Bài 3: QUẦN CƯ – ĐÔ THỊ HÓA
1. MỤC TIÊU:
1.1. Kiến thức:
- Qua bài học này học sinh nắm được những đặc điểm cơ bản của quần cư nông thôn và quần cư đô thị. So sánh được sự khác nhau giữa quần cư nông thôn và quần cư đô thị về hoạt đông kinh tế, mật độ dân số, lối sống.
- Biết được sơ lược quá trình đô thị hóa sự hình thành các siêu đô thị. Biết một số siêu đô thị trên thế giới.
- Biết quá trình phát triển tự phát của các siêu đô thị và đô thị mới (đặc biệt ở các nước đang phát triển) đã gây nên những hậu quả xấu cho môi trường.
1.2. Kỹ năng:
- Nhận biết được quần cư đô thị hay quần cư nông thôn qua ảnh chụp hoặc trên thực tế.
- Rèn kỹ năng đọc bản đồ nhận biết sự phân bố các đô thị, siêu đô thị trên thế giới và xác định được vị trí của một số các siêu đô thị trên bản đồ.
- Phân tích mối quan hệ giữa quá trình đô thị hóa và môi trường
1.3. Thái độ:
- Ý thức giữ gìn, bảo vệ môi trường đô thị; phê phán các hành vi làm ảnh hưởng xấu đến môi trường đô thị.
2. TRỌNG TÂM:
- Các loại hình quần cư.
3. CHUẨN BỊ:
3.1. Giáo viên:
- Bản đồ phân bố dân cư thế giới, tranh về các loại hình quần cư.
3.2. Học sinh:
- Chuẩn bị câu hỏi trong SGK và tập bản đồ.
4. TIẾN TRÌNH:
4.1. Ổn định tổ chức và kiểm diện
4.2. Kiểm tra miệng:
? Sự phân bố dân cư trên thế giới có đặc điểm gì? Vì sao?
Dân cư phân bố không đều
Vì phụ thuộc vào điều kiện thuận lợi cho sinh sống và đi lại của con người.
? Căn cứ trên cơ sở nào để chia dân cư trên thế giới thành các chủng tộc? Các chủng tộc này sinh sống chủ yếu ở đâu?
Chủng tộc Môngôlôit sống chủ yếu ở châu Á
Chủng tộc Ơrôpêôit sống chủ yếu ở châu Âu – châu Mĩ.
Chủng tộc Nêgrôit sống chủ yếu ở châu Phi.
? Có mấy loại hình quần cư? Kể tên?
Có 2 loại hình quần cư: quần cư nông thôn và quần cư đô thị
4.3. Bài mới:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS
NỘI DUNG BÀI HỌC

Hoạt động 1: vào bài
- Gv: Từ xa xưa con người đã biết sống quây quần bên nhau để tạo nên sức mạnh nhằm khai thác và chế ngự thiên nhiên. Vậy con người đã tổ chức các hình thức sinh sống và hoạt động kinh tế của mình ngày càng phát triển như thế nào?
Hoạt động 2: Tìm hiểu quần cư nông thôn và quần cư đô thị
- Giáo viên yêu cầu học sinh đọc thuật ngữ “quần cư” SGK/tr.188
Quần cư có tác động đến các yếu tố như: sự phân bố, mật độ, lối sống…của dân cư ở một nơi.
* Hoạt động nhóm: 4 nhóm (5 phút)
- Dựa vào hình 3.1 và hình 3.2/SGK/tr.10 trả lời câu hỏi
+ Nhóm 1-2 : Quần cư nông thôn có đặc điểm gì?
Hình 3.1: Nhà cửa nằm xen đồng ruộng, phân tán, quây quần thành thôn, xóm, làng, bản
Dân cư thưa
Lối sống: dựa vào truyền thống gia đình, dòng họ, làng xóm, có phong tục tập quán, lễ hội cổ truyền
Dân cư sống dựa vào nông, lâm, ngư nghiệp.
+ Nhóm 3-4 : quần cư đô thị có đặc điểm gì?
Hình 3.2 : Nhà cửa tập trung san sát, quây quần thành phố xá.
Dân cư tập trung đông.
Cộng đồng có tổ chức, mọi người tuân thủ theo pháp luật, quy định về nếp sống văn minh, trật tự, bình đẳng
Dân cư sống bằng các hoạt động công nghiệp hoặc dịch vụ.
- Đại diện nhóm trình bày_nhận xét.
- Gv chốt ý.
- Gv cho hs liên hệ thực tế.
? Địa phương em đang sinh sống thuộc loại hình quần cư nào?
Quần cư nông thôn.
? Theo em kiểu quần cư nào đang thu hút số đông dân tới sinh sống và làm việc?
Xu thế ngày nay là ngày càng có nhiều người sống trong các đô thị.
- Vậy đô thị hóa là gì? Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu trong phần 2.
Hoạt động 3: tìm hiểu về đô thị hóa