NỘI DUNG CHUYÊN ĐỀ
DẠY TỈ SỐ PHẦN TRĂM VÀ GIẢI TOÁN VỀ TỈ SỐ PHẦN TRĂM

1/ Tìm hiểu nội dung, chương trình về Tỉ số phần trăm và Giải toán về tỉ số phần trăm trong toán 5.
Tỉ số phần trăm và giải toán về tỉ số phần trăm là một trong 4 nội dung cơ bản trong mạch số học ở môn toán 5. Bốn nội dung đó là:
1- Bổ sung về phân số thập phân.
2- Số thập phân, các phép tính với số thập phân.
3- Tỉ số phần trăm:
+ Khái niệm ban đầu về tỉ số phần trăm.
+ Đọc, viết tỉ số phần trăm .
+ Cộng , trừ các tỉ số phần trăm; nhân , chia tỉ số phần trăm với số tự nhiên khác 0.
+ Giải các bài toán về tỉ số phần trăm
4- Một số yếu tố thống kê , giới thiệu biểu đồ hình quạt.
Nội dung tỉ số phần trăm và giải toán về tỉ số phần trăm được sắp xếp ở chương 2 trong sách toán 5 với yêu cầu chuẩn kiến thức ,kĩ năng như sau:
+Nhận biết được tỉ số phần trăm của hai đại lượng cùng loại.
+Biết đọc , viết tỉ số phần trăm.
+Biết viết một phân số thành tỉ số phần trăm và viết tỉ số phần trăm thành phân số.
+Biết thực hiện phép cộng, trừ các tỉ số phần trăm ; nhân tỉ số phần trăm với một số tự nhiên ; chia tỉ số phần trăm cho một số tự nhiên khác 0.
+ Biết giải bài toán về tỉ số phần trăm :
*Tìm tỉ số phần trăm của hai số.
*Tìm giá trị của một tỉ số phần trăm của một số.
*Tìm một số biết giá trị một tỉ số phần trăm của số đó.
2/ GV nên phân biệt cách biểu thị một phân số, một tỉ số, một tỉ số phần trăm như thế nào?
Giáo viên cần phân biệt rõ về cách biểu thị phân số , tỉ số ,tỉ số phần trăm trong môn Toán ở Tiểu học như sau:
- Phân số được biểu thị bằng một cặp hai số tự nhiên a và b , viết như sau:

, trong đó b khác 0.
Ví dụ:
; … là những phân số.
* Lưu ý: Ví dụ phân số
hướng dẫn học sinh đọc là “ ba phần tư” không đọc “ ba trên bốn”.
- Tỉ số được biểu thị bằng một cặp hai số a và b ( b khác 0); viết như sau:

hoặc a: b ; a và b có thể là số tự nhiên , phân số, hỗn số hoặc số thập phân.
Ví dụ
; 3 ; 5,5 ; ... là những tỉ số.
*Lưu ý: Ở Tiểu học thường gặp tỉ số viết dưới dạng phân số hoặc thương của hai số.
- Tỉ số phần trăm được biểu thị bằng một cặp hai số a và b , trong đó a có thể là một số tự nhiên, một phân số, một hỗn số hoặc một số thập phân; còn b là 100, viết như sau :
, hoặc a : 100; hoặc a%.
Ví dụ:
hay 12% ;
hay 0,5% ;
hay
; ...
*Lưu ý: Trong toán 5 thường biểu thị tỉ số phần trăm dưới dạng a:b hay
hay a% với a là số tự nhiên hoặc số thập phân..
* Lên bậc học trên, khái niệm phần trăm được mở rộng hơn: Phần trăm là những phân số có mẫu số là 100. Kí hiệu a% =
(Toán 6)
3/ Khái niệm Tỉ số phần trăm được trình bày trong Toán 5 như thế nào?
Ở Tiểu học, các khái niệm Toán học đều không được xây dựng bằng định nghĩa. Khái niệm Tỉ số phần trăm được giới thiệu bằng cách đưa ra sơ đồ hình vẽ và xuất phát từ việc lập tỉ số của hai đại lượng cùng đơn vị giúp học sinh biết cách đọc , viết và nhận ra ý nghĩa của tỉ số phần trăm.
Chúng ta cùng xét bài “Tỉ số phần trăm” ( tiết 74 -trang 73-Toán 5) sẽ thấy cách giới thiệu như sau:
+ Nêu bài toán (ví dụ 1-trang 73):Diện tích một vườn hoa là 100m2, trong đó có 25m2 trồng hoa hồng . Tìm tỉ số của diện tích trồng hoa hồng và diện tích vườn hoa.
+ Yêu cầu học sinh tìm tỉ số của diện tích trồng hoa hồng và diện tích vườn hoa:
Tỉ số của diện tích ttrồng hoa hồng và diện tích vườn hoa là: 25:100 hay
.
Tỉ số này có dạng “đặc biệt”là phân số thập phân có mẫu số là 100.
+ Giáo viên giới thiệu cách viết mới của
là 25% và giới thiệu cách đọc 25% là “ hai mươi lăm phần trăm”.
+ Từ nội