1. NGHIỆP VỤ XỬ LÝ VI PHẠM KỶ LUẬT TRONG NHÀTRƯỜNG
Khi phát hiện hành vi vi phạm pháp luật trong nhà trường, lãnh đạo nhà trường cần phải tiến hành các biện pháp cần thiết để giải quyết vụ việc. Trong bất kỳ trường hợp vi phạm nào, yêu cầu cơ bản là tổ chức, cá nhân có thẩm quyền phải đảm bảo nguyên tắc xử lý nhanh chóng, kịp thời, đúng trình tự thủ tục pháp luật quy định.
Thông thường vụ việc vi phạm pháp luật xảy ra trong nhà trường mà lãnh đạo nhà trường có thể giải quyết hoặc tham gia giải quyết chủ yếu là vi phạm kỷ luật và trong một vài trường hợp là vi phạm hình sự.
Đối với vi phạm kỷ luật, lãnh đạo nhà trường căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền và các quy định của pháp luật về xử lý kỷ luật đối với hành vi vi phạm của cán bộ, viên chức, học sinh của trường. Đối với vi phạm hình sự, lãnh đạo trường không có thẩm quyền giải quyết nhưng có thể tham gia một số công việc cần thiết để hỗ trợ cơ quan chức năng như làm chứng, bảo vệ hiện trường…Vì vậy, để tham gia giải quyết hoặc trực tiếp xử lý đúng đắn, khách quan, toàn diện, việc nắm rõ nghiệp vụ xử lý các hành vi vi phạm pháp luật trong nhà trường có ý nghĩa rất quan trọng.
5.1. Khái niệm
Vi phạm kỷ luật trong trường học là những hành vi có lỗi, trái với những nội quy, quy chế, quy tắc xác lập trật tự trong nội bộ trường học, tức là không thực hiện đúng kỷ luật lao động, học tập, công tác hoặc phục vụ được nhà trường đề ra trong nội quy, quy chế, điều lệ trường.
Khi có hành vi vi phạm kỷ luật xảy ra, tùy tính chất, mức độ vi phạm, nhà trường căn cứ theo quy định của pháp luật để tiến hành xử lý đối với hành vi vi phạm kỷ luật đó.
5.2. Nguyên tắc xử lý kỷ luật
Việc tiến hành xử lý vi phạm kỷ luật cần phải tuân thủ các nguyên tắc luật định như:
Một là, bảo đảm khách quan, công bằng; nghiêm minh, đúng pháp luật.
Hai là, mỗi hành vi vi phạm pháp luật chỉ bị xử lý một hình thức kỷ luật. Nếu học sinh có nhiều hành vi vi phạm pháp luật thì bị xử lý kỷ luật về từng hành vi vi phạm và chịu hình thức kỷ luật nặng hơn một mức so với hình thức kỷ luật áp dụng đối với hành vi vi phạm nặng nhất, trừ trường hợp có hành vi vi phạm phải xử lý kỷ luật bằng hình thức buộc thôi học.
Ba là, trường hợp học sinh tiếp tục có hành vi vi phạm pháp luật trong thời gian đang thi hành quyết định kỷ luật thì bị áp dụng hình thức kỷ luật như sau:
- Nếu có hành vi vi phạm pháp luật bị xử lý kỷ luật ở hình thức nhẹ hơn hoặc bằng so với hình thức kỷ luật đang thi hành thì áp dụng hình thức kỷ luật nặng hơn một mức so với hình thức kỷ luật đang thi hành;
- Nếu có hành vi vi phạm pháp luật bị xử lý kỷ luật ở hình thức nặng hơn so với hình thức kỷ luật đang thi hành thì áp dụng hình thức kỷ luật nặng hơn một mức so với hình thức kỷ luật áp dụng đối với hành vi vi phạm pháp luật mới.
Quyết định kỷ luật đang thi hành chấm dứt hiệu lực kể từ thời điểm quyết định kỷ luật đối với hành vi vi phạm kỷ luật mới có hiệu lực.
Bốn là, thái độ tiếp thu, sửa chữa và chủ động khắc phục hậu quả của học sinh có hành vi vi phạm kỷ luật là yếu tố xem xét tăng nặng hoặc giảm nhẹ khi áp dụng hình thức kỷ luật.
Năm là, không áp dụng hình thức xử phạt hành chính thay cho hình thức kỷ luật.
Sáu là, cấm mọi hành vi xâm phạm thân thể, danh dự, nhân phẩm của học sinh trong quá trình xử lý kỷ luật.
5.3. Thẩm quyền xử lý kỷ luật
Lãnh đạo trường căn cứ vào chức năng nhiệm vụ và tính chất mức độ vi phạm của học sinh có thẩm quyền xử lý kỷ luật học sinh theo quy định.
5.4. Các hình thức thi hành kỷ luật
Theo quy định tại Quyết định số 1118/QĐ ngày 02/12/1987 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo về ban hành quy định về quyền hạn, nhiệm vụ khen thưởng và kỷ luật học sinh phổ thông thì những học sinh nào có vi phạm và có khuyết điểm trong việc thực hiện các nhiệm vụ, có hành vi thiếu đạo đức trong quan hệ với mọi người, hoặc vi phạm những chuẩn mực đạo đức xã hội