Bài 36: Iốt

- 0 / 0
Nguồn: SGK
Người gửi: Hà Văn Cường
Ngày gửi: 22h:49' 31-03-2008
Dung lượng: 60.5 KB
Số lượt tải: 135
Người gửi: Hà Văn Cường
Ngày gửi: 22h:49' 31-03-2008
Dung lượng: 60.5 KB
Số lượt tải: 135
Số lượt thích:
0 người
Ngaøy Soaïn : 26/01/2007
Tieát :58 Baøi : 36 IOÁT ( I : 127)
I MUÏC TIEÂU BAØI HOÏC:
-Kieán thöùc : Học sinh biết : Trạng thái tự nhiên , phương pháp điều chế và ứng dụng của iốt.
Tính chất hoá học của iốt và một số hợp chất của iốt .
Phương pháp nhận biết iốt .
Học sinh hiểu : I ốt có tính oxh yếu hơn các halogen khác.
Ion I- có tính khử mạnh hơn các ion halogen khác
Học sinh vận dụng : Viết phương trình minh hoạ cho tính chất của iốt và hợp chất của iốt .
-Kyõ naêng : Quan sát v à giải thích các hiện tượng quan sát được khi làm thí nghiệm .
Vận dụng kiến thức đã học về cấu tạo nguy ên t ử , liên kết hoá học , độ âm điện , số oxi hoá.
Gỉai bài tập định tính , định lượng
-Thaùi ñoä: Giáo dục cho học sinh lòng say mê học t ập , ý thức vươn lên chiếm lĩnh kiến thức khoa học , kĩ thuật
Ý thức phòng bệnh do thiếu iốt
II PHÖÔNG PHAÙP DAÏY HOÏC :
- Phương pháp thí nghiệm , suy diễn ,diễn dịch , tự nghiên cứu .
III CHUAÅN BÒ CUÛA THAÀY VAØ TROØ :
-Chuaån bò cuûa thaày : Hoá chất : I ốt (tinh th ể ) . hồ tinh bột , r ượu etylic , nước .
Dụng cụ : Ống nghiệm , pipét, đèn cồn .
-Chuaån bò cuûa troø : Hoïc baøi cuõ vaø xem baøi tröôùc
IV TIEÁN TRÌNH TIEÁT DAÏY
-OÅn ñònh toå chöùc : (1ph) Kieåm tra só soá
-Kieåm tra baøi cuõ : (5ph) Neâu tính chaát hoaù hoïc cuûa Broâm ?
Traû lôøi : a) Vôùi kim loaïi 2Al + 3Br2 2AlBr3
b)Vôùi hiñroâ H2 (k) + Br2 (l) 2HBr
c)vôùi H2O Br2 + H2O HBr + HbrO (phaûn öùng khoù hôn vôùi clo)
d)Vôùi chaát oxi hoaù maïnh Br2 + 5Cl2 +6H2O 2HBrO3 + 10HCl
+ Broâm laø chaát oxi hoaù maïnh
+ Tính oxihoaù yeáu hôn F, Cl nhöng maïnh hôn Iot vaø coù theå hieän tính khöû .
-Vaøo baøi môùi : (1ph) Trong nhoùm halozen ta ñaõ xeùt caùc nguyeân toá F, Cl, Br hoâm nay ta xeùt nguyeân toá cuoái cuøng laø Ioát .
TL
Hoaït ñoäng cuûa thaày
Hoaït ñoäng cuûa troø
Noäi dung
5/
3/
4/
10/
3/
5/
5/
Hoaït ñoäng 1 : T ìm hiểu trạng thái tự nhiên , điều chế iốt :
GV cho hs nghieân cöùu sgk ñeå traû lôøi caâu hoûi :
HTb: Traïng thaùi töï nhieân vaø phöông phaùp ñieàu cheá Ioát nhö theá naøo ?
GV cho hs choát laïi phaàn naøy vaø löu yù khi ñieàu cheá ioát.
Hoạt động 2 : T ìm hiểu tính chất vật lí của iốt :
GV cho HS quan sát tinh thể iốt
GV làm thí nghiệm đun nóng iốt , hoà tan iôt vào nước và vào rượu etylic.
GV : Bổ sung về tính tan của I2 trong dung môi hữư cơ.
GV : Yêu cầu học sinh nhắc lại khái niệm thăng hoa .
Hoạt động 3 :
GV l àm thí nghiệm về tác dụng của I2 với hồ tinh bột.
GV y êu cầu hoc sinh nêu cách nhận biết iôt.
Hoạt động 4: Tìm hiểu tính chất của I2 :
GV ñoïc sgk vaø thaûo luaän caâu hoûi sau :
HK: T ừ cấu hình e của iôt và vị trí của nó trong bảng tuần hoàn hs dự đoán tính chất hoá học của iôt ?
HTb:Haõy vieát caùc ptr phaûn öùng cuûa tính chaát hoaù hoïc I2 ?
-Cho hs so saùnh vôùi caùc haloâzen khaùc .
GV bổ sung điều kiện phản ứng
Hoạt động 5 :T ìm hiểu ứng dụng của Iôt
GV yêu cầu HS đọc sách vaø gv thoâng baùo , vaø lieân heä thöïc teá .
Hoạt động 6 : T ìm hiểu tính chất của HI và dd HI
GV gợi ý HS dựa vào qui luật biến đổi tính chất axit và tính khử của HX đ ể rút ra nhận xét .
GV yêu cầu HS viết PTPƯ phân huỷ HI , HI tác dụng với FeCl3 , H2SO4
Hoạt động 7 :
- Cho HS t ìm hiểu số oxi hoá của iot trong hợp chất iotua trong muối và trong axit có oxi của iôt .
- T ính tan của muối iotua .
- Tính khử của I-.
GV yêu cầu HS xác định số oxi hoá của iot trong NaI , KIO3 , KIO4 , KIO , KIO2 …
- Nhận xét tính tan của muối iotua ( dùng bảng tính tan )
-Viết ptpư của KI với Cl2 , Br2
HS đọc SGK v à kết hợp kiến thức thực tiễn để rút ra nhận xét
Ñeå ñieàu cheá Ioát ta cho khí clo suïc qua bình ñöïng dd muoái ioát .
Quan sát thí nghiệm và rút ra nhận xét
Nhaéc laïi khái niệm thăng hoa
Quan sát thí nghiệm và rút ra nhận xét
Chuù yù caùch nhaän bieát .
Dự đoán tính chất của Iot
- Viết ptpư
HS so saùnh
- Đọc sách và rút ra ứng dụng của iot
-HS lieân heä thöïc teá .
Dựa vào qui luật biến đổi tính axit , tính khử của HX để xét tính khử , tính axít của HI và dung dịch HI và rút ra nhận xét
- Viết PTPƯ : Phân hu ỷ HI , t ác d ụng c ủa HI v ới FeCl3 v à dd H2SO4.
-Xác định số oxi hoá của iot trong các hợp chất đã cho , từ đó rút ra nhận xét
- Xem bảng tính tan và rút ra nhận xét về tính tan của muối iotua
- Viết ptpư v à nhận xét t ính khử của I-
- Viết ptpư và kết luận tính chất của I2 , I- và có sự so sánh với X2 , X-
I.Trạng thái tự nhiên , điều chế iốt :
1. Trạng th ái t ự nhi ên :
+ Trong tự nhi ên . iốt ở dạng hợp chất với hàm lượng ít hơn các halogen khác
+ Hợp chất của iốt có trong nước biển , tuyến giáp ở người . Nếu thiếu iốt thì người ta mắc b ệnh bướu cổ .
2. Điều chế : Dung Cl2 hoặc Br2 để oxi hoá I- trong hợp chất :
Cl2 + 2NaI = 2NaCl + I2
II. Tính ch ất v à ứng d ụng :
a. T ính ch ất v ật l í :
Ở điều kiện thường , iot là tinh thể x ám , có vẻ sáng kim loại . Iôt ít tan trong nước , dễ tan trong dung môi hữu cơ . Khi đun nóng iôt bị thăng hoa .
b.Tính ch ất ho á h ọc :
+ T ác dụng với hồ tinh bột :
Iôt tạo với hồ tinh bột 1 chất có màu xanh . V ậy dùng hồ tinh bột làm thuốc thử trong phản ứng nhận biết iôt và ngựoc lại .
- I ôt có tính oxi hoá mạnh nhưng kém hơn Br2
- Tác dụng với nhiều kim loại (khi có t0 hoặc xúc tác )
VD : 2Al + 3I2 =2AlI3
( x út t ác l à H2O)
- Tác dụng với H2 : (Xt t0 cao , xúc tác )
VD : H2 + I2 = 2 HI
(K) (O)
2. Ứng dụng :
- Cồn iôt làm chất sát trùng
- Muối ăn trộn KI hoặc KIO3 ( muối Iôt ) giúp tránh rối loạn do thiếu iôt….
III. Một số hợp chất của iot :
1. Hiđroiotua và axit iothiđric :
Hiđroiotua l à một hợp ch t kém bền hơn các hiđro halogen khác
2HI 3 00C I2 + H2
HI dễ tan trong nước tạo thành dd axit iothiđric , là axit rất mạnh , mạnh hơn axit clohiđric và axit brômhiđric
HI có tính khử mạnh hơn HBr.
VD :
8HI + H2 SO4 = 4I2 +H2S+4H2O
2HI + 2FeCl3 = 2 FeCl2 + I2 + 2HCl
2. M ột s ố h ợp ch ất kh ác :
+ Trong hợp chất iôt có thể có các số oxi hoá -1, +1, +3, +5, +7.
+ Đa số muối iotua dễ tan trong nước trừ AgI.
+ Ion I-có tính khử mạnh hơn Cl- , Br- , F-
2 NaI + Cl2 = 2NaCl + I2
2 NaI + Br2 = 2NaBr + I2
2’ * Cuûng coá kieán thöùc : Viết tất cả các ptpư hoá học mà em biết để thực hiện sơ đồ
NaI I2 HI
Rút ra kết luận về tính chất của I2 , I- và so sánh với X2 , X-
Iot có tính oxi hoá mạnh nhưng kem hơn các hologen khác
Ion I- trong hợp chất có tính khử mạnh , mạnh hơn các halogennua khác .
1’ * Baøi taäp veà nhaø : Laøm caùc baøi taäp sgk vaø sbt
V RUÙT KINH NGHIEÄM :……………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
PHIEÁU HOÏC TAÄP
Caâu 1: T ừ cấu hình e của iôt và vị trí của nó trong bảng tuần hoàn hs dự đoán tính chất hoá học của iôt?
Caâu 2:Haõy vieát caùc ptr phaûn öùng cuûa tính chaát hoaù hoïc I2 ?
Tieát :58 Baøi : 36 IOÁT ( I : 127)
I MUÏC TIEÂU BAØI HOÏC:
-Kieán thöùc : Học sinh biết : Trạng thái tự nhiên , phương pháp điều chế và ứng dụng của iốt.
Tính chất hoá học của iốt và một số hợp chất của iốt .
Phương pháp nhận biết iốt .
Học sinh hiểu : I ốt có tính oxh yếu hơn các halogen khác.
Ion I- có tính khử mạnh hơn các ion halogen khác
Học sinh vận dụng : Viết phương trình minh hoạ cho tính chất của iốt và hợp chất của iốt .
-Kyõ naêng : Quan sát v à giải thích các hiện tượng quan sát được khi làm thí nghiệm .
Vận dụng kiến thức đã học về cấu tạo nguy ên t ử , liên kết hoá học , độ âm điện , số oxi hoá.
Gỉai bài tập định tính , định lượng
-Thaùi ñoä: Giáo dục cho học sinh lòng say mê học t ập , ý thức vươn lên chiếm lĩnh kiến thức khoa học , kĩ thuật
Ý thức phòng bệnh do thiếu iốt
II PHÖÔNG PHAÙP DAÏY HOÏC :
- Phương pháp thí nghiệm , suy diễn ,diễn dịch , tự nghiên cứu .
III CHUAÅN BÒ CUÛA THAÀY VAØ TROØ :
-Chuaån bò cuûa thaày : Hoá chất : I ốt (tinh th ể ) . hồ tinh bột , r ượu etylic , nước .
Dụng cụ : Ống nghiệm , pipét, đèn cồn .
-Chuaån bò cuûa troø : Hoïc baøi cuõ vaø xem baøi tröôùc
IV TIEÁN TRÌNH TIEÁT DAÏY
-OÅn ñònh toå chöùc : (1ph) Kieåm tra só soá
-Kieåm tra baøi cuõ : (5ph) Neâu tính chaát hoaù hoïc cuûa Broâm ?
Traû lôøi : a) Vôùi kim loaïi 2Al + 3Br2 2AlBr3
b)Vôùi hiñroâ H2 (k) + Br2 (l) 2HBr
c)vôùi H2O Br2 + H2O HBr + HbrO (phaûn öùng khoù hôn vôùi clo)
d)Vôùi chaát oxi hoaù maïnh Br2 + 5Cl2 +6H2O 2HBrO3 + 10HCl
+ Broâm laø chaát oxi hoaù maïnh
+ Tính oxihoaù yeáu hôn F, Cl nhöng maïnh hôn Iot vaø coù theå hieän tính khöû .
-Vaøo baøi môùi : (1ph) Trong nhoùm halozen ta ñaõ xeùt caùc nguyeân toá F, Cl, Br hoâm nay ta xeùt nguyeân toá cuoái cuøng laø Ioát .
TL
Hoaït ñoäng cuûa thaày
Hoaït ñoäng cuûa troø
Noäi dung
5/
3/
4/
10/
3/
5/
5/
Hoaït ñoäng 1 : T ìm hiểu trạng thái tự nhiên , điều chế iốt :
GV cho hs nghieân cöùu sgk ñeå traû lôøi caâu hoûi :
HTb: Traïng thaùi töï nhieân vaø phöông phaùp ñieàu cheá Ioát nhö theá naøo ?
GV cho hs choát laïi phaàn naøy vaø löu yù khi ñieàu cheá ioát.
Hoạt động 2 : T ìm hiểu tính chất vật lí của iốt :
GV cho HS quan sát tinh thể iốt
GV làm thí nghiệm đun nóng iốt , hoà tan iôt vào nước và vào rượu etylic.
GV : Bổ sung về tính tan của I2 trong dung môi hữư cơ.
GV : Yêu cầu học sinh nhắc lại khái niệm thăng hoa .
Hoạt động 3 :
GV l àm thí nghiệm về tác dụng của I2 với hồ tinh bột.
GV y êu cầu hoc sinh nêu cách nhận biết iôt.
Hoạt động 4: Tìm hiểu tính chất của I2 :
GV ñoïc sgk vaø thaûo luaän caâu hoûi sau :
HK: T ừ cấu hình e của iôt và vị trí của nó trong bảng tuần hoàn hs dự đoán tính chất hoá học của iôt ?
HTb:Haõy vieát caùc ptr phaûn öùng cuûa tính chaát hoaù hoïc I2 ?
-Cho hs so saùnh vôùi caùc haloâzen khaùc .
GV bổ sung điều kiện phản ứng
Hoạt động 5 :T ìm hiểu ứng dụng của Iôt
GV yêu cầu HS đọc sách vaø gv thoâng baùo , vaø lieân heä thöïc teá .
Hoạt động 6 : T ìm hiểu tính chất của HI và dd HI
GV gợi ý HS dựa vào qui luật biến đổi tính chất axit và tính khử của HX đ ể rút ra nhận xét .
GV yêu cầu HS viết PTPƯ phân huỷ HI , HI tác dụng với FeCl3 , H2SO4
Hoạt động 7 :
- Cho HS t ìm hiểu số oxi hoá của iot trong hợp chất iotua trong muối và trong axit có oxi của iôt .
- T ính tan của muối iotua .
- Tính khử của I-.
GV yêu cầu HS xác định số oxi hoá của iot trong NaI , KIO3 , KIO4 , KIO , KIO2 …
- Nhận xét tính tan của muối iotua ( dùng bảng tính tan )
-Viết ptpư của KI với Cl2 , Br2
HS đọc SGK v à kết hợp kiến thức thực tiễn để rút ra nhận xét
Ñeå ñieàu cheá Ioát ta cho khí clo suïc qua bình ñöïng dd muoái ioát .
Quan sát thí nghiệm và rút ra nhận xét
Nhaéc laïi khái niệm thăng hoa
Quan sát thí nghiệm và rút ra nhận xét
Chuù yù caùch nhaän bieát .
Dự đoán tính chất của Iot
- Viết ptpư
HS so saùnh
- Đọc sách và rút ra ứng dụng của iot
-HS lieân heä thöïc teá .
Dựa vào qui luật biến đổi tính axit , tính khử của HX để xét tính khử , tính axít của HI và dung dịch HI và rút ra nhận xét
- Viết PTPƯ : Phân hu ỷ HI , t ác d ụng c ủa HI v ới FeCl3 v à dd H2SO4.
-Xác định số oxi hoá của iot trong các hợp chất đã cho , từ đó rút ra nhận xét
- Xem bảng tính tan và rút ra nhận xét về tính tan của muối iotua
- Viết ptpư v à nhận xét t ính khử của I-
- Viết ptpư và kết luận tính chất của I2 , I- và có sự so sánh với X2 , X-
I.Trạng thái tự nhiên , điều chế iốt :
1. Trạng th ái t ự nhi ên :
+ Trong tự nhi ên . iốt ở dạng hợp chất với hàm lượng ít hơn các halogen khác
+ Hợp chất của iốt có trong nước biển , tuyến giáp ở người . Nếu thiếu iốt thì người ta mắc b ệnh bướu cổ .
2. Điều chế : Dung Cl2 hoặc Br2 để oxi hoá I- trong hợp chất :
Cl2 + 2NaI = 2NaCl + I2
II. Tính ch ất v à ứng d ụng :
a. T ính ch ất v ật l í :
Ở điều kiện thường , iot là tinh thể x ám , có vẻ sáng kim loại . Iôt ít tan trong nước , dễ tan trong dung môi hữu cơ . Khi đun nóng iôt bị thăng hoa .
b.Tính ch ất ho á h ọc :
+ T ác dụng với hồ tinh bột :
Iôt tạo với hồ tinh bột 1 chất có màu xanh . V ậy dùng hồ tinh bột làm thuốc thử trong phản ứng nhận biết iôt và ngựoc lại .
- I ôt có tính oxi hoá mạnh nhưng kém hơn Br2
- Tác dụng với nhiều kim loại (khi có t0 hoặc xúc tác )
VD : 2Al + 3I2 =2AlI3
( x út t ác l à H2O)
- Tác dụng với H2 : (Xt t0 cao , xúc tác )
VD : H2 + I2 = 2 HI
(K) (O)
2. Ứng dụng :
- Cồn iôt làm chất sát trùng
- Muối ăn trộn KI hoặc KIO3 ( muối Iôt ) giúp tránh rối loạn do thiếu iôt….
III. Một số hợp chất của iot :
1. Hiđroiotua và axit iothiđric :
Hiđroiotua l à một hợp ch t kém bền hơn các hiđro halogen khác
2HI 3 00C I2 + H2
HI dễ tan trong nước tạo thành dd axit iothiđric , là axit rất mạnh , mạnh hơn axit clohiđric và axit brômhiđric
HI có tính khử mạnh hơn HBr.
VD :
8HI + H2 SO4 = 4I2 +H2S+4H2O
2HI + 2FeCl3 = 2 FeCl2 + I2 + 2HCl
2. M ột s ố h ợp ch ất kh ác :
+ Trong hợp chất iôt có thể có các số oxi hoá -1, +1, +3, +5, +7.
+ Đa số muối iotua dễ tan trong nước trừ AgI.
+ Ion I-có tính khử mạnh hơn Cl- , Br- , F-
2 NaI + Cl2 = 2NaCl + I2
2 NaI + Br2 = 2NaBr + I2
2’ * Cuûng coá kieán thöùc : Viết tất cả các ptpư hoá học mà em biết để thực hiện sơ đồ
NaI I2 HI
Rút ra kết luận về tính chất của I2 , I- và so sánh với X2 , X-
Iot có tính oxi hoá mạnh nhưng kem hơn các hologen khác
Ion I- trong hợp chất có tính khử mạnh , mạnh hơn các halogennua khác .
1’ * Baøi taäp veà nhaø : Laøm caùc baøi taäp sgk vaø sbt
V RUÙT KINH NGHIEÄM :……………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
PHIEÁU HOÏC TAÄP
Caâu 1: T ừ cấu hình e của iôt và vị trí của nó trong bảng tuần hoàn hs dự đoán tính chất hoá học của iôt?
Caâu 2:Haõy vieát caùc ptr phaûn öùng cuûa tính chaát hoaù hoïc I2 ?
 








Các ý kiến mới nhất