TIẾT 24 - BÀI 21
TUẦN 25
MỘT SỐ ỨNG DỤNG CỦA SỰ NỞ VÌ NHIỆT

I. MỤC TIÊU:
1.Kiến thức:Nêu được ví dụ về các vật khi nở vì nhiệt, nếu bị ngăn cản thì gây ra lực lớn.
2.Kĩ năng:Vận dụng kiến thức về sự nở vì nhiệt để giải thích được một số hiện tượng và ứng dụng thực tế.
3.Thái độ:Cẩn thận, nghiêm túc. Tích hợp GDMT, GDHN.
II.NỘI DUNG HỌC TẬP:
Lực xuất hiện trong sự co dãn vì nhiệt.
III.CHUẨN BỊ:
1.GV: Hình 21.2; hình 21.3 sgk/tr66. Nhóm:1 đèn cồn, 1 băng kép và giá thí nghiệm để lắp băng kép, bông, khăn, chậu nước.
2.HS: Bảng nhóm, phiếu học tập trả lời các câu hỏi sau khi làm thí nghiệm.
IV.TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP:
1.Ổn định tổ chức và kiểm diện:(1’)
GV ổn định, kiểm diện
2.Kiểm tra miệng:(5’)

Câu 1:Chất khí nở ra và co lại khi nào?Hãy sắp xếp các chất lỏng, rắn, khí nở vì nhiệt từ nhiều đến ít.(9đ) HS có soạn bài (1đ)

Câu 2: Tại sao không khí nóng lại nhẹ hơn không khí lạnh ? (9đ)
HS có soạn bài (1đ)





TL:-Chất khí nở ra khi nóng lên (thể tích tăng)và co lại khi lạnh đi(thể tích giảm).(6đ)
-Khí, lỏng, rắn. (3đ)
-HS có soạn bài (1đ)
TL:Trọng lượng riêng của không khí được xác định bằng d=10 m/V
-Khi nhiệt độ tăng, khối lượng m không đổi nhưng thể tích V tăng do đó d giảm.Vì vậy trọng lượng riêng của không khí nóng nhỏ hơn trọng lượng riêng của không khí lạnh, nghĩa là không khí nóng nhẹ hơn không khí lạnh. (9đ)HS có soạn bài (1đ)


3.Tiến trình bài học: (34’)

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS

NỘI DUNG BÀI HỌC

HĐ1:Vào bài.
HS:Đọc thông tin SGK.
CH:Em có nhận xét gì về chỗ tiếp nối hai đầu thanh ray xe lửa?
HS:Ở chỗ tiếp nối hai thanh ray có khe hở.
CH:Tại sao người ta phải làm như vậy?
HS:Khi trời nóng, đường ray dài ra do đó nếu không để khe hở, sự nở vì nhiệt của đường ray sẽ bị ngăn cản, gây ra lực rất lớn làm cong đường ray.GV dẫn dắt vào bài.
HĐ2: Quan sát lực xuất hiện trong sự co dãn vì nhiệt.
GV:Yêu cầu hs đọc nội dung thí nghiệm. GV giới thiệu dụng cụ thí nghiệm, cách tiến hành thí nghiệm, làm thí nghiệm.







HS:Quan sát theo dõi quá trình xảy ra, thảo luận trả lời câu C1,C2/sgk.
GV:Yêu cầu hs đọc C3 và nêu dự đoán hiện tượng xảy ra, nêu nguyên nhân.
GV làm thí nghiệm kiểm tra dự đoán.
HS:Quan sát hiện tượng nêu kết luận.
GV:Treo hình 21.2 gọi hs trả lời C5/sgk.





Treo hình 21.3 yêu cầu hs đọc C6 (hs hđ cá nhân).
*C6:Không giống nhau.Một đầu được đặt gối lên các con lăn, tạo điều kiện cho cầu dài ra khi nóng lên mà không bị ngăn cản.
*Tình huống: Vì sao ở một đầu cầu phải đặt các con lăn?( Khi trời nắng nóng, nhiệt độ cao, sắt thép nóng lên nở ra không gây ra lực lớn làm cong, hỏng cầu).
*Dự đoán được sự co dãn vì nhiệt của các chất ,con người đã hạn chế được những tác động xấu đồng thời cũng biết ứng dụng vào thực tế. Ta nghiên cứu một ứng dụng cụ thể đó là băng kép.
GV:GDBVMT:Trong xây dựng đường ray xe lửa, nhà cửa, cầu…) cần tạo ra khoảng cách nhất định giữa các phần để các phần đó dãn nở .
HĐ3: Nghiên cứu về băng kép .
GV:Giới thiệu cấu tạo của băng kép.
-Yêu cầu hs đọc nội dung thí nghiệm.






GV: Hướng dẫn hs thao tác thí nghiệm và thảo luận các câu hỏi C7,C8,C9/sgk.
HS:Hđ nhóm, thực hành quan sát và ghi nhận xét và phiếu học tập.
*C7:Khác nhau.
*C8:Cong về phía thanh đồng(vì đồng dãn