Ngày soạn : 25/11/2014 Ngày giảng: 26/11/2014
Tiết 12- Bài 11: Độ cao của âm
A. Mục tiêu:
1. Kiến thức: giúp cho HS:
- Nêu được mối liên hệ giữa độ cao và tần số của âm.
- Sử dụng được thuật ngữ âm cao( âm bổng) , âm thấp (âm trầm) và tần số khi so sánh hai âm.
2. Kĩ năng:
- Làm thí nghiệm để hiểu tần số là gì ?
- Làm thí nghiệm để thấy được mối quan hệ giữa tần số dao động và độ cao của âm
3. Thái độ:
- Nghiêm túc trong học tập, có ý thức vận dụng kiến thức vào thực tế.
B. Phương pháp:
-Vấn đáp gợi mở,nêu vấn đề
-Học sinh tích cực
- Hoạt động nhóm
C. Chuẩn bị:
1.Giáo viên: Chuẩn bị cho mỗi nhóm HS
+ 1 dây cao su buộc căng trên giá đỡ
+ 1 giá thí nghiệm
+ 1 con lắc đơn có chiều dài 20 cm
+ 1 con lắc đơn có chiều dài 40 cm
+ 1 đĩa phát âm có 3 hàng lỗ xung quanh, 1 mô tơ 3 vôn,6 vôn 1 chiều
+ 1 miếng phim nhựa
+ 1 thép lá 0,7x 15x 300 mm
2.Học sinh: Học bài cũ, đọc trước bài mới, một bảng (Sgk-31)
D.Tổ chức hoạt động dạy học:
1) ổn định tổ chức:
2)Các hoạt động:
Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ, tổ chức tình huống học tập (8 phút).
Mục tiêu:
- Nêu được đặc điểm chung của các nguồn âm
-Tạo hứng thú học tập cho học sinh
Đồ dùng :
Cách tiến hành:
1.Kiểm tra.
HS1: Các nguồn âm có đặc điểm nào giống nhau ?
? Khi bật quạt ta thường nghe thấy âm thanh vù vù phát ra. Nguồn âm là bộ phận nào của quạt phát ra?

GV đánh giá cho điểm
2.Tạo tình huống học tập
- GV đặt vấn đề như SGK

- HS lên bảng trả lời



- HS khác lắng nghe, nêu nhận xét


- HS chú ý nghe

Hoạt động 2: Quan sát dao động nhanh, chậm- Nghiên cứu khái niệm tần số (10 phút)
* Mục tiêu:
- Nêu được mối liên hệ giữa độ cao và tần số của âm
- Làm thí nghiệm để hiểu tần số là gì ?

*.Đồ dùng:
+ 1 giá thí nghiệm
+ 1 con lắc đơn có chiều dài 20 cm
+ 1 con lắc đơn có chiều dài 40 cm
*.Cách tiến hành
[TH] Vật dao động càng nhanh thì tần số dao động của vật càng lớn và ngược lại vật dao động càng chậm thì tần số dao động của vật càng nhỏ
Nhận biết được số dao động trong một giây gọi là tần số. Đơn vị tần số là héc, kí hiệu là Hz




- GV bố trí TN H11.1
- GV hướng dẫn HS cách xác định một dao động,cách tính số dao động của vật trong thời gian 10s từ đó tính số dao động trong một giây.
- GV yêu cầu HS lên kéo con lắc ra khỏi vị trí cân bằng và đếm số dao động trong 10s, làm TN với 2 con lắc 20cm và 40cm lệch một góc như nhau.
- Yêu cầu HS đọc thông báo để trả lời câu hỏi
? Tần số là gì?


? Đơn vị tần số là gì?

GV chốt lại
- GV cho HS trả lời C2.



- Yêu cầu HS hoàn thành phần nhận xét.
- Gọi HS đọc phần nhận xét,
*) G/v chốt kến thức.
,





- HS chú ý nghe để hiểu thế nào là một dao động.




- HS đếm số dao động của 2 con lắc trong 10s ghi kết quả vào bảng SGK-31.



- HS đọc thông báo SGK,và trả lời câu hỏi:
+ Tần số là số dao động trong một giây.
+Đơn vị tần số là Héc(Hz)
- Lắng nghe.
- Vận dụng kiến thức trên tính tần số dao động của con lắc a và b và trả lời câu hỏi.
- HS hoàn thành phần nhận xét

-HS ghi vở
I. Dao động nhanh, chậm - tần số:
* Thí nghiệm 1
Bố trí thí nghiệm như hình11.1(SGK- 31)

:
dao động chậm hơn;
dao động nhanh hơn;



*) Số dao động trong một giây gọi là tần số.