TUẦN 4 Tiết: 14 + 15 (ĐỌC VĂN)
Ngày soạn: 11.09.2007
Ngày dạy:
BÀI:

I. MỤC TIÊU : Học sinh cần đạt về:
1. Kiến thức trọng tâm:
- Thông qua ý nghĩa các hình tượng nghệ thuật trong bài thơ HS thấy được thái độ chán ghét, tâm trạng bi phẫn của Cao Bá Quát – một nho sĩ trí thức – đối với con đường mưu cầu danh lợi tầm thường của kẻ sĩ trong hoàn cảnh xã hội phong kiến bảo thủ, trì trệ. Từ đó nắm những nét cơ bản về tài năng nghệ thuật, bản lĩnh cứng cỏi và tư tưởng phóng khoáng có tính chất khai sáng của nhà thơ Cao Bá Quát.
- Một số đặc điểm cơ bản của thể loại hành cổ thể với nét đặc sắc về nhịp điệu, ngôn ngữ, hình ảnh… có khả năng diễn đạt tinh tế, hàm xúc những nội dung phong phú của bài thơ.
2. Kỹ năng:
- Đọc – hiểu, cảm thụ, phân tích thơ trữ tình thể loại ca hành trong văn học trung đại Việt Nam. Tích hợp kiến thức văn học và văn hóa theo 2 trục lịch đại và đồng đại.
- So sánh bản dịch và bản phiên âm thơ chữ Hán, đọc diễn cảm văn bản tác phẩm, diễn đạt, phát biểu, trình bày ý kiến.
- Thuộc bài, nhớ bài.
3. Thái độ:
- Thấy cần tránh con đường mưu cầu danh lợi tầm thường bằng học vị. Nhận thức đúng ý nghĩa của việc học là để nâng cao giá trị con người, không phải để tìm kiếm hư danh và lợi lộc trong bất kỳ xã hội nào.
- Hiểu, cảm thông với những suy nghĩ, tư tưởng của Cao Bá Quát, quý trọng tài năng, nhân cách nhà thơ. Trân trọng những giá trị của thơ ca cổ điển trung đại nói riêng và văn học nói chung.
II. CHUẨN BỊ:
1. Chuẩn bị của giáo viên:
- Đọc SGK, SBT, SGV, TLTK, rút kinh nghiệm từ bài trước, soạn giáo án bài mới.
- Chuẩn bị đồ dùng dạy học: Bảng phụ, phiếu học tập, lựa chọn câu hỏi, bài tập để kiểm tra.
- Phương án tổ chức lớp học, nhóm học: nêu vấn đề, phát vấn, đàm thoại với cá nhân, tập thể, thảo luận nhóm…
2. Chuẩn bị của học sinh:
- Ôn bài cũ, thuộc bài, hiểu bài, làm đầy đủ các bài tập ra kỳ trước.
- Đọc SGK, SBT, TLTK để củng cố kiến thức cũ và chuẩn bị cho bài mới.
III. HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1. Ổn định tình hình lớp: 1 phút
- Ổn định trật tự, kiểm tra sĩ số, tác phong học sinh.
2. Kiểm tra bài cũ: 5 phút
- Câu hỏi kiểm tra:
- Dự kiến, gợi ý trả lời:
3. Giảng bài mới: 38 phút
- Giới thiệu bài: (1 phút)
TIẾN TRÌNH TIẾT DẠY

Thời lượng
HOẠT ĐỘNG CỦA
GIÁO VIÊN
HOẠT ĐỘNG CỦA
HỌC SINH
NỘI DUNG

7’
HĐ1: Hướng dẫn HS đọc – hiểu khái quát.
*Cách 1: GV có thể cho HS trả lời một số câu hỏi trắc nghiệm để khai thác các thông tin của phần Tiểu dẫn ở SGK/ Tr. 45( GV tổng hợp các ý cơ bản cho phần Đọc – hiểu khái quát.
*Cách 2:
- GV đặt câu hỏi phát vấn ở từng nội dung theo đề mục:
? Hãy trình bày những nét chính về cuộc đời và sự nghiệp thơ ca của Cao Bá Quát. Tại sao ở giai đoạn này lại xuất hiện kiểu nhà nho và những hiện tượng như Cao Bá Quát?
- Chú ý yếu tố Thời đại: chế độ nhà Nguyễn mục nát, tầng lớp trí thức lu mờ lí tưởng, sinh ra nhiều phường danh lợi, “ngủ quên”, an phận thủ thường, muốn tìm lẽ sống, lí tưởng mới để cuộc đời có ý nghĩa hơn nhưng cô độc, bơ vơ, bế tắc, tuyệt vọng như đi trên con đường xa ngái trên cát dài mờ mịt.




? Bài thơ Bài ca ngắn… được sáng tác trong hoàn cảnh nào, có đặc điểm riêng gì về thể loại so với những tác phẩm đã học?
- GV nhận xét, bổ sung tư liệu, chốt lại ý.
- GV gọi HS đọc diễn cảm bài thơ, nhận xét góp ý sửa chữa cách đọc.
- GV giải nghĩa nhan đề bài thơ và một số từ khó (từ Hán Việt) trong văn bản.
? Dựa vào phần dịch nghĩa, hãy cho biết ý kiến của em về bản dịch so với nguyên tác.
? Hãy đọc diễn cảm và nêu cảm hứng chủ đạo của bài thơ.

- GV yêu cầu các HS khác