: 27
101
ND:
HOÁN DỤ

1. Mục tiêu: Giúp HS:
a. Kiến thức:
- Hoạt động 1: Tạo hứng thú học tập.
- Hoạt động 2:
+Học sinh hiểu: khái hoán dụ.
+ Học sinh biết được: tác dụng của phép hoán dụ.
- Hoạt động 3:
+ sinh biết: các kiểu hoán dụ.
- Hoạt động 4:
+ sinh biết: biết làm bài tập.
b. Kĩ năng:
- sinh thực hiện được: Bước đầu tạo ra một số kiểu hoán dụ trong nói và viết .
- sinh thực hiện thành thạo: biết và phân tích được ý nghĩa cũng như tác dụng phép hoán dụ trong thực tế sử dụng tiếng Việt.
c. Thái độ:
- quen: biết vận dụng hoán dụ trong khi nói, viết.
- Tính cách: Giáo dục tinh thần tự giác học tập cho HS,
2.dung học tập:
- Khái niệm, các kiểu hoán dụ.
3. Chuẩn bị:
GV: Bảng phu ïghi ví dụ mục I.
HS: Tìm hiểu về hoán dụ, các kiểu hoán dụ.
4. chức các hoạt động học tập:
4.1. Ổn định tổ chức và kiểm diện: 1 phút 6A1: 6A2: 6A3:
4.2. Kiểm tra : 5 phút
Câu hỏi kiểm tra nội dung tự học:
▲ Ẩn dụ là gì? Nêu các kiểu ẩn dụ thường gặp? (7đ)
● Ẩn dụ là gọi tên sự vật, hiện tượng khác có nét tương đồng với nó nhằm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt.
Có 4 kiểu ẩn dụ thường gặp: Ẩn dụ hình thức.Ẩn dụ cách thức. Ẩn dụ phẩm chất. Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác.
( GV treo bảng phụ giới thiệu bài tập:
▲ Hình ảnh “Mặt trời” trong câu thơ nào dưới đây được dùng theo lối ẩn dụ? (2đ)
A. Mặt trời mọc ở đằng đông. C. Từ ấy trong tôi bừng nắng hạ.


B. Thấy anh như thấy mặt trời. Mặt trời chân lí chói qua tim.
Chói chang khó ngó, trao lời khó trao.
D. Bác như ánh mặt trời, xua màn đêm giá lạnh.
Câu hỏi kiểm tra nội dung tự học:
▲Cho nội dung bài học hôm nay ? (1đ)
( Khái niệm về hoán dụ, các kiểu hoán dụ.
( Nhận xét, chấm điểm.
4.3. trình bài học:

Hoạt động của GV và HS.
Nội dung bài học.


(Hoạt động 1: Vào bài. 1 phút. Để giúp các em nắm vững các biện pháp tu từ nghệ thuật, tiết này, cô sẽ hướng dẫn các
em tìm hiểu về hoán dụ.
(Hoạt động 2: Hướng dẫn HS tìm hiểu khái niệm về hoán dụ. 5 phút
(GV treo bảng phụ, ghi VD SGK.
▲ Các từ ngữ in đậm trong câu thơ trên chỉ ai?
Giữa áo nâu -> nông dân, áo xanh( công nhân,có quan hệ như thế nào?
● Quan hệ giữa đặc điểm, tính chất với sự vật có đặc điểm, tính chất đó – người nông dân thường mặc áo nâu, người công nhân thường mặc áo xanh khi làm việc.
▲Nông thôn và thành chỉ ai?
▲Cách gọi như vậy dựa vào quan hệ nào?
● Dựa vào quan hệ giữa vật chứa đựng (nông thôn, thị thành) với vật bị chứa đựng (người sống ở nông thôn và thị thành).
(VD: “ Tất cả nông dân ở nông thôn và công nhân ở thành phố đều đứng lên”.
▲So sánh 2 VD em thấy nội dung và cách diễn đạt của VD1 như thế nào?
● Nội dung tương tự, cách diễn đạt ngắn gọn, tăng tính hình ảnh và hàm súc cho câu văn, nêu bật được đặc điểm của những người nói đến.
▲Từ việc tìm hiểu ví dụ trên, em hãy cho biết: Hoán dụ là gì? Cho VD?
(HS trả lời, GV nhận xét, chốt ý.
(GV cho HS tìm hiểu ví dụ về hoán dụ.


- Đầu xanh có tội tình gì
Má hồng đến quá nửa thì chưa thôi.
- Cầu này cầu ái cầu ân.
Một trăm con gái rửa chân cầu này.
- phòng cười rộ lên
( GD HS ý thức sử dụng hoán dụ trong nói viết để câu văn tăng tính hàm súc.
(Hoạt động 3: Hướng dẫn HS