PHÒNG GD – ĐT THỚI BÌNH
TRƯỜNG THCS TÂN LỘC
GV: TRỊNH TUYẾT NGA

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
PHƯƠNG PHÁP CHẤM VÀ TRẢ BÀI TẬP LÀM VĂN

Phần I: MỞ ĐẦU

I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
- Một quan niệm về dạy văn: “Khai trí, khai tâm” (Lê Ngọc Trà). Thật vậy, văn có một tính chất đặc biệt, đó là tính toàn vẹn của nhận thức về thế giới, nó có cả nhận thức lý trí và tình cảm. Thực tế môn văn có một vị trí rất đặc biệt trong nhà trường. Học văn không chỉ là học những trí thức về ngôn ngữ, về lý luận, về lịch sử văn chương... mà cốt lõi của học văn là bồi dưỡng và phát triển năng lực văn ở mỗi con người: năng lực tư duy và năng lực cảm xúc và cuối cùng là năng lực cảm thụ.
- Ai ai cũng hiểu được tầm quan trọng đó trong việc dạy văn. Thực tế những năm gần đây số học sinh yêu thích môn văn ngày càng ít đi; những giờ dạy văn không được học sinh đón nhận một cách thích thú, say mê mà tâm trạng lại như bị gò bó, chán nản và lo lắng.
- Với tôi, có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tâm trạng ấy của học sinh, nhưng có lẽ nguyên nhân chủ yếu là giáo viên chưa thật sự biết cách hướng dẫn học sinh cảm nhận vấn đề văn chương, hay có chăng chỉ là sự hướng dẫn qua loa, không đến nơi đến chốn, không có phương pháp động viên, khích lệ dù đó chỉ là sự cảm thụ rất nhỏ bé.
- Xuất phát từ vị trí, mục đích, nhiệm vụ dạy học của môn văn nói chung và phương pháp chấm và trả bài tập làm văn nói riêng là một vấn đề khiến ta phải nghiêm túc nhìn nhận, ta phải tìm ra cho được cái tâm hồn sâu thẳm ấy của một con người, thật sự trở thành một kỹ sư tâm hồn.
II. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU:
- Học sinh lớp 9 trường Trung học Cơ sở.
- Đội tuyển học sinh giỏi văn 9.
III. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:
- Nghiên cứu các dạng đề tập làm văn.
- Hình thành kỹ năng hành văn.
IV. GIỚI HẠN VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU:
- Đề tài chỉ tập trung vào bài viết hai tiết của học sinh dưới nhiều dạng đề.
- Phạm vi nghiên cứu: Văn 8, 9.

Phần II. NỘI DUNG ĐỀ TÀI

I. CƠ SỞ LÝ LUẬN:
1. Chấm bài là công việc hết sức vất vả, phức tạp nhưng cũng đầy sự hứng thú, vất vả ở chỗ giáo viên phải tập trung nhiều về sức lực và trí tuệ, và hứng thú ở chỗ là mình tận mắt chứng kiến sản phẩm tinh thần của học sinh và đó cũng là sản phẩm của chính bản thân mình qua một quá trình giảng dạy và giáo dục, được nghe những lời tâm tình, thủ thỉ của từng học sinh, được nghe tiếng lóng, được chia xẻ niềm vui với những cảm hứng sáng tạo của các em.
2. Trả bài là giờ thông báo kết quả học tập, đánh giá sản phẩm tinh thần của học sinh vì vậy giờ này thường thu hút nhiều sự chú ý của học sinh.
Trả bài không phải là hoạt động hoàn lại bài cho các em và công bố điểm số.
Trả bài còn là hoạt động đúc rút kinh nghiệm, phân tích cái hay, cái dở, thấy được chỗ mạnh, chỗ yếu của lớp nói chung và từng bản thân học sinh nói riêng.
Giờ trả bài phải nêu ra được phương hướng sửa chữa, vươn lên ở những bài sau, phải kích thích được sự thích thú, say mê hơn nữa, cố gắng hơn nữa ở học sinh, tạo ra một sức bật tốt cho bài làm tiếp theo.
3. Chấm, trả bài còn rèn luyện cho học sinh các kỹ năng:
- Kỹ năng xác định nội dung, yêu cầu của đề bài và phương hướng triển khai bài viết.
- Kỹ năng lập dàn ý.
- Kỹ năng viết đúng theo dàn ý.
- Kỹ năng lập luận.
- Kỹ năng hành văn.
- Kỹ năng hoàn thiện bài viết.
4. Chấm, trả bài tập làm văn còn giúp cho học sinh phát huy được tính tích cực, chủ động sáng tạo theo tinh thần đổi mới của sách giáo khoa.
II. TÍNH THỰC TIỄN CỦA VẤN ĐỀ:
1. Hiện nay số lượng học sinh yêu thích môn văn ngày càng ít đi, số học sinh giỏi văn cũng theo đó mà giảm dần, giờ văn không được học sinh hưởng ứng một cách thích thú và tích cực.
2. Kết quả bài viết của học sinh chưa đạt cao, học sinh chưa rèn luyện được kỹ năng hoàn thành một bài viết.
3. Học sinh chưa thấy được điểm yếu,