A. Phần thứ nhất: đặt vấn đề

I. Lý do chọn “chuyên đề”:
1. Cơ sở lý luận
Về mặt lý luận cũng như trong thực tiễn dạy học không ai có thể phủ nhận tác dụng to lớn cuả đồ dùng trực quan trong việc hình thành tri thức cho học sinh. Đặc biệt với môn lịch sử thì trực quan sinh động là điều kiện kiên định, là “Con bài chiến lược” để người giáo viên “Khôi phục” lịch sử đúng như nó đã tồn tại.
Cho đến nay, mọi cố gắng để cố được những “phòng học lịch sử” trong hệ thống trường, lớp của những người làm sử có tâm huyết cũng không nằm ngoài mục đích trên, việc in nhiều kênh hình trong sách giáo khoa lịch sử qua mỗi lần thay sách đã chứng minh sự cần thiết của việc sử dụng kênh hình trong dạy – học lịch sử để góp phần hình thành tri thức lịch sử cho học sinh.
2. Cơ sở thực tiễn
Tuy nhiên trong thực tế việc sử dụng kênh hình trong dạy – học lịch sử như thế nào cho có hiệu quả mới là điều đang phải bàn. Tình trạng sử dụng mang tính hình thức, hời hợt còn khá phổ biến: Một phần do năng lực giáo viên còn có giới hạn. Mặt khác sự quan tâm của các cấp quản lý lãnh đạo trong ngành đối với bộ môn chưa cao, bênh cạnh đó đồ dùng trực quan để đáp ứng yêu cầu học tập của học sinh còn bất hợp lí là một trong những nguyên nhân cơ bản để một bộ phận không nhỏ giới trẻ Việt Nam không có kiến thức lịch sử dân tộc và thế giới.
Hệ qảu làm “thui chột” tinh thần dân tộc, tự tôn, ý thức tự cường dân tộc, tạo ra một thế hệ trẻ sông thực dụng, thiếu lý tưởng và trách nhiệm.
Xuất phát từ thực tế trên, tôi mạnh dạn góp phần bàn về vấn đề này rất mong nhận được sự góp ý của đồng nghiệp, đặc biệt với các đồng nghiệp có cùng chuyên môn.

II. Mục đích nghiên cứu:
Xuất phát từ thực trạng của việt dạy – học lịch sử hiện nay. Tôi nghiên cứu vấn đề này nhằm giúp các đồng nghiệp coa những định hướng cần thiết khi sử dụng kênh hình trong sách giáo khoa lịch sử 6, hình thành tri thức lịch sử cho học sinh, để đạt được mục tiêu giáo dục và dạy học nói chung và giáo dục lịch sử nói riêng.

III. Phạm vi, giới hạn chuyên đề:
Với kinh nghiệm này chúng ta có thể áp dụng vào việc dạy – học lịch sử 6. Cụ thể giúp đồng nghiệp khai thác kênh hình trong sách giáo khoa với các kỹ năng có hiệu quả nhất định đáp ứng mục tiêu bài học. Kinh nghiệm của tôi sẽ có hiệu quả đối với những giáo viên biết vận dụng linh hoạt các biện pháp khai thác kênh hình trong sách giáo khoa sao cho phù hợp với đặc điểm của trường, lớp và địa phương.

B.Phần thứ hai: Giải quyết vấn đề:

Lịch sử là một môn khoa học của quá khứ, không thể thí nghiệm được cũng không thể tái tạo hoặc khôi phục như cũ.
Nhận thức của con người là một quá trình mang tính biện chứng: “Từ trực quan sinh động đế tư duy trìu tượng, từ tư duy trìu tượng đến thực tiễn”. Xuất phát từ đặc điểm trong nhận thức của con người, người giáo viên trong q