Việt Nam nằm gọn trong vùng nội chí tuyến Bắc bán cầu có chế độ khí hậu nóng ẩm quanh năm, là trung tâm của Đông Nam Á với hai mặt giáp biển vừa gắn liền với lục địa Á – Âu vừa thông ra Thái Bình Dương
Diện tích:
Phần đất liền:
Diện tích 330.991 km2, trải dài theo hường Bắc – Nam hơn 2000km. chiều ngang tuỳ nơi rộng nhất là 600km ( Bắc Bộ ), hẹp nhất là 50km ( Quảng Bình ). Riệng đường bờ biển dài 3260km ( chưa tính các đảo ).
Phần trên biển:
Riệng phần mặt nước thuộc lãnh hải Việt Nam rộng khoảng 1 triệu km2 trong đó có hàng nghìn đảo lớn nhỏ, tập trung nhiều nhất là ở vịnh Bắc Bộ và vịnh Thái Lan.
Một số đảo lớn: cái Bầu, Cái Bàn, Cát Bà, Phú Quốc, Côn Sơn
Có hai quần đảo chính là Hoàng Sa, Trường Sa
Biên giới:
Việt Nam có đường biên giới tiếp giáp với nhiều nước trên đất liền kể cả biển
Trên đất liền:
Phía bắc giáp Trung Quốc đường biên giới dài 1400km
Phía tây giáp Lào đường biên giới dài 2067km; Campuchia có đường biên giới dài 1080km.
Trên biển: Việt Nam tiếp giáp với nhiều nước.
Tiếp giáp với Trung Quốc, Đài Loan, Philippin, Indonesia, Brunây, Malaysia, Thái Lan, Campuchia.
Đến nay về phân biệt ranh giới trên biển chưa rõ ràng trừ Trung Quốc ( tại vịnh Bắc Bộ Việt Nam chiếm 53,3% diệb tích, Trung Quốc chiếm 46,7% diện tích), đối với các quốc gia còn lại vẫn còn tranh chấp mặc dù VN có đủ chứng cứ về LS chứng minh nguồn gốc 2 quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa là của VN
ĐẶC ĐIỂM CHUNG
Việt Nam có tính biển ( Hải dương) lớn nhất so với các nước trên bán đảo Trung Aán:
Với hình dạng chữ S hai mặt giáp biển, nếu lấy diện tích chia cho chiều dài đường bờ biển thì cứ 100km2 thì có 1km bờ biển ( gấp 6 lần trung bình TG ), nếu lấy diện tích đất liền so với diện tích biển của VN thì cứ 1 km2 đất liền có 4km2 biển ( gấp 1,7 lần trung bình TG Qua đó có thể giải thích được tại sao thực vật ở Việt Nam lại xanh tươi quanh năm.
Biển Đông là một biển kín với diện tích 3,447 triệu km2 chứa 4 triệu m3 nước, đay là vùng dự trữ ẩm và nước lớn ( thứ 2 TBD và thứ 3 TG ). Vì vậy các loại gió thổi vào VN mang lượng ẩm khá lớn và gây mưa to vào mùa hạ làm cho độ ẩm không khí luôn trên 80% nên cây cối xanh tươi quanh năm cũng như quá trình phong hoá diễn ra nhanh → Các tầng đất tương đối dầy
Biển Đông rất giàu về tài nguyên:
Có nhiều loại thủy hải sản có giá trị kinh tế cao như tôm hùm, mực, cua,rong biển, đồi mồi, yến xào và nhiều loại cá.
Ngoài ra thềm lục địa còn có nhiều khoáng sản nhất là dầu mỏ và kí đốt.
Trên biển có nhiều cảnh đẹp, khí hậu trong lành thuận lợi phát triển nhiều khu du lịch nổi tiếng như: vịnh Hã Long, Đồ Sơn, Sầm Sơn, Nha Trang, Vũng Tàu, Hà Tiên…
Ngoài ra biển còn có giá trị rất lớn về giao thông hàng hải nội địa và quốc tế , cũng như nhiều nơi có địa hình thuận lợi để xây dựng cảng lớn ( Quảng Ninh, Đà Nẵng, Cam Ranh, Vũng Tàu… )
Việt Nam là nước có nhiều đồi núi, đồng bằng chỉ là những châu thổ ven biển với tổng diện tích không quá ¼ lãnh thổ.
Đồi núi chiếm ¾ diện tích làm ảnh hưởng rất lớn đến các đặc điểm tự nhiên khác của VN:
Tính ¾ đồi núi khiến cho cảnh quan tự nhiên rất đa dạng, với nhiều nền địa chất, nhiều kiểu địa hình, nhiều kiểu khí hậu.
Hệ thống núi ở