I. ĐẶT VẤN ĐỀ:
Môn Tiếng Việt là một môn học chủ đạo, đóng vai trò hết sức quan trọng trong bậc học tiểu học, đặc biệt là lớp 1. Tiếng Việt là chiếc chìa khoá mở cánh cửa tri thức cho các em. Dạy- học Tiếng Việt giúp các em có các kỹ năng nghe- đọc- nói- viết một cách thành thạo. Đồng thời sử dụng các kỹ năng đó khai thác và phát triển các môn học khác...
Tiếng Việt là chiếc nôi nuôi lớn tâm hồn trẻ thơ. Tiếng Việt đã khơi dậy trong các em tình cảm trong sáng, tình yêu quê hương đất nước, tình cảm gia đình...
Từ tầm quan trọng của việc dạy học Tiếng Việt, vấn đề đặt ra chúng ta cần quan tâm đó là làm thế nào để " tạo hứng thú, tích cực học tập môn Tiếng Việt cho học sinh lớp 1".
II.GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ:
Dựa vào tâm sinh lý của học sinh lớp 1, các em vừa chuyển từ bậc học Mầm non sang bậc học Tiểu học. Mà ở bậc học mầm non - hoạt động vui chơi đóng vai trò chủ đạo, chuyển qua Tiểu học hoạt động học tập lại đóng vai trò chủ đạo. Vì thế bước đầu các em gặp rất nhiều khó khăn trong quá trình học tập. Trong giai đoạn này giáo viên phải luôn luôn quan tâm đến diễn biến tâm sinh lý của các em. Phải biết tìm tòi đổi mới phương pháp dạy học một cách hợp lý khoa học, phù hợp với lứâ tuổi học sinh. Để từ đó tạo được hứng thú tích cực say mê học tập của các em. Đưa các em tham gia vào hoạt động học tập một cách tự nhiên, tự nguyện. Là một giáo viên trực tiếp giảng dạy môn Tiếng Việt lớp 1. Bản thân tôi đã rút ra được một số kinh nghiệm để tháo gỡ được vấn đề trên.
1. Đồ dùng trực quan trong quá trình dạy học môn Tiếng Việt lớp 1: Trong quá trình phát triển của con người, tư duy của trẻ đi từ trực quan sinh động đến tư duy trừu tượng. Vì thế để giúp các em hình thành các kiến thức bền vững thì phải dựa trên cơ sở trực quan bằng những đồ vật, sự vật, hình ảnh, âm thanh quen thuộc, gần gũi trong cuộc sống hàng ngày của các em. Trước mỗi bài dạy giáo viên phải có sự nghiên cứu tìm tòi các đồ dùng trực quan phù hợp với các em để bổ trợ cho học sinh trong quá trình tiếp nhận kiến thức . Đồng thời giáo viên cũng phải nghiên cứu phương án sử dụng đồ dùng trực quan một cách khoa học hợp lý , tránh lạm dụng, máy móc, mất thời gian...
a.Tranh ảnh, băng hình:
Tranh ảnh, băng hình là những đồ dùng trực quan sinh động , hấp dẫn, gần gũi với học sinh tiểu học. Nó có sức thu hút học sinh tích cực tham gia vào hoạt động học tập. Tranh ảnh, băng hình được sử dụng rất nhiều trong quá trình dạy học Tiếng Việt 1
VD: Bài 20: k, kh
Giáo viên cho học sinh quan sát tranh con bê
Hỏi: tranh vẽ con gì?(con bê)-đây là con vật quen thuộc từ đó hình thành tiếng "bê"
Tương tự với tiếng "ve"
Bài 31: Ôn tập
Để cũng cố các vần ua,ưa: giáo viên tổ chức trò chơi "Đoán tên con vật"
Trực quan:Hình ảnh động các con vật :cua, ngựa, rùa...( Qua máy chiếu)
b.Bộ chữ lắp ghép:
Bộ lắp ghép được sử dụng thường xuyên trong phần dạy âm, vần. Song giáo viên cần xắp sếp , sử dụng đồ dùng một cách hợp lý, tiết kiệm thời gian .
Ở những bài đầu học sinh cần được nhận diện phát âm các âm vần giáo viên nên sử dụng bộ lắp ghép vào phần hình thành kiến thức mới tạo cho học sinh có điều kiện thao tác , làm quen với các con chữ.
VD: Bài 14: d, đ
Yêu cầu học sinh tìm và ghép âm d
Muốn có tiếng "dê"thì ta phải ghép thêm âm gì?(ê)
Từ đó hình thành kỹ năng ghép tiếng, đánh vần cho học sinh.
Qua học kỳ 2 trong phân môn tập đọc cần cho học sinh sử dụng bộ lắp ghép trong phần mở rộng vốn từ .
VD: Bài tập đọc: Tặng cháu
Tìm tiếng có vần ao
Học sinh tự tìm và ghép tiếng từ ngữ: chào mào, ngôi sao, cái sào...
2. Yếu tố vừa sức trong quá trình dạy học môn Tiếng Việt lớp 1:
Trong giai đoạn phát triển của trẻ sáu tuổi hệ thần kinh đang còn hình thành và phát triển.Quá trình tư duy của các em chưa bền vững. Vốn Tiếng Việt của các em còn hạn chế vì thế để tạo được hứng thú kích thích tính tích cực trong quá trình