Sóng
I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả:
=> Xuân Quỳnh là một trong những nhà thơ tiêu biểu nhất của thế hệ các nhà thơ trẻ thời chống Mĩ.
Thơ Xuân Quỳnh là tiếng lòng của một tâm hồn phụ nữ nhiều trắc ẩn, vừa hồn nhiên tươi tắn, vừa chân thành, đằm thắm và luôn da diết trong khát vọng hạnh phúc bình dị. đời thưòng.
2. Hoàn cảnh sáng tác bài thơ Sóng
- Bài thơ là kết quả của chuyến đi thực tế ở vùng biển Diêm Điền – Thái Bình cuối năm 1967 và được đưa vào tập thơ Hoa dọc chiến hào - Tập thơ riêng đầu tay của Xuân Quỳnh (1968).

II. Đọc - hiểu bài thơ
1Thể thơ và bố cục:
- Thể thơ 5 tiếng; 4 câu/ khổ, riêng khổ 5 gồm 6 câu/ khổ.
- Bố cục: chia 4 đoạn:
+ Hai khổ thơ đầu: Sóng trăn trở và tự khám phá.
+ Hai phổ thơ tiếp theo: Em trăn trở, suy tư.
+ Ba khổ thơ tiếp: Sóng và em trong tình yêu, nỗi nhớ, sự hi sinh, vượt mình, chunh thuỷ..
+ Phần còn lại: Sóng khao khát tình yêu cao cả bất tử.
- Cấu tứ: Bài thơ cấu tứ chặt chẽ bởi hình tượng sóng. Sóng có mối liên hệ chặt chẽ với em -> tạo nên vẻ đẹp đặc biệt của cáu tứ bài thơ.
- Nhịp điệu bài thơ mô phỏng nhịp điệu của sóng biển: lúc êm dịu, nhẹ nhàng, lúc ồn ào, mạnh mẽ, mang biểu tượng cho nhịp điệu của tâm hồn, trái tim người phụ nữ đang yêu, đang chiêm nghiệm, suy tư và nhiềi mơ ước.
2.Hai khổ thơ đầu: Sóng trăn trở và tự khám phá:
- Sóng trăn trở vì chính những đặc điểm vừa thống nhất vừa trái ngựoc nhau: lúc dữ dội, lúc dịu emm, khi ồn ào, khi lặng lẽ.
- những đặc tính trái ngược và thống nhất của sóng mang hiện thực và biểu tượng: mâu thuẫn, khó hiểu, đổng đảnh, khó chiều ...đó cũng là tính khí thất rhường, rắc rối của những cô gái mới lớn khi bắt đầu vào tình yêu. Đó là quy luật của sóng nước, sóng biển cũng là quy luật của tâm lí người thiếu nữ.
- Mặt khác, ta còn thấy đây như một chiêm nghiệm của nhà thơ - tự trăn trở trước những cái bình thường và khác thường, tự có nhu cầu khám phá vượt qua cái bên ngoài ồn ào, nông nổi để chiếm lĩnh cái bên trong dịu êm khiêm nhường, sâu sắc bên trong.
- Cách mở đầu bằng nhận xét mô tả trực tiếp những đặc tính của thiên nhiên - những phẩm chất và quy luật của con người khién người đọc ngỡ ngàng, thú vị....
- Câu trên là Sông, câu dưới là Sóng:
-> Do nguyên tác.
-> Hơn nữa còn thể hiện hành trình khám phá của nhân vật trữ tình: Sóng từ sông ra biển, từ nơi chật hẹp ra nơi rộng lớn, mênh mông để khám phá trải nghiệm.
- Sóng muôn đời, vĩnh hằng vẫn thế cũng như tình yêu muôn thuở vẫn thế ...Một nhận xét thật hồn nhiên, nhưng đúng đắn, chân thành,đầy chất trực cảm và tình cảm.
3. Khổ 3,4: Em trăn trở, suy tư.
- Không gian: Một không gian rộng lớn, mênh mông - một sự đồi diện đầy bản lĩnh; em vừa hiện đại vừa truyền thống.

- Em nghĩ:
+ Về anh – em.
+ Biển lớn. => Từ nơi nào sóng lên.
=> Một suy tư trăn trở nhiều chiều, em nghĩ về cái riêng trong cái chung, nghĩ về tình yêu, cuộc sống, cuộc đời để truy tìm cội nguồn của tình yêu.
- có lí giải bằng nguyên tắc bắc cầu của lí trí, có lí giải bằng quy luật tự nhiên, nhưng chị vẫn giữ vẹn nguyên được tâm lí phụ nữ với cái lắc đầu thật dễ động lòng. Nhu cầu kiếm tìm này là của tình cảm chứ không phải của trí tuệ. Biết ta yêu nhau là đủ. Thắc mắc một chút cho yên tâm hơn mà thôi.
4. Ba khổ thơ tiếp theo: Sóng và em trong tình yêu, nỗi nhớ, sự hi sinh, vượt mình, chung thuỷ.
- Nỗi nhớ của người phụ nữ đang yêu được diễn tả thật sâu đậm: bao tùm cả không gian, chiếm lấy cả tầng sâu, bề rộng; khắc khoải trong mọi thời gian (ngày, đêm, cả trong mơ). Nó choán đầy cõi lòng, không chỉ trong ý thức mà cả tiềm thức.
=> người phụ nữ đang yêu chân thành, mạnh bạo bày tỏ những khát khao trong lòng. Đây là điều mới mẻ cả trong đời lẫn trong thơ của Xuân Quỳnh.
Đến đây ta có thể lí giải vì sao có một