Tuaàn : 27 - Tieát 53
Ngaøy soaïn : 21 - 3-2008
Ngaøy day : 22 – 26-3-2008
I. MUÏC TIEÂU:
1. Kieán thöùc
_ Xaùc ñònh roõ caùc thaønh phaàn cuûa cô quan phaân tích thính giaùc .
_ Moâ taû ñöôïc caùc boä phaän cuûa tai vaø caáu taïo cuûa cô quan Cooùc ti.
_ Trình baøy ñöôïc quaù trình thu nhaän caùc caûm giaùc aâm thanh.
2. Kyõ naêng
_ Phaùt trieån kyõ naêng quan saùt vaø phaân tích keânh hình.
_ Kyõ naêng hoaït ñoäng nhoùm .
3. Thaùi ñoä Giaùo duïc yù thöùc giöõ veä sinh tai .
II. ÑOÀ DUØNG DAÏY- HOÏC
_ Tranh phoùng to hình 51.1 vaø 51.2 .
_ Moâ hình caáu taïo tai.
III. HOAÏT ÑOÄNG DAÏY – HOÏC
Oån ñònh lôùp – Kieåm tra sæ soá lôùp hoïc
Kieåm tra baøi cuû :
2-1* Caän thò laø do ñaâu ? Laøm theá naøo ñeå nhaän roõ ?
2-2* Taïi sao ngöôøi giaø thöôøng phaûi ñeo kính laõo ?
2-3* Neâu roõ nhöõng haäu quaû cuûa beänh ñau maét hoät vaø caùch phoøng traùnh .
3. Baøi môùi :
Hoaït ñoäng 1: CAÁU TAÏO CUÛA TAI

Hoaït ñoäng cuûa thaày
Hoaït ñoäng cuûa troø

_ Cô quan phaân tích thính giaùc goàm nhöõng boä phaän naøo?
_ Höôùng daãn HS quan saùt hình 51.1 ( hoaøn thaønh baøi taäp ñieàn töø tr.162 SGK.


_Goïi 1-2 HS leân ñoïc to toaøn boä baøi taäp vaø thoâng tin tr.163 SGK.
_ Tai ñöôïc caáu taïo nhö theá naøo ? Chöùc naêng töøng boä phaän?
_ Chæ ñònh 1-2 HS trình baøy laïi caáu taïo treân tranh, hoaëc moâ hình.


_ HS vaän duïng kieán thöùc veà cô quan phaân tích ñeå neâu ñöôïc 3 boä phaän cuûa cô quan phaân tích thính giaùc.
_ HS quan saùt kyõ sô ñoà caáu taïo tai ( caù nhaân laøm baøi taäp.
_ Moät vaøi HS phaùt bieåu boå sung hoaøn chænh ñaùp aùn.
Caùc töø caàn ñieàn :
1-vaønh tai; 2- oáng tai; 3- maøng nhó; 4-chuoãi xöông tai.
_ HS caên cöù vaøo hình 51.1, 51.2 vaø thoâng tin ñeå traû lôøi.

Keát luaän :

_ Cô quan phaân tích thính giaùc goàm:
+ Teá baøo thuï caûm thính giaùc.
+ Daây thaàn kinh thính giaùc.
+ Vuøng thính giaùc
_ Caáu taïo cuûa tai:
+ Tai ngoaøi:
. Vaønh tai: Höùng soùng aâm.
. OÁng tai: Höôùng soùng aâm.
. Maøng nhó: Khueách ñaïi aâm.
+ Tai giöõa:
. Chuoãi xöông tai: Truyeàn soùng aâm.
. Voøi nhó: Caân baèng aùp suaát hai beân maøng nhó.
+ Tai trong:
. Boä phaän tieàn ñình: Thu nhaän thoâng tin veà vò trí vaø söï chuyeån ñoäng cuûa cô theå trong khoâng gian.
. OÁc tai: Thu nhaän kích soùng aâm

Hoaït ñoäng 2 : CHÖÙC NAÊNG THU NHAÄN SOÙNG AÂM
Hoaït ñoäng cuûa thaày
Hoaït ñoäng cuûa troø

_ GV höôùng daãn HS quan saùt hình 51.2 keát hôïp vôùi thoâng tin ( tr.163, 164 ( thaûo luaän.



+ Trình baøy caáu taïo oác tai? Chöùc naêng cuûa oác tai?
_ GV höôùng daãn HS quan saùt laïi hình 51.2 A ( tìm hieåu ñöôøng truyeàn soùng aâm töø ngoaøi vaøo trong.
_ Sau ñoù GV trình baøy söï thu nhaän caûm giaùc aâm thanh.
_ Caù nhaân töï thu nhaän vaø söû lyù thoâng tin.
_ Trao ñoåi trong nhoùm thoáng nhaát yù kieán.
_ Ñaïi dieän nhoùm leân trình baøy caáu taïo oác tai treân tranh.
_ HS ghi nhôù thoâng tin.
_ Moät HS trình baøy laïi treân tranh.

Keát luaän:

_ Caáu taïo oác tai: OÁc tai xoaén 2 voøng röôõi goàm:
+ OÁc tai xöông (ôû ngoaøi).
+ OÁc tai maøng (ôû trong).
. Maøng tieàn ñình (ôû treân).
. Maøng cô sôû (ôû döôùi).
_ Coù cô quan Cooùc ti chöùa caùc teá baøo thuï caûm thính giaùc.
Cô cheá truyeàn aâm vaø thu nhaän caûm giaùc aâm thanh: Soùng aâm ( maøng nhó ( chuoãi xöông tai ( cöûa baàu ( chuyeån ñoäng ngoaïi dòc vaø noäi dòch ( rung maøng cô sôû ( kích thích cô quan Cooùc ti xuaát hieän xung thaàn kinh ( vuøng thính giaùc (phaân tích cho bieát aâm thanh).

Hoaït ñoäng 3 : VEÄ SINH TAI
Hoaït ñoäng cuûa thaày
Hoaït ñoäng cuûa troø

_ GV yeâu caàu HS nghieân cöùu thoâng tin ( traû lôøi caâu hoûi:
+ Ñeå tai hoaït ñoäng toát caàn löu yù nhöõng vaán ñeà gì?
+ Haõy neâu caùc phöông phaùp giöõ veä sinh vaø baûo veä tai?
_ HS töï thu nhaän thoâng tin ( neâu ñöôïc:
+ Giöõ veä sinh tai.
+ Baûo veä tai.
_ HS töï ñeà ra caùc phöông phaùp.

Keát luaän:
_ Giöõ veä sinh tai.
_ Baûo veä tai:
+ Khoâng duøng vaät saéc nhoïn ngoaùy tai.
+ Giöõ veä sinh muõi hoïng ñeå phoøng beänh cho tai.
+ Coù bieän phaùp choáng, giaûm tieáng oàn.

IV. KIEÅM TRA ÑAÙNH GIAÙ
1- HS trình baøy caáu taïo cuûa oác tai treân tranh hình 51.2.
2- Trình baøy quaù tình thu nhaän kích thích soùng aâm?
3- Vì sao coù theå xaùc ñònh aâm phaùt ra töø beân phaûi hay beân traùi?
V. DAËN DOØ
_ Hoïc baøi theo noäi dung SGK.
_ Laøm caâu hoûi 4 tr.165 vaøo vôû.
_ Ñoïc muïc “Em coù bieát?”.
_ Tìm hieåu hoaït ñoäng cuûa moät soá vaät nuoâi trong nhaø.
















Tieát 54



I. MUÏC TIEÂU
1. Kieán thöùc
_ Phaân bieät ñöôïc phaûn xaï coù ñieàu kieän vaø phaûn xaï khoâng ñieàu kieän.
_ Trình baøy ñöôïc quaù trình hình thaønh caùc phaûn xaï môùi vaø öùc cheá caùc phaûn xaï cuõ, neâu roõ caùc ñieàu kieän caàn khi thaønh laäp caùc phaûn xaï coù ñieàu kieän.
_ Neâu roõ yù nghóa cuûa phaûn xaï coù ñieàu kieän ñoái vôùi ñôøi soáng.
2. Kyõ naêng
_ Reøn kyõ naêng quan saùt vaø phaân tích tình hình.
_ Reøn tö duy so saùnh, lieân heä thöïc teá.
_ Kyõ naêng hoaït ñoäng nhoùm.
3. Thaùi ñoä : Giaùo duïc yù thöùc hoïc taäp nghieâm tuùc, chaêm chæ.
II. ÑOÀ DUØNG DAÏY – HOÏC
_Tranh phoùng to hình 52 (1( 3).
_ Baûng phuï ghi noäi dung baûng 52.2.
III. HOAÏT ÑOÄNG DAÏY – HOÏC
Oån ñònh lôùp – Kieåm tra só soá
Kieåm tra baøi cuõ :
2-1- HS trình baøy caáu taïo cuûa oác tai treân tranh hình 51.2.
2-2- Trình baøy quaù tình thu nhaän kích thích soùng aâm?
2-3- Vì sao coù theå xaùc ñònh aâm phaùt ra töø beân phaûi hay beân traùi?
3) Baøi môùi :
Hoaït ñoäng 1:
PHAÂN BIEÄT PHAÛN XAÏ COÙ ÑIEÀU KIEÄN VAØ PHAÛN XAÏ KHOÂNG ÑIEÀU KIEÄN

Hoaït ñoäng cuûa thaày
Hoaït ñoäng cuûa troø

_ GV yeâu caàu caùc nhoùm laøm baøi taäp muïc ( (tr.166 SGK).
_ GV ghi nhanh ñaùp aùn leân goùc baûng, chöa caàn chöõa baøi.
_ GV yeâu caàu HS nghieân cöùu thoâng tin (tr.166 SGK) ( chöõa baøi taäp.
_ GV choát laïi ñaùp aùn ñuùng.
+ Phaûn xaï khoâng ñieàu kieän: 1, 2, 4.
+ Phaûn xaï coù ñieàu kieän: 3, 5, 6.
_ GV yeâu caàu HS tìm theâm 2 ví duï cho moãi loaïi phaûn xaï.
_ GV hoaøn thieän laïi ñaùp aùn roài chuyeån sang hoaït ñoäng 2.
_ HS ñoïc kyõ noäi dung baûng 52.1.
_ Trao ñoåi trong nhoùm hoaøn thaønh baøi taäp.
_ Moät soá nhoùm ñoïc keát quaû.
_ HS töï thu nhaän thoâng tin, ghi nhôù kieán thöùc.
_ Ñoái chieáu vôùi keát quaû baøi taäp ( söõa chöõa, boå sung.
_ Moät vaøi HS phaùt bieåu, lôùp nhaän xeùt boå sung.

Keát luaän:





Hoaït ñoäng 2 : SÖÏ HÌNH THAØNH PHAÛN XAÏ COÙ ÑIEÀU KIEÄN

Hoaït ñoäng cuûa thaày
Hoaït ñoäng cuûa troø

_ GV yeâu caàu HS nghieân cöùu thí nghieäm cuûa Paploáp ( trình baøy thí nghieäm thaønh laäp, tieát nöôùc boït khi coù aùnh ñeøn?



_ GV cho goïi HS leân trình baøy treân tranh.
_ GV chænh lyù, hoaøn thieän kieán thöùc.
_ GV cho HS thaûo luaän:
+ Ñeå thaønh laäp ñöôïc phaûn xaï coù ñieàu kieän caàn coù nhöõng ñieàu kieän gì?
+ Thöïc chaát cuûa vieäc thaønh laäp phaûn xaï coù ñieàu kieän gì?
_ GV hoaøn thieän laïi kieán thöùc.
_ GV coù theå môû roäng theâm ñöôøng lieân heä taïm thôøi gioáng nhö baõi coû neáu ta ñi thöôøng xuyeân ( seõ coù con ñöôøng, ta khoâng ñi nöõa coû seõ laáp kín.
_ GV yeâu caàu HS lieân heä thöïc teá ( taïo thoùi quen toát.
_ Trong thí nghieäm treân neáu ta chæ baät ñeøn maø khoâng cho choù aên nhieàu laàn thì hieän töôïng gì seõ xaûy ra?
+ Neâu yù nghóa cuûa söï hình thaønh vaø öùc cheá cuûa phaûn xaï coù ñieàu kieän ñoái vôùi ñôøi soáng?
_ GV yeâu caàu HS laøm baøi taäp muïc ((tr.167).
_ GV nhaän xeùt, söõa chöõa, hoaøn thieän caùc ví duï cuûa HS.
_ HS quaùn saùt kyõ hình 52 (töø 1( 3), ñoïc chuù thích ( töï thu nhaän thoâng tin.
_ Thaûo luaän nhoùm ( thoáng nhaát yù kieán neâu ñöôïc caùc böôùc tieán haønh thí nghieäm.
_ Ñaïi dieän nhoùm trình baøy, caùc nhoùm khaùc boå sung.
_ HS vaän duïng kieán thöùc ôû treân ( neâu ñöôïc caùc ñieàu kieän ñeå thaønh laäp phaûn xaï coù ñieàu kieän.
_ HS neâu ñöôïc: Choù seõ khoâng tieát nöôùc boït khi coù aùnh ñeøn nöõa.
( ñaûm baûo söï thích nghi vôùi ñieàu kieän soáng luoân thay ñoåi.
_ HS döïa vaøo hình 52 keát hôïp kieán thöùc veà quaù trình thaønh laäp vaø öùc cheá phaûn xaï coù ñieàu kieän ( laáy ví duï.
_ Moät vaøi HS neâu ví duï.


Keát luaän:

a- Hình thaønh phaûn xaï coù ñieàu kieän:
_ Ñieàu kieän ñeå thaønh laäp phaûn xaï coù ñieàu kieän:
+ Phaûi coù söï keát hôïp giöõa kích thích coù ñieàu kieän vaø kích thích khoâng ñieàu kieän.
+ Quaù trình keát hôïp ñoù phaûi ñöôïc laäp ñi laäp laïi nhieàu laàn.
_ Thöïc chaát cuûa vieäc thaønh laäp phaûn xaï coù ñieàu kieän laø söï hình thaønh ñöôøng lieân heä thaàn kinh taïm thôøi noái caùc vuøng voû ñaïi naõo vôùi nhau.
b- ÖÙc cheá phaûn xaï coù ñieàu kieän
_ Khi phaûn xaï ñieàu kieän khoâng ñöôïc cuûng coá ( phaûn xaï maát daàn.
_ YÙ nghóa:
+ Ñaûm baûo söï thích nghi vôùi moâi tröôøng vaø ñieàu kieän soáng luoân thay ñoåi.
+ Hình thaønh caùc thoùi quen taäp quaùn toát ñoái vôùi con ngöôøi.

Hoaït ñoäng 3 :SO SAÙNH CAÙC TÍNH CHAÁT CUÛA PHAÛN XAÏ KHOÂNG ÑIEÀU KIEÄN VÔÙI PHAÛN XAÏ COÙ ÑIEÀU KIEÄN
Hoaït ñoäng cuûa thaày
Hoaït ñoäng cuûa troø

_ GV yeâu caàu HS hoaøn thaønh baûng 52.2 tr.168.
_ GV treo baûng phuï goïi HS leân trình baøy.
_ GV choát laïi ñaùp aùn ñuùng.
_ GV yeâu caàu HS ñoïc kyõ thoâng tin: Moái quan heä giöõa phaûn xaï coù ñieàu kieän vôùi phaûn xaï khoâng ñieàu kieän.
_ HS döïa vaøo kieán thöùc cuûa muïc I vaø II, thaûo luaän nhoùm ( laøm baøi taäp.
_ Ñaïi dieän nhoùm leân laøm treân baûng phuï, lôùp nhaän xeùt boå sung.
_ HS töï ruùt ra keát luaän.

Keát luaän:



IV. KIEÅM TRA ÑAÙNH GIAÙ
1- Phaân bieät phaûn xaï coù ñieàu kieän vôi phaûn xaï khoâng ñieàu kieän