CHỦ ĐỀ CHUNG 1. CÁC CUỘC ĐẠI PHÁT KIẾN ĐỊA LÍ
I. MỤC TIÊU (Đảm bảo theo đúng SGV)
1. Kiến thức
- Giải thích được nguyên nhân và những yếu tố tác động đến các cuộc đại phát kiến
địa lí.
- Mô tả được các cuộc đại phát kiến địa lí: C. Cô-lôm-bô tìm ra châu Mĩ (1942 –
1502), cuộc thám hiểm của Ph. Ma-gien-lăng vòng quanh Trái Đất (1519 – 1522).
- Phân tích được những tác động của các cuộc đại phát kiến địa lí đối với tiến trình
lịch sử.
2. Năng lực
- Năng lực chung: tự chủ, tự học; giao tiếp và hợp tác; giải quyết vấn đề và sáng
tạo.
- Năng lực riêng:
+ Đọc và chỉ ra được hành trình của các cuộc phát kiến địa lí trên lược đồ.
+ Khai thác và sử dụng được thông tin của một số tư liệu lịch sử trong các
bài học dưới sự hướng dẫn của GV.
3. Phẩm chất
- Bồi dưỡng tinh thần dũng cảm, yêu thích khám phá cái mới, tinh thần đoàn kết
các dân tộc; đồng thời giúp HS hiểu giá trị của lao động, căm ghét bóc lột, áp bức.
- Biết quý trọng những di sản văn hóa các dân tộc trên thế giới,...
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU (Đảm bảo theo đúng SGV)
1. Chuẩn bị của giáo viên
- Giáo án soạn theo định hướng phát triển năng lực, phiếu học tập dành cho HS.
- Lược đồ hành trình các cuộc đại phát kiến địa lí treo tường hoặc file trình chiếu.
- Máy tính, máy chiếu (nếu có)
- Các hình ảnh về Trái Đất
- Tập bản đồ Lịch sử và Địa Lí 7 – Phần Lịch Sử.
2. Chuẩn bị của học sinh
- Sách giáo khoa.
- Tranh, ảnh, tư liệu (nếu có) và dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Mở đầu (5 phút)
a. Mục tiêu:

- Hình thành được tình huống có vấn đề để kết nối vào bài học.
- Tạo hứng thú cho HS trước khi vào bài mới.
b. Nội dung:
- Học sinh dựa vào kiến thức đã học và hiểu biết của mình để trả lời câu hỏi.
c. Sản phẩm:
- Sau khi trao đổi, HS tìm được đáp án cho câu hỏi.
d. Tổ chức hoạt động:
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ
- GV đặt câu hỏi:
? Em hãy kể tên 6 châu lục trên Trái Đất.
- HS: Lắng nghe và tiếp cận nhiệm vụ.
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
- HS: Tiếp nhận nhiệm vụ và có 1 phút trả lời.
- GV: Hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS.
Bước 3. Báo cáo, thảo luận
- GV:
+ Gọi một vài HS lên trình bày.
+ Hướng dẫn HS trình bày (nếu các em còn gặp khó khăn).
- HS:
+ Trả lời câu hỏi của GV.
+ HS còn lại theo dõi, nhận xét, bổ sung cho bạn (nếu cần).
Bước 4. Kết luận, nhận định
- GV: Chuẩn kiến thức và dẫn vào bài mới.
Trong tiến trình lịch sử, từ rất sớm, để phát triển kinh tế, con người luôn có
nhu cầu kết nối và giao lưu rộng mở giữa các châu lục với nhau. Từ nửa cuối thế
kỉ XV, các nhà thám hiểm phương Tây đã tìm ra những vùng đất mới. Hãy chia sẻ
những điều em biết về một số cuộc phát kiến địa lí lớn và tác động của nó đối với
tiến trình lịch sử.
- HS: Lắng nghe, vào bài mới.
2. Hình thành kiến thức mới (30 phút)
HOẠT ĐỘNG 1: NGUYÊN NHÂN VÀ ĐIỀU KIỆN CỦA CÁC CUỘC ĐẠI
PHÁT KIẾN ĐỊA LÍ
a. Mục tiêu:
- Giải thích được nguyên nhân và những yếu tố tác động đến các cuộc đại phát kiến

địa lí.
b. Nội dung:
- Quan sát hình 1 và đọc thông tin mục 1, tìm hiểu về nguyên nhân và những yếu tố
tác động đến các cuộc đại phát kiến địa lí.
c. Sản phẩm: Câu trả lời, bài làm của HS
d. Tổ chức hoạt động:
HĐ của GV và HS
Nội dung cần đạt
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
1. Nguyên nhân và điều kiện của các
- Nhiệm vụ 1: GV cho HS đọc tư liệu cuộc đại phát kiến địa lí
trong SGK, thảo luận cặp đôi để tìm ra - Nguyên nhân:
những cụm từ thể hiện sự giàu có của + Từ giữa thế kỉ XV, do sự phát triển
phương Đông trong trí tưởng tượng của nến sản xuất ở các nước Tầy Âu nên
của người Tây Âu.
nhu cầu về nguyên liệu, vàng bạc và mở
+ HS tìm được những cụm từ đó là: thế rộng thị trường ngày một tăng.
giới thần tiên giàu có, khắp mặt đất đều + Thời kì đó, các con đường buôn bán
là vàng, còn các loại hương liệu thì truyến thống từ châu Âu sang phương
ngoài đồng nội đâu đâu cũng có.
Đông qua Địa Trung Hài bị người Ả
- Nhiệm vụ 2: GV đặt yêu cầu: Từ Rập và Thổ Nhĩ Kỳ độc chiếm, hàng
những cụm từ tìm được trong tư liệu và hoá của thương nhân bị cướp đoạt một
thông tin trong SGK, hãy lí giải vì sao cách vô lí. Nhu cầu tìm kiếm một con
đến thế kỉ XV, việc tìm đường biển dường khác để sang phương Đông được
sang phương Đông của người Tây Âu đặt ra cấp thiết hơn bao giờ hết.
được đặt ra cấp thiết.
- Điều kiện:
+ Cho 1 - 2 HS trả lời trước lớp, HS + Từ quan niệm đúng đắn về hình dạng
khác bổ sung. GV chốt lại ý.
Trái Đầt và hiểu biết về các đại dương,
+ GV giải thích thêm cho HS về việc người châu Âu dã vẽ được bản đồ, hải
các con đường giao thương qua Hồng đố có ghi các vùng đất, hòn dào, bến
Hải, giữa Ấn Độ và châu Âu bị người Ả cảng,...
Rập khống chế; qua Hắc Hải và vịnh Ba + Các nhà hàng hài cũng bắt đầu nghiên
Tư bị người Thổ Nhĩ Kỳ chiếm lĩnh; cứu các dòng hài lưu, hướng gió,... Cuối
một con đường thương mại khác đến thế kỉ XV, la bàn nam châm được sừ
Trung Quốc bằng cách dùng lạc đà chở dụng một cách phổ biến đê' đi trên
tơ lụa và các sản phẩm hương liệu, gia sông, biển khi không có Mặt Trời hay
vị, trám hương,... cùa Trung Quốc trăng, sao.
xuyên qua sa mạc, những hẻm núi của + Đặc biệt, kĩ thuật đóng tàu lúc đó có
Tây Á đến châu Âu (con đường tơ lụa) những bước tiến mới, đóng được những
cũng bị thương nhân Áp-ga-ni-xtan con tàu dài có bánh lái và hệ thống
chiếm giữ. Trước tình hình đó, thương buồm lớn để vượt đại dương (như tàu
nhân châu Âu phải mua lại hàng hoá của Ca-ra-ven).

thương nhân Ả Rập với giá đắt hơn từ 8
đến 10 lần. Vì thế, việc tìm ra một con
đường mới sang phương Đông là một
nhu cầu cấp bách của thương nhân châu
Âu.
- Nhiệm vụ 3: GV cho HS đọc thông
tin, thào luận cặp đôi, thực hiện yêu cầu:
Phân tích những yêu tố tác động đến
các cuộc phát kiến địa lí trong lịch sử.
+ Đây cũng là yêu cầu khó, GV hướng
dẫn HS thực hiện theo các ý sau:
• Nắm chắc những yếu tố tác động đến
các cuộc phát kiến địa lí, mỗi quan hệ
giữa các yếu tổ tác động đó.
• Phải có quan điểm lịch sử đúng đắn,
khoa học.
• Khi phân tích phải tìm ra các luận
điểm, luận cứ rõ ràng, mạch lạc, lôgic.
Phân tích thường đi liến với chứng minh
để có tính thuyết phục cao.
+ Sau khi thào luận xong, GV cho đại
diện cặp đôi lên trà lời, HS khác có thể
bổ sung.
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
- GV: Gợi ý, hỗ trợ học sinh thực hiện
nhiệm vụ
- HS: Thực hiện nhiệm vụ cá nhân/nhóm
cặp đôi.
Bước 3. Báo cáo, thảo luận
- HS: Trình bày kết quả
- GV: Lắng nghe, gọi HS khác nhận xét
và bổ sung
Bước 4. Kết luận, nhận định
- GV: Chuẩn kiến thức và ghi bảng
- HS: Lắng nghe, ghi bài

+ Sự bảo trợ của một số nhà nước
phong kiến ở châu Âu cũng tạo điếu
kiện thuận lợi cho các cuộc phát kiến
địa lí.

HOẠT ĐỘNG 2: MỘT SỐ CUỘC ĐẠI PHÁT KIẾN ĐỊA LÍ
a. Mục tiêu:
- Mô tả được các cuộc đại phát kiến địa lí: C. Cô-lôm-bô tìm ra châu Mĩ (1942 –
1502), cuộc thám hiểm của Ph. Ma-gien-lăng vòng quanh Trái Đất (1519 – 1522).
b. Nội dung:
- Quan sát hình 2, hình 3, hình 4 và đọc thông tin mục 2, tìm hiểu về một số cuộc
đại phát kiến địa lí
c. Sản phẩm: Câu trả lời, bài làm của HS
d. Tổ chức hoạt động:
HĐ của GV và HS
Nội dung cần đạt
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ
2. Một số cuộc đại phát kiến địa lí
- GV dẫn dắt: Với vị trí địa lí thuận lợi, - C. Cô-lôm-bô và cuộc thám hiềm tìm
Bó Đào Nha và Tây Ban Nha là những ra châu Mỹ (1492 – 1502).
nước tiên phong trong các cuộc thám - Cuộc thám hiếm vòng quanh Trái Đất
hiểm, khám phá những vùng đẩt mới. của Ph. Ma-gien-lăng (1519 - 1522).
Các cuộc phát kiến của cỏ-lôm-bô và - Ý nghĩa cùa hai cuộc đại phát kiến địa
Ma-gien-lăng đều được xuất phát từ đất lí:
nước Tây Ban Nha.
+ Hành trình của Cô-lôm-bô đã giúp
- Nhiệm vụ 1: GV cho HS quan sát sơ ông và đoàn thuỷ thủ phát hiện ra vùng
đồ hình 1 (tr. 14, SGK), đọc thông tin đất “Đông Ấn Độ”, nhưng thực chất là
trong mục: Mô tả hành trình các cuộc vùng đất mới - châu Mỹ. Ông được coi
phát kiến địa lí của C. Cô-lôm-bô và là người phát hiện ra châu lục này.
Ph. Ma-gien-lăng.
+ Hành trình của Ma-gien-lăng và các
+ HS có thể mô tả hành trình cùa hai
thủy thủ đã chứng minh một cách thuyết
cuộc phát kiến theo cách riêng của
mình, có thể là vạch một con đường sau phục nhất Trái Đất có dạng hình cầu.
đó đánh dấu mốc địa danh mà đoàn thuỷ
thủ của C. Cô-lôm-bô và Ph. Ma-gienlăng đi qua.
+ GV có thể cung cấp thêm thông tin
mở rộng ở phần “Em có biết”.
+ GV khuyến khích các cách trình bày
sáng tạo của HS, sau đó chổt lại ý.
- Nhiệm vụ 2: GV cho HS thào luận cặp
đôi, sau đó trình bày trước lớp: Nêu ý
nghĩa của hai cuộc dại phát kiến địa lí.
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ

- GV: Gợi ý, hỗ trợ học sinh thực hiện
nhiệm vụ
- HS: Thực hiện nhiệm vụ cá nhân/nhóm
cặp đôi.
Bước 3. Báo cáo, thảo luận
- HS: Trình bày kết quả
- GV: Lắng nghe, gọi HS khác nhận xét
và bổ sung
Bước 4. Kết luận, nhận định
- GV: Chuẩn kiến thức và ghi bảng
- HS: Lắng nghe, ghi bài
HOẠT ĐỘNG 3: TÁC ĐỘNG CỦA CÁC CUỘC ĐẠI PHÁT KIẾN ĐỊA LÍ
a. Mục tiêu:
- Phân tích được những tác động của các cuộc đại phát kiến địa lí đối với tiến trình
lịch sử.
b. Nội dung:
- Quan sát hình 5 và đọc thông tin mục 3, tìm hiểu về tác động của các cuộc đại
phát kiến địa lí
c. Sản phẩm: Câu trả lời, bài làm của HS
d. Tổ chức hoạt động:
HĐ của GV và HS
Nội dung cần đạt
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ
3. Tác động của các cuộc đại phát
- GV cho HS đọc thông tin trong SGK, kiến địa lí
thào luận nhóm thực hiện yêu cầu sau: - Về kinh tế, góp phần mở rộng phạm vi
Phân tích những tác động của các buôn bán trên thế giới, thúc đẩy sự phát
cuộc đại phát kiến địa lí đối với tiến triển nhanh chóng của thương nghiệp và
trình lịch sử.
công nghiệp. Nhờ vậy, tầng lớp thương
- HS phân tích theo hướng dẫn ở trên, nhân và chủ xưởng sản xuất,... ở Tây Âu
sau đỏ GV có thể gọi đại diện mỗi nhóm trở nên giàu có.
HS trình bày và phân tích một tác động. - Đem lại cho loài người hiểu biết vé
- Trong quá trình HS phân tích, GV có những con đường mới, vùng đất mới,...
thể mở rộng thêm kiến thức hoặc kể Từ đó, sự giao lưu văn hoá giữa các dân
những những cầu chuyện cho HS nghe. tộc được tăng cường và mở rộng. Tuy
nhiên, trong sự phát triển nhanh chóng
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
của nền kinh tế, người lao động (nhất là

- GV: Gợi ý, hỗ trợ học sinh thực hiện
nhiệm vụ
- HS: Thực hiện nhiệm vụ cá nhân/nhóm
cặp đôi.

nông dân) ngày càng bị bán cùng hoá.
- Các cuộc phát kiến địa lí cũng đã dân
đến nạn buôn bán nô lệ và làm nảy sinh
quá trình cướp bóc thuộc địa.

Bước 3. Báo cáo, thảo luận
- HS: Trình bày kết quả
- GV: Lắng nghe, gọi HS khác nhận xét
và bổ sung
Bước 4. Kết luận, nhận định
- GV: Chuẩn kiến thức và ghi bảng
- HS: Lắng nghe, ghi bài
3. Luyện tập (5 phút)
a. Mục tiêu:
- Củng cố, khắc sâu, hệ thống lại nội dung kiến thức bài học.
b. Nội dung: Trả lời các câu hỏi tự luận/ trắc nghiệm
c. Sản phẩm: Câu trả lời, bài làm của HS
d. Tổ chức hoạt động:
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ
- GV yêu cầu HS làm bài tập sau:
Câu 1. Trong các tác động của các cuộc đại phát kiến địa lí đối với lịch sử, theo
em, tác động nào là quan trọng nhất? Vì sao?
 Trong các tác động của các cuộc đại phát kiến địa lí, HS lựa chọn và chi ra một
tác động mà theo HS là quan trọng nhất. Điếu quan trọng, HS lí giải dược tại sao
các em lựa chọn điều đó.
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ
- HS: Khai thác thông tin, dựa vào hiểu biết cá nhân trả lời câu hỏi, trao đổi kết quả
làm việc với các bạn khác.
- GV: Quan sát, theo dõi đánh giá thái độ làm việc, giúp đỡ những HS gặp khó
khăn.
Bước 3. Báo cáo, thảo luận
- HS: Trình bày trước lớp kết quả làm việc. HS khác nhận xét, bổ sung
Bước 4. Kết luận, nhận định

- GV: Thông qua phần trình bày của HS rút ra nhận xét, khen ngợi và rút kinh
nghiệm những hoạt động rèn luyện kĩ năng của cả lớp.
4. Vận dụng (5 phút)
a. Mục tiêu:
- Vận dụng kiến thức của bài học vào thực tế
b. Nội dung: Vận dụng kiến thức đã học hoàn thành bài tập/báo cáo ngắn
c. Sản phẩm: HS về nhà thực hiện nhiệm vụ GV đưa ra.
d. Tổ chức hoạt động:
HS thực hiện ở nhà
Bước 1.
- GV đưa ra nhiệm vụ:
Câu 2: Là một người dân châu Á, em có suy nghĩ gì về sự có mặt của người
châu Âu ở các nước châu Á sau các cuộc phát kiến địa lí.
Câu 3: Sưu tầm tư liệu từ sách, báo và internet về C. Cô-lôm-bô, Ph. Ma-gienlăng và đánh giá công lao của họ.
 Câu 2. Đây là một câu hỏi đòi hỏi HS phải liên hệ với lịch sử Đông Nam Á và
Việt Nam và mờ rộng tìm hiểu để rút ra câu trả lời. HS có thể trinh bày suy nghĩ
của mình và lí giải được ở mức độ đơn giản vi sao sự có mặt của người châu Âu
vừa mang lại những tác động tích cực, vừa mang lại những tác động tiêu cực.
 Câu 3. GV hướng dẫn HS cách sưu tầm tư liệu từ sách, báo và internet về C.
Cô-lôm-bô, Ph. Ma-gien-lăng, sau đó đánh giá công lao của họ đỗi với sự khám
phá ra các vùng đất mới, con đường mới trong tiến trình lịch sử, thúc đẩy nền kinh
tế thế giới phát triển,...
Bước 2.
- HS hỏi và đáp ngắn gọn những vấn đề cần tham khảo.
Bước 3.
- GV dặn dò HS tự làm ở nhà tiết sau trình bày