TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP HCM
PHÒNG KHCN- SAU ĐH






Tiểu luận Lịch sử Hóa Học:











Thành phố Hồ Chí Minh
Tháng 5 năm 2009



Mục lục

Phần A: Mở đầu 2
Phần B: Nội dung 2
1 Khái niệm tư liệu 2
2 Tư liệu lịch sử hóa học 2
3 Sử dụng tư liệu lịch sử hóa học vào dạy học hóa học 10 2
3.1 Tầm quan trọng 2
3.2 Một số tư liệu lịch sử hóa học liên quan đến hóa học 10 3
3.2.1 Chương nguyên tử 3
3.2.2 Chương bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học và định luật tuần hoàn 4
3.2.3 Chương liên kết hóa học 7
3.2.4 Chương halogen 7
3.2.5 Chương oxi 16
3.2.6 Chương tốc độ phản ứng và cân bằng hóa học 22
3.3 Một số phương pháp để đưa tư liệu lịch sử hóa học vào dạy học 23
3.3.1 Phương pháp kể chuyện 23
3.3.2 Phương pháp trực quan: dùng tranh ảnh, hình vẽ 24
3.3.3 Phương pháp nghiên cứu 24
Phần C: Kết luận 25
Tài liệu tham khảo 26







Phần A: Mở đầu
Hóa học là môn khoa học vừa lí thuyết vừa thực nghiệm. Đạt được những thành tựu như hôm nay, Hóa học đã trải qua nhiều thời kì trong quá trình hình thành và phát triển. Dạy học không chỉ dạy và học những gì sẵn có, mà cả lịch sử của vấn đề, kiến thức cũng cần thiết không thể bỏ qua. Nhằm nâng cao hiệu quả và chất lượng dạy học tôi đã nghiên cứu vấn đề: “ sử dụng tư liệu lịch sử hóa học vào giảng dạy Hóa học 10”.

Phần B: Nội dung
1 Khái niệm tư liệu
- Là tài liệu dùng cho một vấn đề học tập hay nghiên cứu, công tác.

2 Tư liệu lịch sử hóa học
- Là tài liệu về kiến thức liên quan đến hóa học đã trải qua quá trình tích lũy và nghiên cứu trong lịch sử dùng cho 1 vấn đề học tập, nghiên cứu hay công tác.
Ví dụ:
Lịch sử tìm ra các nguyên tố hóa học.
Lịch sử phát minh ra các hợp chất mới.
Lịch sử và giai thoại về các nhà hóa học.
Lịch sử hình thành và phát triển của một cơ sở (nghề) sản xuất hóa học.
Lịch sử phát triển của một ngành, chuyên ngành hóa học.
Lịch sử hình thành và phát triển các khái niệm, học thuyết.
Tên gọi các nguyên tố hóa học, các đơn chất và hợp chất.
Các giải Noben về hóa học.
Hoá học hiện đại: công nghệ nano, vật liệu mới.

3 Sử dụng tư liệu lịch sử hóa học vào dạy học hóa học 10
3.1 Tầm quan trọng
- Việc sử dụng tư liệu lịch sử hóa học là cần thiết vì “nếu không hiểu được quá khứ chúng ta cũng sẽ không thể hiểu được hiện tại, và chỉ khi hiểu được tường tận quá khứ và hiện tại thì chúng ta mới dự đoán được tương lai”
- Tư liệu lịch sử hóa học có tác dụng tích cực đến người dạy và người học
+ Với người dạy: Giáo viên dễ dàng truyền thụ kiến thức cho người học, nâng cao tính logic trong bài giảng, kiến thức được bổ sung có thể nằm ngoài sách giáo khoa làm cho bài giảng thêm phong phú.
+ Với người học: kiến thức được mở rộng thêm, HS dễ hiểu bài hơn, thấy được sự liên hệ giữa hóa học với các ngành khoa học khác, những thành tựu của hóa học là kết quả của quá trình nghiên cứu lâu dài của nhiều nhà khoa học. Lịch sử hóa học có ý nghĩa quan trọng về mặt giáo dục tư tưởng của chủ nghĩa Mac – Lenin.

3.2 Một số tư liệu lịch sử hóa học liên quan đến hóa học 10
3.2.1 Chương nguyên tử
Cấu tạo – cấu trúc nguyên tử
- 1897, Thomson (Anh), khi nghiên cứu hiện tượng phóng điện trong chân không đã tìm ra hạt electron.
- 1904, Thomson đưa ra mẫu nguyên tử đầu tiên: một quả cầu làm bằng một chất tích điện tích dương trong đó các e tích điện âm được phân bố như những hạt nho trong khô trong 1 cái bánh ngọt.
- 1906 Rutherford dùng hạt anpha bắn phá lá vàng đi đến kết luận nguyên tử có hạt ở trung tâm rất bé tích điện dương, đó là hạt nhân nguyên tử.