Ngày soạn:
/ /2025
Ngày giảng: 7A1:………………………..
7A2:………………………..
Tiết 48, 49, 50
CHỦ ĐỀ CHUNG 1:
CÁC CUỘC ĐẠI PHÁT KIẾN ĐỊA LÍ
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức
- Giải thích được nguyên nhân và những yếu tố tác động đến các cuộc đại phát kiến
địa lí.
- Mô tả được các cuộc đại phát kiến địa lí: C. Cô-lôm-bô tìm ra châu Mĩ (1942 –
1502), cuộc thám hiểm của Ph. Ma-gien-lăng vòng quanh Trái Đất (1519 – 1522).
- Phân tích được những tác động của các cuộc đại phát kiến địa lí đối với tiến trình
lịch sử.
2. Năng lực
- Năng lực chung: tự chủ, tự học; giao tiếp và hợp tác; giải quyết vấn đề và sáng
tạo.
- Năng lực riêng:
+ Đọc và chỉ ra được hành trình của các cuộc phát kiến địa lí trên lược đồ.
+ Khai thác và sử dụng được thông tin của một số tư liệu lịch sử trong các
bài học dưới sự hướng dẫn của GV.
3. Phẩm chất
- Bồi dưỡng tinh thần dũng cảm, yêu thích khám phá cái mới, tinh thần đoàn kết
các dân tộc; đồng thời giúp HS hiểu giá trị của lao động, căm ghét bóc lột, áp bức.
- Biết quý trọng những di sản văn hóa các dân tộc trên thế giới,...
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Chuẩn bị của giáo viên
- Giáo án soạn theo định hướng phát triển năng lực, phiếu học tập dành cho HS.
- Lược đồ hành trình các cuộc đại phát kiến địa lí treo tường hoặc file trình chiếu.
- Máy tính, máy chiếu (nếu có)
- Các hình ảnh về Trái Đất
- Tập bản đồ Lịch sử và Địa Lí 7 – Phần Lịch Sử.
2. Chuẩn bị của học sinh
- Sách giáo khoa.

- Tranh, ảnh, tư liệu (nếu có) và dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Mở đầu (5 phút)
a. Mục tiêu:
- Hình thành được tình huống có vấn đề để kết nối vào bài học.
- Tạo hứng thú cho HS trước khi vào bài mới.
b. Nội dung:
- Học sinh dựa vào kiến thức đã học và hiểu biết của mình để trả lời câu hỏi.
c. Sản phẩm:
- Sau khi trao đổi, HS tìm được đáp án cho câu hỏi.
d. Tổ chức hoạt động:
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ
- GV đặt câu hỏi:
? Em hãy kể tên 6 châu lục trên Trái Đất.
- HS: Lắng nghe và tiếp cận nhiệm vụ.
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
- HS: Tiếp nhận nhiệm vụ và có 1 phút trả lời.
- GV: Hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS.
Bước 3. Báo cáo, thảo luận
- GV:
+ Gọi một vài HS lên trình bày.
+ Hướng dẫn HS trình bày (nếu các em còn gặp khó khăn).
- HS:
+ Trả lời câu hỏi của GV.
+ HS còn lại theo dõi, nhận xét, bổ sung cho bạn (nếu cần).
Bước 4. Kết luận, nhận định
- GV: Chuẩn kiến thức và dẫn vào bài mới.
Trong tiến trình lịch sử, từ rất sớm, để phát triển kinh tế, con người luôn có
nhu cầu kết nối và giao lưu rộng mở giữa các châu lục với nhau. Từ nửa cuối thế
kỉ XV, các nhà thám hiểm phương Tây đã tìm ra những vùng đất mới. Hãy chia sẻ
những điều em biết về một số cuộc phát kiến địa lí lớn và tác động của nó đối với
tiến trình lịch sử.
- HS: Lắng nghe, vào bài mới.
2. Hình thành kiến thức mới (30 phút)
HOẠT ĐỘNG 1: NGUYÊN NHÂN VÀ ĐIỀU KIỆN CỦA CÁC CUỘC ĐẠI

PHÁT KIẾN ĐỊA LÍ
a. Mục tiêu:
- Giải thích được nguyên nhân và những yếu tố tác động đến các cuộc đại phát
kiến địa lí.
b. Nội dung:
- Quan sát lược đồ 1.1; hình 1.1, hình 1.2, hình 1.3, hình 1.4 và đọc thông tin
mục 1, tìm hiểu về nguyên nhân và những yếu tố tác động đến các cuộc đại phát
kiến địa lí.
c. Sản phẩm: Câu trả lời, bài làm của HS
d. Tổ chức hoạt động:
HĐ của GV và HS
Nội dung cần đạt
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
1. Nguyên nhân và điều kiện của các
Đọc thông tin và quan sát lược đồ cuộc đại phát kiến địa lí
1.1, các hình từ 1.1 đến 1.4, hãy:
- Nguyên nhân:
- Nhiệm vụ 1: Giải thích nguyên + Từ giữa thế kỉ XV, do sự phát triển
nhân dẫn tới các cuộc phát kiến địa lí của nến sản xuất ở các nước Tầy Âu
+ Cho 1 - 2 HS trả lời trước lớp, HS nên nhu cầu về nguyên liệu, vàng bạc
khác bổ sung. GV chốt lại ý.
và mở rộng thị trường ngày một tăng.
+ GV giải thích thêm cho HS về việc + Thời kì đó, các con đường buôn bán
các con đường giao thương qua Hồng truyến thống từ châu Âu sang phương
Hải, giữa Ấn Độ và châu Âu bị người Đông qua Địa Trung Hài bị người Ả
Ả Rập khống chế; qua Hắc Hải và vịnh Rập và Thổ Nhĩ Kỳ độc chiếm, hàng
Ba Tư bị người Thổ Nhĩ Kỳ chiếm hoá của thương nhân bị cướp đoạt một
lĩnh; một con đường thương mại khác cách vô lí. Nhu cầu tìm kiếm một con
đến Trung Quốc bằng cách dùng lạc đà dường khác để sang phương Đông
chở tơ lụa và các sản phẩm hương liệu, được đặt ra cấp thiết hơn bao giờ hết.
gia vị, trám hương,... cùa Trung Quốc - Điều kiện:
xuyên qua sa mạc, những hẻm núi của + Từ quan niệm đúng đắn về hình dạng
Tây Á đến châu Âu (con đường tơ lụa) Trái Đầt và hiểu biết về các đại dương,
cũng bị thương nhân Áp-ga-ni-xtan người châu Âu dã vẽ được bản đồ, hải
chiếm giữ. Trước tình hình đó, thương đố có ghi các vùng đất, hòn dào, bến
nhân châu Âu phải mua lại hàng hoá cảng,...
của thương nhân Ả Rập với giá đắt hơn + Các nhà hàng hài cũng bắt đầu
từ 8 đến 10 lần. Vì thế, việc tìm ra một nghiên cứu các dòng hài lưu, hướng
con đường mới sang phương Đông là gió,... Cuối thế kỉ XV, la bàn nam
một nhu cầu cấp bách của thương nhân châm được sừ dụng một cách phổ biến
châu Âu.
đê' đi trên sông, biển khi không có Mặt
- Nhiệm vụ 2: GV cho HS đọc thông Trời hay trăng, sao.
tin, thào luận cặp đôi, thực hiện yêu + Đặc biệt, kĩ thuật đóng tàu lúc đó có
cầu: Phân tích điều kiện tác động đến những bước tiến mới, đóng được
các cuộc phát kiến địa lí.

+ Đây cũng là yêu cầu khó, GV hướng
dẫn HS thực hiện theo các ý sau:
• Nắm chắc những yếu tố tác động đến
các cuộc phát kiến địa lí, mỗi quan hệ
giữa các yếu tổ tác động đó.
• Phải có quan điểm lịch sử đúng đắn,
khoa học.
• Khi phân tích phải tìm ra các luận
điểm, luận cứ rõ ràng, mạch lạc, lôgic.
Phân tích thường đi liến với chứng
minh để có tính thuyết phục cao.
+ Sau khi thào luận xong, GV cho đại
diện cặp đôi lên trà lời, HS khác có thể
bổ sung.

những con tàu dài có bánh lái và hệ
thống buồm lớn để vượt đại dương
(như tàu Ca-ra-ven).
+ Sự bảo trợ của một số nhà nước
phong kiến ở châu Âu cũng tạo điếu
kiện thuận lợi cho các cuộc phát kiến
địa lí.

Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
- GV: Gợi ý, hỗ trợ học sinh thực hiện
nhiệm vụ
- HS: Thực hiện nhiệm vụ cá
nhân/nhóm cặp đôi.
Bước 3. Báo cáo, thảo luận
- HS: Trình bày kết quả
- GV: Lắng nghe, gọi HS khác nhận xét
và bổ sung
Bước 4. Kết luận, nhận định
- GV: Chuẩn kiến thức và ghi bảng
- HS: Lắng nghe, ghi bài
HOẠT ĐỘNG 2: MỘT SỐ CUỘC ĐẠI PHÁT KIẾN ĐỊA LÍ CUỐI TK XV
– ĐẦU THẾ KỈ XVI
a. Mục tiêu:
- Mô tả được các cuộc đại phát kiến địa lí: C. Cô-lôm-bô tìm ra châu Mĩ (1942 –
1502), cuộc thám hiểm của Ph. Ma-gien-lăng vòng quanh Trái Đất (1519 –
1522).
b. Nội dung:
- Quan sát lược đồ 1.2, lược đồ 1.3; hình 1.5, hình 1.6 và đọc thông tin mục 2,
tìm hiểu về một số cuộc đại phát kiến địa lí cuối thế kỉ XV – đầu thế kỉ XVI

c. Sản phẩm: Câu trả lời, bài làm của HS
d. Tổ chức hoạt động:
HĐ của GV và HS
Nội dung cần đạt
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ
2. Một số cuộc đại phát kiến địa lí
- GV dẫn dắt: Với vị trí địa lí thuận cuối thế kỉ XV – đầu thế kỉ XVI
lợi, Bó Đào Nha và Tây Ban Nha là - C. Cô-lôm-bô và cuộc thám hiềm tìm
những nước tiên phong trong các cuộc ra châu Mỹ (1492 – 1502).
thám hiểm, khám phá những vùng đẩt - Cuộc thám hiếm vòng quanh Trái Đất
mới. Các cuộc phát kiến của cỏ-lôm-bô của Ph. Ma-gien-lăng (1519 - 1522).
và Ma-gien-lăng đều được xuất phát từ
- Ý nghĩa cùa hai cuộc đại phát kiến
đất nước Tây Ban Nha.
địa lí:
- Nhiệm vụ 1: GV cho HS quan sát
+ Hành trình của Cô-lôm-bô đã giúp
lược đồ 1.2, lược đồ 1.3; hình 1.5, hình
ông và đoàn thuỷ thủ phát hiện ra vùng
1.6 (tr. 157, 158 SGK), đọc thông tin
đất “Đông Ấn Độ”, nhưng thực chất là
trong mục 2: Mô tả hành trình các
vùng đất mới - châu Mỹ. Ông được coi
cuộc phát kiến địa lí của C. Cô-lômlà người phát hiện ra châu lục này.
bô và Ph. Ma-gien-lăng.
+ Hành trình của Ma-gien-lăng và các
+ HS có thể mô tả hành trình cùa hai
cuộc phát kiến theo cách riêng của thủy thủ đã chứng minh một cách
mình, có thể là vạch một con đường thuyết phục nhất Trái Đất có dạng hình
sau đó đánh dấu mốc địa danh mà đoàn cầu.
thuỷ thủ của C. Cô-lôm-bô và Ph. Magien-lăng đi qua.
+ GV có thể cung cấp thêm thông tin
mở rộng ở phần “Em có biết”.
+ GV khuyến khích các cách trình bày
sáng tạo của HS, sau đó chổt lại ý.
- Nhiệm vụ 2: GV cho HS thào luận
cặp đôi, sau đó trình bày trước lớp:
Nêu ý nghĩa của hai cuộc dại phát
kiến địa lí.
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
- GV: Gợi ý, hỗ trợ học sinh thực hiện
nhiệm vụ
- HS: Thực hiện nhiệm vụ cá
nhân/nhóm cặp đôi.
Bước 3. Báo cáo, thảo luận
- HS: Trình bày kết quả
- GV: Lắng nghe, gọi HS khác nhận xét

và bổ sung
Bước 4. Kết luận, nhận định
- GV: Chuẩn kiến thức và ghi bảng
- HS: Lắng nghe, ghi bài
HOẠT ĐỘNG 3: TÁC ĐỘNG CỦA CÁC CUỘC ĐẠI PHÁT KIẾN ĐỊA LÍ
a. Mục tiêu:
- Phân tích được những tác động của các cuộc đại phát kiến địa lí đối với tiến
trình lịch sử.
b. Nội dung:
- Quan sát sơ đồ 1, hình 1.7, hình 1.8 và đọc thông tin mục 3, tìm hiểu về tác
động của các cuộc đại phát kiến địa lí
c. Sản phẩm: Câu trả lời, bài làm của HS
d. Tổ chức hoạt động:
HĐ của GV và HS
Nội dung cần đạt
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ
3. Tác động của các cuộc đại phát
- GV cho HS đọc thông tin trong SGK, kiến địa lí
quan sát sơ đồ 1, hình 1.7, hình 1.8, - Về kinh tế, góp phần mở rộng phạm
thảo luận nhóm thực hiện yêu cầu sau: vi buôn bán trên thế giới, thúc đẩy sự
Phân tích những tác động của các phát triển nhanh chóng của thương
cuộc đại phát kiến địa lí đối với tiến nghiệp và công nghiệp. Nhờ vậy, tầng
trình lịch sử.
lớp thương nhân và chủ xưởng sản
- HS phân tích theo hướng dẫn ở trên, xuất,... ở Tây Âu trở nên giàu có.
sau đỏ GV có thể gọi đại diện mỗi - Đem lại cho loài người hiểu biết vé
nhóm HS trình bày và phân tích một những con đường mới, vùng đất mới,...
tác động.
Từ đó, sự giao lưu văn hoá giữa các
- Trong quá trình HS phân tích, GV có dân tộc được tăng cường và mở rộng.
thể mở rộng thêm kiến thức hoặc kể Tuy nhiên, trong sự phát triển nhanh
những những cầu chuyện cho HS nghe. chóng của nền kinh tế, người lao động
(nhất là nông dân) ngày càng bị bán
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
cùng hoá.
- GV: Gợi ý, hỗ trợ học sinh thực hiện
- Các cuộc phát kiến địa lí cũng đã dân
nhiệm vụ
đến nạn buôn bán nô lệ và làm nảy sinh
- HS: Thực hiện nhiệm vụ cá quá trình cướp bóc thuộc địa.
nhân/nhóm cặp đôi.
Bước 3. Báo cáo, thảo luận
- HS: Trình bày kết quả
- GV: Lắng nghe, gọi HS khác nhận xét

và bổ sung
Bước 4. Kết luận, nhận định
- GV: Chuẩn kiến thức và ghi bảng
- HS: Lắng nghe, ghi bài
3. Luyện tập (5 phút)
a. Mục tiêu:
- Củng cố, khắc sâu, hệ thống lại nội dung kiến thức bài học.
b. Nội dung: Trả lời các câu hỏi tự luận/ trắc nghiệm
c. Sản phẩm: Câu trả lời, bài làm của HS
d. Tổ chức hoạt động:
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ
- GV yêu cầu HS làm bài tập sau:
Câu 1: Hãy lập bảng theo mẫu dưới đây để tóm tắt những nội dung cơ bản về
hai cuộc phát kiến địa lí của C.Cô-lôm-bô và Ph.Ma-gien-lăng
Nhà hàng hải

Thời gian

Kết quả

Ý nghĩa

C.Cô-lôm-bô

?

?

?

Ph.Ma-gien-lăng

?

?

?

Câu 2: Theo em, tác động nào của các cuộc đại phát kiến địa lí là quan trọng
nhất? Vì sao?
 Trong các tác động của các cuộc đại phát kiến địa lí, HS lựa chọn và chi ra một
tác động mà theo HS là quan trọng nhất. Điếu quan trọng, HS lí giải dược tại sao
các em lựa chọn điều đó.
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
- HS: Khai thác thông tin, dựa vào hiểu biết cá nhân trả lời câu hỏi, trao đổi kết quả
làm việc với các bạn khác.
- GV: Quan sát, theo dõi đánh giá thái độ làm việc, giúp đỡ những HS gặp khó
khăn.
Bước 3. Báo cáo, thảo luận
- HS: Trình bày trước lớp kết quả làm việc. HS khác nhận xét, bổ sung
Bước 4. Kết luận, nhận định
- GV: Thông qua phần trình bày của HS rút ra nhận xét, khen ngợi và rút kinh
nghiệm những hoạt động rèn luyện kĩ năng của cả lớp.

4. Vận dụng (5 phút)
a. Mục tiêu:
- Vận dụng kiến thức của bài học vào thực tế
b. Nội dung: Vận dụng kiến thức đã học hoàn thành bài tập/báo cáo ngắn
c. Sản phẩm: HS về nhà thực hiện nhiệm vụ GV đưa ra.
d. Tổ chức hoạt động:
HS thực hiện ở nhà
Bước 1.
- GV đưa ra nhiệm vụ:
Câu 3: So với thế kỉ XV - XVI, ngày nay con người có thể đi vòng quanh Trái
Đất bằng những con đường và phương tiện nào? Vì sao?
Câu 4: Sưu tầm tư liệu, hình ảnh về C. Cô-lôm-bô, Ph. Ma-gien-lăng để giới
thiệu với thầy cô và bạn cùng lớp.
 Câu 3. So với thế kỉ XV – XVI, ngày nay chúng ta có thể đi vòng quanh Trái
Đất bằng đường hàng không sẽ nhanh và thuận tiện hơn.
 Câu 4. GV hướng dẫn HS cách sưu tầm tư liệu từ sách, báo và internet về C.
Cô-lôm-bô, Ph. Ma-gien-lăng, sau đó đánh giá công lao của họ đỗi với sự khám
phá ra các vùng đất mới, con đường mới trong tiến trình lịch sử, thúc đẩy nền kinh
tế thế giới phát triển,...
Bước 2.
- HS hỏi và đáp ngắn gọn những vấn đề cần tham khảo.
Bước 3.
- GV dặn dò HS tự làm ở nhà tiết sau trình bày
Đông Bắc, ngày tháng năm 2025
KÝ DUYỆT CỦA TỔ CHUYÊN MÔN
Tổ trưởng
Bùi Văn Thuận