Tuần 24. Tiết 91
Tiếng Việt:
NHÂN HÓA




I. Mục tiêu:
Kiến thức:
Nắm được khái niệm nhân hoá, các kiểu nhân hoá.
Tác dụngcủa nhân hoá
Kỹ năng:
Nhận biết và bước đầu phân tích được giá trị của phép tu từ nhân hóa.
Sử dụng được phép nhân hóa trong nói và viết
Thái độ:
- Có ý thức sử dụng phép nhân hóa trong nói, viết để tăng hiệu quả giao tiếp.
II. Nội dung học tập:
Khái niệm, tác dụng và các kiểu nhân hoá.
III. Chuẩn bị:
Giáo viên: bảng phụ, tham khảo tài liệu có liên quan tiết dạy.
Học sinh: chuẩn bị theo hướng dẫn của giáo viên ở tiết 87.
IV. Tổ chức các hoạt động học tập:
1. Ổn định tổ chức và kiểm diện:
2. Kiểm tra miệng: thông qua vì tiết trước là chương trình địa phương.
3. Tiến trình bài học:

Hoạt động của thầy và trò
Nội dung bài học

Hoạt động 1: Vào bài: giáo viên nêu vai trò của biện pháp nhân hóa để dẫn vào bài. (2 phút)
Hoạt động 2:(15 phút)
*GV: cho HS nhắc lại kiến thức về nhân hóa đã học ở Tiểu học.
Treo bảng phụ, ghi ví dụ (SGK/56)
O: HS đọc ví dụ.
Δ: Có những sự vật nào được nhắc đến trong đoạn thơ trên?
O: Trời, mía, kiến.
Δ: Trời được gọi bằng gì? Các sự vật trong đoạn thơ có những hành động gì? Những hàng động ấy thường được dùng để chỉ hành động của ai?
O: nêu nhận xét.
* GV: cách sử dụng những từ ngữ vốn dùng để tả hoặc gọi con người để gọi hoặc tả sự vật, đồ vật không phải là con người như trên gọi là phép nhân hóa.
Ghi bảng phụ các cách diễn đạt:
Bầu trời đầy mây đen.
Muôn nghìn cây mía ngả nghiêng, lá bay phấp phới.
Kiến bò đầy đường.
Δ: Cách diễn đạt ở đây có gì giống và khác đoạn thơ vừa tìm hiểu? Theo em cách diễn đạt nào hay hơn? Vì sao?
O: HS thảo luận nhóm (giống: cùng nói về trời, mía, kiến. khác: cách diễn tả hành động của sự vật).
* GV: cả hai cách tả đều hay, miêu tả sự vật rất sống động. Nhưng ở đoạn thơ dùng phép nhân hóa làm cho sự vật gần gũi con người hơn; người đọc dễ hình dung sự vật được tả hơn. Đó chính là tác dụng của nhân hóa.
Δ: Từ việc tìm hiểu trên, em hãy cho biết nhân hóa là gì? Nhân hóa có tác dụng gì?
O: HS rút ra kết luận.
*GV: đúc kết thành ghi nhớ.
Hoạt động 3: (11 phút)
*GV: Sử dụng bảng phụ ghi đoạn văn (SGK/57).
Δ: Tìm những sự vật được nhân hóa trong ví dụ?
O: Miệng, Tai, Mắt, Chân, Tay, tre, trâu.
Δ: Dựa vào các từ gạch chân, cho biết mỗi sự vật được nhân hóa bằng cách nào?
O: HS thảo luận nhóm (theo bàn).
Δ: Vậy có mấy kiểu nhân hóa?
O: HS rút ra nhận xét. Đọc ghi nhớ.
*GV: nhấn mạnh ý cần nhớ.


I/ Nhân hóa là gì?
* Xét đoạn thơ: (SGK)



“Trời” được gọi bằng “ông”.
Các hành động ở đoạn thơ thường dùng cho con người.
( Nhân hóa.











Nhân hóa làm cho các sự vật gần gũi hơn với con người.











* Ghi nhớ: (SGK/57)

II/ Các kiểu nhân hóa:

Gọi Miệng, Tai, Mắt, Chân, Tay bằng: lão, bác, cô, cậu.
Các từ chỉ hoạt động, tính chất của tre vốn được dùng cho con người.
Trâu được xưng hô, trò chuyện như con người.
* Ghi nhớ : (SGK/58)


Hoạt động 3: (15 phút)
Hoạt động của thầy và trò
Nội dung bài học

* GV: Yêu cầu HS nhắc lại kiến thức về nhân hóa vừa học.
O: HS đọc yêu cầu của bài tập.
* GV hướng dẫn HS: tìm từ dùng để nhân hóa vật. tác dụng có nghĩ là tạo ra giá trị gì trong cách diễn đạt.
cả lớp sửa chữa, nhận xét, thống nhất kết quả; kết