Bài 21: PHONG TRÀO YÊU NƯỚC CHỐNG PHÁP CỦA NHÂN DÂN VIỆT NAM TRONG NHỮNG NAM CUỐI THẾ KỈ XIX
Mục tiêu:
Kiến thức:
Biết được hoàn cảnh nổ ra các phong trào đấu tranh chống Pháp của nhân dân ta cuối thế kỉ XIX, trong đó có các cuộc khởi nghiã Cần Vương và khởi nghĩa tự phát của nông dân (tiêu biểu là nhân dân Yên Thế).
Nắm được nội dung, diễn biến cơ bản của một số cuộc khởi nghĩa tiêu biểu: Bãi Sậy, Hương Khê, Yên Thế.
Chỉ ra nguyên nhân thất bại của các phong trào yêu nước chống Pháp của nhân dân ta cuối thế kỉ XIX
Kĩ năng:
Quan sát kênh hình và tư liệu lịch sử
So sánh những điểm giống, khác nhau giữa các phong trào yêu nước chống Pháp của nhân dân ta cuối thế kỉ XIX
Nhận xét, đánh giá vị trí, ý nghĩa và nguyên nhân thất bại của các phong trào đấu tranh yêu nước chống Pháp của nhân dân ta cuối thế kỉ XIX, từ đó rút ra bài học kinh nghiệm cho hiện tại
Thái độ:
Khâm phục tinh thần yêu nước, chống Pháp của vua Hàm Nghi, Tôn Thất Thuyết, Nguyễn Thiện Thuật,...
Tự hào về lòng yêu nước, tinh thfn đau tranh giải phóng dân tộc, sự chiến đấu dũng cảm chống quân xâm lược của ông cha ta; căm thù bọn cướp nước, tay sai bán nước.
Định hướng phát triển năng lực:
Năng lực chung: năng lực tự học, năng lực ngôn ngữ, năng lực giải quyết vấn đề
Năng lực riêng: năng lực khai thác và sử dụng kênh hình, năng lực phân tích, so sánh, tư duy, nhận thức- đánh giá khách quan lịch sử
Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
Chuẩn bị của giáo viên:
Tranh ảnh, bảng biểu có liên quan đến bài học
Tư liệu về Hàm Nghi, Tôn Thất Thuyết, Hoàng Hoa Thám
Máy chiếu, máy tính
Chuẩn bị của học sinh:
Nghiên cứu trước bài học ở nhà
Sách giáo khoa, sách bài tập Lịch sử lớp 11
Tổ chức hoạt động học tập
Hoạt động khởi động
Mục tiêu:
Với việc cho học sinh xem một số hình ảnh các nhân vật lịch sử liên quan đến phong trào chống Pháp của nhân dân ta cuối thế kỉ XIX. Từ đó sẽ thúc đẩy lòng mong muốn tìm hiểu của các em về phonh=g trào yêu nước chống Pháp của nhân dân ta trong những năm cuối thế kỉ XIX.
Phương thức:
Giáo viên giao nhiệm vụ cho học sinh, sử dụng phương pháp dạy học nêu vấn đê. Cụ thể:
Yêu cầu học sinh xem hình ảnh về vua Hàm Nghi, Hoàng Hoa Thám, Tôn Thất Thuyết
Những hình ảnh này là về những nhân vật lịch sử nào?
Em biết gì về những nhân vật lịch sử này?
Gợi ý sản phẩm:
Mỗi học sinh có thể trình bày sản phẩm ở 1 mức độ khác nhau, giáo viên nhận xét học sinh trả lời và dẫn dắt vào tìm hiểu kiến thức mới
Hoạt động hình thành kiến thức:
Hoạt động 1: Tìm hiểu phần I.1. Cuộc phản công quân Pháp của phái chủ chiến tại kinh thành Huế và sự bùng nổ phong trào Cần Vương
Mục tiêu:
Học sinh nắm được tình hình nước ta sau Hiệp ước 1883, 1884; hiểu được nguyên nhân cuộc phản công quân Pháp và sự bùng nổ phong trào Cần Vương.
Phương thức:Giáo viên sử dụng phương pháp dạy học nêu vấn đề, trực quan, cụ thể:
Gv giao nhiệm vụ về nhà trước cho học sinh là đọc thông tin trong sách giáo khoa và nêu câu hỏi:
Sau Hiệp ước 1883, 1884, tình hình nước ta có gì nổi bật?
Nguyên nhân nào dẫn đến cuộc phản công quân Pháp của phái chủ chiến ở kinh thành Huế? Nêu diễn biến chính của cuộc phản công?
Phong trào Cần Vương bùng nổ như thế nào?
Gv gọi HS bất kì lên báo cáo, các học sinh khác lắng nghe, có thể phản biện, bổ sung.
Gv nhận xét, bổ sung, chỉnh sửa.
Gợi ý sản phẩm:
Hs nắm được các nội dung cơ bản như sau:
Nguyên nhân:
+ Sau khi triều đình Huế kí với Pháp hiệp ước bán nước năm 1883,1884, phái chủ chiến trong triều đình vẫn tích cực chuẩn bị, chờ thời cơ giành lại độc lập.
+ Trước những hành động của phái chủ chiến, thực dân Pháp lo sợ tìm cách tiêu diệt họ. Để giành thế chủ động, Tôn Thất Thuyết chủ động tấn công quân Pháp ở Huế.
Diễn biến:
+ Đêm mùng 4 rạng sáng mùng 5/7/1885, Tôn Thất Thuyết cho quân lính nổ súng tấn công quân Pháp ở tòa Khâm sứ và đồn Mang Cá.
+ Sáng 5/7, quân Pháp tổ chức phản công. Tôn Thất Thuyết phải đưa vua Hàm Nghi cùng nguời