Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt

- Thao tác 1: Hướng dẫn HS đọc phần Tiểu dẫn (SGK).
+ GV: Kết hợp với những hiểu biết cá nhân, hãy giới thiệu về nhà văn Nguyễn Trung Thành (cuộc đời, sự nghiệp, đặc điểm sáng tác,…) ?

- Thao tác 2: Tìm hiểu xuất xứ và hoàn cảnh ra đời tác phẩm:





Thời điểm sáng tác là thời điểm diễn ra cuộc đổ quân đầu tiên của Mĩ, ngày bắt đầu cuộc chiến tranh cục bộ của Mĩ ở miền Nam nước ta. Tác phẩm được viết trong những ngày sôi sục, nghiêm trang, nghiêm trọng, lo lắng, quyết liệt, hào hứng, hào hùng: dân tộc ta bước vào cuộc chạm trán mất còn trực tiếp với đế quốc Mĩ- Nguyên Ngọc.)



* Rừng xà nu- hình tượng mở đầu và kết thúc.
* Tnú nghỉ phép về thăm làng.
* Cụ Mết kể cho dân làng nghe về cuộc đời Tnú và lịch sử làng Xô Man từ những năm đau thương đến đồng khởi nổi dậy.



Thông qua câu chuyện về những con người anh hùng ở một buôn làng hẻo lánh, bên những cánh rừng xà nu bạt ngàn, xanh bất tận, tác giả đã đặt ra một vấn đề có ý nghĩa lớn lao của dân tộc và thời đại: Để cho sự sống của đất nước và nhân dân mãi mãi trường tồn, không có cách nào khác hơn là phải cùng nhau đứng lên, cầm vũ khí đứng chống lại kẻ thù tàn ác.

Nhan đề: Hai lớp ý nghĩa này xuyên thấu vào nhau toát lên hình tượng sinh động của xà nu, đưa lại không khí Tây Nguyên rất đậm đà cho tác phẩm.
- Cây xà nu: một loại cây thuộc họ thông có nhiều ở Tây Nguyên, có sức sống mãnh liệt của con người
- Rừng xà nu: số nhiều: tập thể anh hùng (dân làng xô man và các thế hệ tiếp nối của các dân tộc TN) với cảm hứng ngợi ca, ngưỡng mộ → không gian nghệ thuật đậm hương vị sử thi của câu chuyện.


Hoạt động 3:: GV tổ chức cho HS tìm hiểu về hình tượng rừng xà nu.
? Vì sao tác giả lại sử dụng hình ảnh cây xà nu trong tác phẩm? cây xà nu có mối liên hệ như thế nào với cuộc sống của con người Tây Nguyên?













GV: Hình tượng rừng xà nu dưới tầm đại bác được miêu tả như thế nào?
GV: Tìm các chi tiết miêu tả cánh rừng xà nu đau thương và phát biểu cảm nhận về các chi tiết ấy?


















? Tìm những chi tiết cho thấy sức sống mãnh liệt của cây xà nu? Ý nghĩa?















? Cây xà nu còn có đặc tính ham ánh sáng mặt trời, điều đó biểu tượng cho phẩm chất nào của người dân TN
? Rừng xà nu có vai trò ntn với dân làng Xô Man trong chiến tranh?




GV: Hình ảnh cánh rừng xà nu trải ra hút tầm mắt chạy tít đến tận chân trời xuất hiện ở đầu và cuối tác phẩm gợi cho em ấn tượng gì?




Nhận xét nghệ thuật miêu tả hình tượng cây xà nu
I. Tìm hiểu chung.
1. Tác giả:
Nguyễn Trung Thành (bút danh khác là Nguyên Ngọc); là nhà văn trưởng thành trong hai cuộc kháng chiến, gắn bó mật thiết với mảnh đất Tây Nguyên.
Thành công trong sáng tác viết về mảnh đất và con người Tây Nguyên.

2. Tác phẩm.
a. Xuất xứ:
Rừng xà nu (1965) ra mắt lần đầu tiên trên Tạp chí văn nghệ quân giải phóng miền Trung Trung bộ (số 2- 1965), sau đó được in trong tập Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc.
b. Hoàn cảnh ra đời:
- Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, hiệp định Giơ-ne-vơ được kí kết, đất nước chia làm hai miền. Kẻ thù phá hoại hiệp định, khủng bố, thảm sát. Cách mạng rơi vào thời kì đen tối.
- Đầu năm 1965, Mĩ đổ quân vào miền Nam và tiến hành chiến tranh cục bộ
- Rừng xà nu được viết vào đúng thời điểm cả nước sục sôi đánh Mĩ, được hoàn thành ở khu căn cứ chiến trường miền Trung Trung bộ.
- Mặc dù Rừng xà nu viết về sự kiện nổi dậy của buôn làng Tây Nguyên trong thời kì đồng khởi trước 1960, nhưng chủ đề tư tưởng tác phẩm vẫn có quan hệ mật thiết với tình hình thời sự của cuộc kháng chiến lúc tác phẩm ra đời.
c. Tóm tắt tác phẩm: