Chương II
LIÊN XÔ VÀ CÁC NƯỚC ĐÔNG ÂU (1945 – 1991),
LIÊN BANG NGA (1991 – 2000)

Bài 2
LIÊN XÔ VÀ CÁC NƯỚC ĐÔNG ÂU (1945 – 1991),
LIÊN BANG NGA (1991 – 2000)

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1. Về kiến thức:
Giúp HS nắm được:
- Những thành tựu cơ bản trong công cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xô và Đông Âu từ năm 1945 đến giữa những năm 1970 và ý nghĩa của những thành tựu đó.
- Quan hệ hợp tác toàn diện giữa Liên Xô và các nước XHCN Đông Âu đã làm củng cố và tăng cường hệ thống XHCN thế giới.
- Cuộc khủng hoảng của chế độ XHCN ở Liên Xô và các nước Đông Âu. Nguyên nhân tan rã của chế độ XHCN ở các nước này.
- Tình hình Liên bang Nga trong thập niên 90 (1991 – 2000) sau khi Liên Xô tan rã.
2. Về tư tưởng:
HS khâm phục, trân trọng những thành tựu lớn lao trong công cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xô và các nước Đông Âu; hiểu được nguyên nhân tan rã của CNXH ở các nước này là do đã xây dựng một mô hình XHCN thiếu đúng đắn, khoa học và chậm sửa chữa sai lầm. Qua đó tiếp tục củng cố cho các em niềm tin vào CNXH, vào công cuộc xây dựng CNXH của đất nước.
3. Về kĩ năng:
- Quan sát, phân tích lược đồ, biểu đồ, tranh ảnh và rút ra nhận xét.
II. THIẾT BỊ VÀ TÀI LIỆU DẠY HỌC:
- Biểu đồ Tỉ trọng công nghiệp ở Liên Xô so với thế giới; Biểu đồ sản phẩm nông nghiệp của Liên Xô so với năm 1913; Luợc đồ các nước Đông Âu sau Chiến tranh thế giới II.
- Tranh ảnh có liên quan.
- Tài liệu tham khảo.
III.TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY- HỌC:
1. Kiểm tra bài cũ:
- Hãy nêu hoàn cảnh, nội dung, ý nghĩa lịch sử của Hội nghị Ianta?
- Sự hình thành 2 hệ thống XHCN và TBCN diễn ra như thế nào?



2. Dẫn dắt vào bài mới:
Ởû bài này, chúng ta sẽ tìm hiểu về các nước trong hệ thống XHCN bao gồm Liên Xô và các nước DCND Đông Âu. Các vấn đề chúng ta cần thấy rõ qua bài học là:
- Những thành tựu chính trong công cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xô và Đông Âu từ năm 1845 đến nửa đầu những năm 70. Quan hệ hợp tác toàn diện giữa Liên Xô và các nước XHCN Đông Âu.
- Sự khủng hoảng và sụp đổ của CNXH ở Liên Xô và Đông Âu cùng những nguyên nhân đưa tới sự sụp đổ đó.
- Tình hình Liên bang Nga trong thập niên 90 và hiện nay.
3. Tiến trình tổ chức dạy – học:
Hoạt động của GV và HS
Kiến thức cơ bản

* Hoạt động 1: Cả lớp và cá nhân
- GV hỏi: Tại sao Liên Xô phải tiến hành công cuộc khôi phục kinh tế (1945 – 1950)? Thắng lợi của kế hoạch 5 năm khôi phục kinh tế có ý nghĩa quan trọng gì?
- HS theo dõi SGK trả lời.
- GV nhận xét, kết luận:
Liên Xô là nước thắng trận nhưng lại là nước bị chiến tranh tàn phá nặng nề nhất cả về người và của: hơn 27 triệu người chết, 1710 thành phố và hơn 7 vạn làng mạc bị thiêu huỷ, 32.000 xí nghiệp bị tàn phá. Do vậy, Liên Xô phải bắt tay thực hiện kế hoạch 5 năm khôi phục kinh tế (1946 – 1950).
Nhân dân Liên Xô đã hoàn thành thắng lợi kế hoạch, khôi phục kinh tế trước thời hạn 9 tháng. Sản xuất công nghiệp, nông nghiệp đều hồi phục. Đặc biệt, mùa thu năm 1949, Liên Xô đã chế tạo thành công bom nguyên tử, phá vỡ thế độc quyền vũ khí nguyên tử của Mĩ.
* Hoạt động 2: Cả lớp và cá nhân
- GV cho HS quan sát biểu đồ Tỉ trọng công nghiệp Liên Xô so với thế giới (thập niên 70)., biểu đồ Tỉ lệ sản phẩm nông nghiệp của Liên Xô so với năm 1913, hình ảnh nhà vũ trụ Gagarin (1934 – 1968), các biểu đồ và ảnh.
- GV đặt câu hỏi: Qua quan sát biểu đồ, tranh ảnh và theo dõi SGK, em hãy cho biết sau khi hoàn thành khôi phục kinh tế, Liên Xô đã làm gì để tiếp tục xây dựng cơ sở vật chất kĩ thuật của CNXH và đạt được những thành tựu như thế nào?
- HS quan sát, trả lời.
- GV nhận xét, phân tích, kết luận:
Sau khi hoàn thành công cuộc khôi phục kinh tế, Liên Xô đã tiếp tục thực hiện nhiều kế hoạch dài hạn nhằm xây dựng cơ sở vật chất, kĩ thuật của CNXH như kế hoạch 5