HẠNH PHÚC CỦA MỘT TANG GIA
(Trích Số đỏ) - Vũ Trọng Phụng
☼☼☼☼☼☼☼☼☼☼
Lời dẫn vào bài mới:
Trong làng văn học Việt Nam có một cây bút từng được mệnh danh là “ông vua phóng sự đất Bắc”; “nhà tiểu thuyết lừng lẫy”. Tuổi đời tuy không dài nhưng ông đã để lại một sự nghiệp văn chương đồ sộ. Đó chính là nhà văn Vũ Trọng Phụng . Mà nói đến ông người ta không khỏi không nhắc đến cuốn tiểu thuyết “Số đỏ” – “có thể làm vinh dự cho mọi nền văn học” (Ng. Khải). Đọc cuốn tiểu thuyết này thì có lẽ chương thứ 15 – “Hạnh phúc của một tang gia”, để lại trong lòng độc giả nỗi ám ảnh nhất.
Hoạt động của GV & HS
Yêu cầu cần đạt

- HS đọc Tiểu dẫn
- Trình bày những nét cơ bản về cuộc đời và sự nghiệp văn chương của VTP.
- GV nhấn mạnh, chốt:

I. Tìm hiểu chung
1.Tác giả
- Vũ Trọng Phụng (1912 - 1939) xuất thân trong một gia đình nghèo ở Hà Nội.
- Tốt nghiệp tiểu học Và Trọng Phụng đã đi làm và kiếm sống chật vật chủ yếu bằng nghề viết báo, viết văn chuyên nghiệp.
- Mắc bệnh lao khoảng năm 1937-1938 nhưng không có điều kiện chạy chữa, ông qua đời.
Sự nghiệp văn học:
- Có truyện đăng báo từ năm 1930, Vũ Trọng Phụng chứng tỏ là cây bút với sức sáng tạo dồi dào và một khối lượng tác phẩm đồ sộ.
- Sáng tác của ông toát lên niêm căm phẫn xã hội đen tối thối nát lúc bấy giờ và đã có những đóng góp đáng kể vào sự phát triển của văn xuôi Việt Nam hiện đại.
- Tác phẩm chính:
+ Phóng sự: Cạm bẫy người, Cơm thầy cơm cô, Kỹ nhẹ lấy Tây
+ Tiểu thuyết: Giông tố, Số đỏ, Vỡ đê.

- HS đã đọc tóm tắt trong SGK, GV nhấn mạnh một vài chi tiết tạo hứng thú cho tiết học.




2. Tiểu thuyết "Số Đỏ"
* Tóm tắt:
+ Số đỏ lên án gay gắt cái xã hội tư sản thành thị VN đang chạy theo lối sống VM rởm hết sức lố lăng đồi bại đương thời. Tác giả đã kích cay độc những phong trào Âu Hoá, thể thao, giải phóng nữ quyền đang phát triển rầm rộ nhân danh "văn minh" "tiến bộ" "Cải cách xã hội" mà thực chất chỉ là ăn chơi truỵ lạc, làm tiền, trà đạp trắng trợn lên mọi nề nếp đạo đức truyền thống.


- Số Đỏ đạt được những giá trị gì?


- Nghệ thuật là tiểu thuyết hiện thực trào phúng sắc sảo, với tình huống, chân dung trào phúng tác phẩm gây cười từ đầu đến cuối.


- Nêu vị trí và bố cục đoạn trích, nội dung cơ bản mỗi đoạn.

* Vị trí và bố cục đoạn trích
+Vị trí
- Đoạn trích là toàn bộ chương XV của tác phẩm Số đỏ.
- Trước đoạn trích nhà văn miêu tả "trước đó cụ Cố Tổ đã mấy lần suýt chết, mấy lần làm con cháu mừng hụt" rồi vô tình Xuân gây ra cái chết của cụ tổ. Đoạn trích này bắt đầu từ đótri
- thuộc chương XV của tiểu thuyết Số đỏ: “Hạnh phúc của một tang gia-Văn Minh nữa cũng nói vào-Một đám ma gương mẫu”
+ Bố cục: Chia làm 3 đoạn
- Đoạn một từ đầu đến “Biết rồi, khổ lắm, nói mãi” , giới thiệu cái chết của cụ tổ.
- Đoạn hai tiếp đó đến “Chia buồn tấp nập”. Nội dung: trước tang gia là niềm vui và hạnh phúc của một gia đình đại bất hiếu.
- Đoạn ba còn lại: Miêu tả cảnh đưa đám và cảnh hạ huyệt.


- GV thuyết trình:
 Thông qua màn hài kịch này nhà văn vạch rõ chân tướng nhố nhăng, giả dối, lố bịch của những hạng người mang danh là thương lưu quý phái, văn minh tân tiến nhưng thực chất là những quái thai, cặn bã của xã hội thực dân tư sản ở nước ta trước cách mạng tháng 8.


Ý nghĩa nhan đề chương truyện:
Tang gia mà hạnh phúc, nhan đề khiến người đọc phải chú ý. Nhưng điều đáng nói hơn là là nó đã phản ánh rất đúng một sự thật mỉa mai, hài hước: con cháu của đại gia đình này thật sự sung sướng , hạnh phúc khi cụ tổ chết.
Người ta thường nói “tang gia bối rối”, tác giả đã dựng lên đúng cái cảnh bối rối của gia đình cụ cố Hồng khi cụ cố tổ nằm xuống. Chẳng những bối rối mà còn hết sức bận rộn. Nhưng lo lắng, bận rộn để tổ chức cho chu đáo, cho thật linh