Ngày soạn: 01/4/2015
Ngày giảng: 04/4/2015
Ngữ văn - Bài 26 - Tiết 118
CÂU TRẦN THUẬT ĐƠN
I. Mục tiêu bài học
- Hs biết được khái niệm, đặc điểm của câu trần thuật đơn.
- Vận dụng hiệu quả câu trần thuật đơn trong khi nói và viết.
* Trọng tâm kiến thức, kĩ năng
1. Kiến thức
- Học sinh ghi nhớ được được khái niệm câu trần thuật đơn.
- Trình bày đặc điểm ngữ pháp của câu trần thuật đơn.
- Hiểu được tác dụng của câu trần thuật đơn.
2. Kĩ năng
- Nhận diện được câu trần thuật đơn trong văn bản.
- Xác định được chức năng của câu trần thuật đơn.
- Sử dụng câu trần thuật đơn trong nói và viết.
3. Thái độ
- Giáo dục hs lòng yêu thích môn Tiếng Việt.
II. Đồ dùng
1. Giáo viên: Bảng phụ
2. Học sinh: Soạn bài
III. Phương pháp
- Phương pháp: Trao đổi đàm thoại, Nêu vấn đề, Thông báo, Phân tích ngôn ngữ, ...
IV. Các bước lên lớp
A. Ổn định tổ chức (1’)
- Kiểm tra sĩ số
B. Kiểm tra bài cũ: (15’)
Câu hỏi: Thành phần chính, thành phần phụ của câu là gì?
Xác định các thành phần trong câu sau:
Buổi chiều, chúng tôi đi lấy củi.
Dự kiến trả lời:
- Thành phần chính của câu là thành phần bắt buộc phải có mặt để câu có cấu tạo hoàn chỉnh và diễn đạt được một ý trọn vẹn. Thành phần không bắt buộc có mặt được gọi là thành phần phụ. (6,0 điểm)
- Buổi chiều, chúng tôi đi lấy củi. (4,0 điểm)
TN CN VN
C. Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy và học
* Hoạt động 1: Khởi động (1’)
- Giới thiệu bài:
Gv đưa ra bài tập:
Sáng nay, chúng em / đi lao động.
CN VN
+ Xác định thành phần chính, thành phần phụ của câu trên?
+ Nội dung câu trên nói về việc gì? (Đi lao động)
Gv: Gọi câu trên là câu trần thuật đơn. Vậy câu trần thuật đơn là gì? Chúng ta tìm hiểu bài.
* Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới (12’)
- Mục tiêu: Biết được khái niệm câu trần thuật đơn. Hiểu được tác dụng của câu trần thuật đơn.
Hoạt động của thầy và trò
Nội dung


Nhắc lại các kiểu câu phân loại theo mục đích nói đã học ở tiểu học?
- Câu trần thuật, câu nghi vấn, câu cầu khiến, câu cảm thán.

Học sinh đọc bài tập sgk tr 101
Gv treo bảng phụ ghi bài tập.
Xác định thành phần chính, thành phần phụ trong bài tập trên?
Hs xác định












Cho biết các câu đó thuộc kiểu câu nào?
Hs thảo luận nhóm 4: 3 phút.
Đại diện các nhóm trình bày kết quả.
- Câu 4: nghi vấn; Câu 3,5, 8: cảm thán
Câu 7: cầu khiến
Hãy xếp các câu trên thành hai loại: 1 cụm CV; 2 cụm CV?
Hs sắp xếp
* Trong các câu đã xác định, câu nào dùng để kể, tả, nêu ý kiến?
Hs trả lời
Trong các câu kể, tả, nêu ý kiến trên có cấu tạo như thế nào?
- Câu 1, 2, 9: 1 cụm C-V
- Câu 6: 2 cụm C-V
Gv: Gọi các câu 1,2, 9 là câu trần thuật đơn.
Em hiểu thế nào là câu trần thuật đơn?
Hs đọc ghi nhớ.
* Tại sao câu 6 cũng là câu trần thuật nhưng không phải là câu trần thuật đơn?
Hs trả lời





I. Câu trần thuật đơn là gì?
1. Bài tập
Sgk tr 101

- Câu 1: Tôi đã hếch răng lên, xì một
CN
hơi rõ dài.
VN
- Câu 2: Rồi với điệu bộ …tôi
CN
mắng.
VN
- Câu 6: Chú mày hôi như cú mèo
CN VN
thế này,

Ta nào chịu được.
CN VN
- Câu 9: Tôi về, không một chút bận
CN VN

tâm.






- Câu 1: Kể, tả sự việc.
- Câu 2: Kể, tả, nêu ý kiến.
- Câu 9: Kể sự việc.






2. Ghi nhớ