A- Đặt vấn đề:
I- Lý do chọn đề tài :
Đất nước đang tiến hành sự nghiệp đổi mới toàn diện và sâu sắc , với mục tiêu tổng quát của chiến lược phát triển kinh tế xã hội Việt Nam từ năm 2001-2020 theo Nghị Quyết TW2 (khoáVIII) đã khẳng định : “ Đưa đất nước ta ra khỏi tình trạng kém phát triển , nâng cao đời sống vật chất tinh thần cho nhân dân , tạo nền tảng đến năm 2020 nước ta cơ bản đã trở thành một nước công nghiệp theo hướng hiện đại hoá”. Để tiến hành sự nghiệp đổi mới đó thì chúng ta phải hết sức coi trọng con người , nhân tố con người được đặt vào vị trí trung tâm của chiến lược kinh tế xã hội, xây dựng đất nước . Muốn vậy phải phát triển giáo dục “đầu tư cho giáo dục là đầu tư cho con người” “ Coi giáo dục là quốc sách hàng đầu” . Như vậy con người được đặt ở trung tâm chiến lược, trong đó lớp thiếu niên , nhi đồng hôm nay sẽ là những công dân , những người làm chủ tương lai đất nước sau này .
Đáp ứng yêu cầu về con người , mục tiêu giáo dục đào tạo nói chung và giáo dục học sinh THCS nói riêng có nhiệm vụ phải đáp ứng đơn đặt hàng về nguồn nhân lực cho đất nước , giáo dục phải đào tạo ra những con người có tính tự chủ , năng động, sáng tạo, có kiến thức văn hoá , đặc biệt phải có lòng nhân ái yêu đất nước , yêu CNXH .Trong đó giáo dục là nền tảng nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn , lâu dài về đạo đức , trí tuệ , thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản để học tiếp lên phổ thông trung học.
Để đạt được mục tiêu trên chúng ta phải giáo dục cho HS trong một môi trường đồng bộ nghĩa là phải có sự phối kết hợp chặt chẽ giữa các lực lượng giáo dục trong nhà trường, trong đó nhà trường giữ vai trò chủ đạo.
Trong số các lực lượng giáo dục cần đặc biệt chú ý đến tổ chức Đội TNTPHCM vì nó có vị trí rất quan trọng , Đội là thành phần hỗ trợ tích cực với nhà trường và cùng nhà trường thực hiện nội dung , mục đích giáo dục. Đội tổ chức triển khai mọi chủ trương tham gia , hoạt đội còn là cầu nối giữa nhà trường và xã hội , góp phần thực hiện nguyên lý giáo dục của Đảng. Những năm gần đây được sự lãnh đạo của Đảng , sự dìu dắt của Đoàn TNCSHCM phong trào thiếu nhi của cả nước ngày càng phát triển mạnh mẽ , hoạt động Đội đã thực sự trở thành nơi hội tụ của thiếu niên, nhi đồng trong nhà trường , xứng đáng là lực lượng tích cực , góp phần rất lớn vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Đứng trước thực tế đó đòi hỏi người giáo viên Tổng phụ trách đội phải phấn đấu không ngừng để thực sự trở thành nhà giáo dục được trang bị một cách hoàn chỉnh những kiến thức khoa học và đặc biệt Tổng phụ trách đội phải nhạy bén, thông minh, linh hoạt để ứng xử và giải quyết tốt các mối quan hệ trong nhà trường . Song một mình giáo viên Tổng phụ trách đội (TPTĐ) không thể làm hết được mọi công việc, vì vậy TPTĐ phải biết phối kết hợp , tranh thủ sự hỗ trợ ở mọi điều kiện , mọi lực lượng giáo dục , tuyên truyền và thu hút lôi cuốn các lực lượng cùng tham gia giáo dục các em học sinh , cùng tổ chức các hoạt động vui chơi cho các em . Nếu thiếu sự phối kết hợp đó thì TPTĐ sẽ gặp rất nhiều khó khăn trong việc tổ chức các hoạt động của đội , điều đó sẽ kìm hãm cả quá trình giáo dục và tự giáo dục trong các em thiếu niên , nhi đồng làm ảnh hưởng không ít đến chất lượng giáo dục trong nhà trường. Như vậy mối quan hệ của TPTĐ với các lực lượng giáo dục trong nhà trường là một yếu tố quyết định đến chất lượng giáo dục . Tuy nhiên ở một số trường, sự phối kết hợp giữa các lực lượng giáo dục với TPTĐ không được thực hiện thường xuyên, đều đặn , không phải là lúc nào cũng được quan tâm đúng mức , nhiều trường còn có quan niệm và nhận thức chưa đầy đủ về vai trò , vị trí của tổ chức đội cũng như TPTĐ . Điều đó ảnh hưởng không ít đến phong trào hoạt động của Đội và giáo dục thanh thiếu niên trong nhà trường dẫn đến chất lượng giáo dục toàn diện không được nâng cao.
Từ những lí do trên, tôi thấy TPTĐ cần phải xây dựng mối quan hệ mật thiết giữa hoạt động đội với các hoạt động giáo dục trong nhà trường , tôi đã chọn đề tài này để nghiên cứu nhằm đánh giá cao hơn mối quan hệ giữa hoạt động đội với các hoạt động giáo dục khác trong nhà trường .
II- Đối tượng , phạm vi , phương pháp , tài liệu và thời gian nghiên cứu.
1, Đối tượng nghiên cứu: Liên đội trường THCS Xi Măng
2, Phương pháp nghiên cứu :
- Lập kế hoạch nghiên cứu
- Chia giai đoạn nghiên cứu
- Soạn thảo nội dung
- Kiểm tra , giám sát những việc đã làm được trên thực tế , từ đó rút ra bài học kinh nghiệm
3, Phạm vị nghiên cứu :
GVTPTĐ với những mối quan hệ trong và ngoài nhà trường
4, Thời gian nghiên cứu: Hai năm 2004-2005 và 2005-2006
5, Tài liệu nghiên cứu:
- Tìm hiểu qua sách báo
- Tìm hiểu tình hình một số trường trong Thị xã
- Tìm hiểu thực ở nhà trường và địa bàn dân cư











B- Nội dung nghiên cứu
Thiếu niên, nhi đồng là chủ nhân tương lai của đất nước, tuổi thiếu niên là giai đoạn phát triển đặc biệt của một đời người , ở lứa tuổi này, người ta nói “ Ngã đường dẫn tới tài năng , nhưng cũng là ngã đường dẫn tới tội lỗi” đứng trước mặt các em bây giờ là hai ngã đường khác nhau : một là có thể hư hỏng ,nếu các em không được quan tâm giáo dục đến nơi , đến chốn và một là thế giới mới sẽ được mở rộng trước các em nếu được nhà trường ,gia đình và xã hội quan tâm giáo dục đúng đắn.
Chính vì vậy nhà trường hiện nay có trách nhiệm hết sức nặng nề nhưng cũng rất vẻ vang là tạo cho thế hệ trẻ cơ sở ban đầu rất quan trọng đó là yếu tố con người .
Để thực hiện và đạt được kết quả tốt trọng trách này nhà trường phải dựa vào nhiều con đường nhiều mối quan hệ biện chứng với nhau nhưng đóng vai trò hơn cả là hoạt động Đội thiếu niên trong nhà trường . Vậy làm thế nào để đưa hoạt động Đội và phong trào thanh thiếu niên vào hoạt động trong nhà trường một cách có hiệu quả nhất. Đó quả là một vấn đề hết sức khó khăn đối với những giáo viên TPTĐ. Do đó người TPTĐ phải biết xây dựng những mối quan hệ giáo dục trong và ngoài nhà trường nhằm thu hút đông đảo các lực lượng giáo dục xung quanh mình như : Cán bộ Liên chi đội , chi đoàn giáo viên, các anh chị phụ trách, Hội cha mẹ học sinh, các ban ngành trên địa bàn dân cư, đặc biệt TPTĐ phải lấy được lòng tin và biết tranh thủ sự giúp đỡ ,ủng hộ , chỉ đạo và tạo mọi điều kiện thuận lợi của các cấp lãnh đạo trong nhà trường. Tất cả các mối quan hệ này là sự quyết định thành công hay thất bại các hoạt động của Liên đội trong suốt năm học.
1. Khảo sát tình hình của các Liên đội :
Từ tình hình thực tế, tôi đã tiến hành khảo sát các Liên đội trong Thị xã Bỉm sơn , sau khi khảo sát tôi đã thu được kết quả sau:







Nhìn vào kết quả khảo sát tôi thấy chỉ có 1/2 số các Liên đội hoàn thành tốt công tác đội trong nhà trường, còn lại 1/2 các Liên đội chỉ hoàn thành công tác đội ở mức trung bình trong đó số ít Liên đội còn chưa quan tâm đến hoạt động Đội trong nhà trường . Sở dĩ như vậy là do một số TPTĐ chưa làm hết vai trò trách nhiệm của mình do đó lãnh đạo nhà trường coi hoạt động đội là không cần thiết , cũng có trường do nhận thức của số ít các đồng chí trong Ban giám hiệu chưa đúng về vai trò và chức năng của hoạt động Đội nên ít qua tâm đến. Cũng có Liên đội lại coi trọng việc nâng cao chất lượng giáo dục văn hoá nên đã tự ý cắt bỏ những hoạt động của đội phải có trong nhà trường như : Sinh hoạt báo đội hay các cuộc thi , vui chơi giải trí của các em sợ làm ảnh hưởng tới học tập .
Còn riêng đối với trường THCS Xi Măng, hoạt động đội trong nhà trường đã thực sự được coi trọng và là một hoạt động không thể thiếu trong suốt năm học . Do đó Liên đội luôn được lãnh đạo nhà trường tạo mọi điều kiện thuận lợi cả về kinh phí lẫn thời gian cho các hoạt động của đội. Những năm học gần đây Liên đội luôn hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao và được tặng nhiều bằng khen, cờ thi đua của các cấp .
2. Xây dựng các mối quan hệ trong và ngoài nhà trường
Bám sát chương trình hoạt động của Hội đồng đội Thị xã đã vạch ra , tôi đã lên kế hoạch chung cho cả năm học và trình cấp Uỷ , Ban giám hiệu nhà trường để đưa vào chỉ tiêu và nhiệm vụ chung của năm học . Sau đó, tôi chọn lọc các chủ đề lớn, lên kế hoạch cụ thể chi tiết cho từng hoạt động và đưa ra lấy ý kiến của Ban chỉ huy Liên đội, Đoàn Thanh niên, Hội cha mẹ học sinh …. nhằm thu hút các lực lươ