NGUYỄN ĐÌNH CHIỂU, NGÔI SAO SÁNG TRONG VĂN NGHỆ CỦA DÂN TỘC
(Phạm Văn Đồng)
A. Mục tiêu cần đạt:
- Về kiến thức: Hiểu được nội dung sâu sắc mà tác giả đặt ra trong bài viết: nhân cách, tài năng và quan điểm nghệ thuật của nhà thơ Nguyễn Đình Chiểu.
- Về kĩ năng: Thấy được cách nêu vấn đề độc đáo, giọng văn hùng hồn, giàu màu sắc biểu cảm; Tích hợp với các tác phẩm đã học của Nguyễn Đình Chiểu.
- Về thái độ: Trân trọng và yêu mến ngôi sao sáng Nguyễn Đình Chiểu, đồng thời thấy được tài năng của Phạm Văn Đồng – nhà chính trị, nhà văn hóa lớn.
B. Phương pháp dạy học
-Tích hợp với các tác phẩm đã học của Nguyễn Đình Chiểu: Truyện Lục Vân Tiên, Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc.

C. Phương tiện dạy học:
-Chân dung Nguyễn Đình Chiểu, tranh ảnh về quê hương, ngôi mộ của ông,
-Chân dung cố thủ tướng Phạm Văn Đồng.
-Một số bài viết khác về Nguyễn Đình Chiểu.
D. Tiến trình dạy học:
1. Ổn định tổ chức
2. Kiểm tra bài cũ

3. Nội dung bài học.
Lời dẫn vào bài:

Hoạt động của giáo viên - Học sinh
Nội dung kiến thức cần đạt

* Hoạt động 1: Hướng dẫn HS tìm hiểu phần tiểu dẫn.
-GV yêu cầu HS đọc phần tiểu dẫn SGK và nêu những thông tin chính về tác giả Phạm Văn Đồng và tác phẩm?
HS tìm ý, trả lời.













- Năm 1963, tình hình ở miền Nam có nhiều biến động lớn.Phong trào thi đua Ấp Bắc giết giặc lập công được phát động ở khắp nơi.
- Mĩ-Ngụy thay đổi chiến thuật , chiến lược chuyển từ chiến trnh đặc biệt sang chiến tranh cục bộ.
- Những nhà sư tự thiêu: Hòa thượng Thích Quảng Đức(Sài-Gòn 11/6/1963), Tu sĩ Thích Thanh Huệ tại trường Bồ Đề ( Huế 13/8/1963)

.
-GV Thuyết giảng thêm về văn nghị luận:
Văn nghị luận nhằm hình thành và phát triển khả năng lập luận chặt chẽ, trình bày những vấn lí lẽ và dẫn chứng một cách sáng sủa, giàu sức thuyết phục, diễn tả những suy nghĩ, ý kiến riêng của mình về một vấn đề nào đó trong cuộc sống hoặc trong văn học nghệ thuật. Để bài văn nghị luận có sức thuyết phục cao, phải đưa ra những lí lẽ, những lập luận và các bằng chứng tiêu biểu, xác đáng. Muốn vậy, lí lẽ và dẫn chứng phải xuất phát từ một chân lí hiển nhiên hoặc một ý kiến đã được nhiều người thừa nhận.

I. Tìm hiểu tiểu dẫn
1. Tác giả
-Phạm Văn Đồng (1906 -2000), quê Tân Đức, Mộ Đức, Quảng Ngãi.
-Tham gia cách mạng từ sớm và là nhà hoạt động cách mạng xuất sắc.
- Là nhà văn hóa lớn với các tác phẩm xuất sắc, nhất là văn nghị luận: Hồ Chí Minh - Một con người, một dân tộc, một thời đại; Văn hóa đổi mới…
=> Phạm Văn Đồng là người học trò xuất sắc của chủ tịch Hồ Chí Minh, vị thủ tướng lâu năm nhất của nước ta (1955 -1987), đồng thời là nhà văn hóa lớn. Văn phong nghị luận của ông đầy nhiệt tình, lôi cuốn người đọc bằng những luận điểm mới mẻ, sâu sắc với lời văn trong sáng, nhiều hình ảnh.
2. Tác phẩm
a.Hoàn cảnh sáng tác
-Nguyễn Đình Chiểu, ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc, viết cho Tạp chí văn học (7-1973), nhân kỉ niệm 75 năm ngày mất của nhà thơ Đồ Chiểu.
b.Mục đích:
-Kỉ niệm ngày mất của nhà văn tiêu biểu, người chiến sĩ yêu nước trên mặt trận văn hóa tư tưởng.
- Tác giả bài viết này có ý định hướng và điều chỉnh cách nhìn và chiếm lĩnh tác gia Nguyễn Đình Chiểu.Đánh giá đúng vẻ đẹp trong thơ văn của nhà thơ đất Đồng Nai. Đồng thời khôi phục giá trị đích thực của tác phẩm “Lục Vân Tiên”.
- Thể hiện mối quan hệ giữa văn học và đời sống, giữa người nghệ sĩ chân chính và hiện thực cuộc đời.
- Đặc biệt nhằm khơi dậy tinh thần yêu nước thương nòi của dân tộc.
c.Thể loại
-Nghị luận văn học: thể loại nhằm phát biểu tư tưởng, tình cảm, thái độ, quan điểm của người viết một cách trực tiếp về văn học hoặc chính trị, đạo đức, lối sống.

*Hoạt động 2: Hướng dẫn HS tìm hiểu chi tiết văn bản.
GV cho HS đọc toàn bộ văn bản