Chương I
Động học chất điểm
Tiết 1: Ngày soạn 10 /9/2006
Bài 1. Chuyển động cơ

Mục tiêu
1. Kiến thức
- Hiểu được các khái niệm cơ bản: tính tương đối của chuyển động, chất diểm, hệ qu‎y chiếu, xác định vị trí của một chất điểm bằng toạ độ, xác định thời gian bằng đồng hồ, phân biệt khoảng thời gian và thời điểm.
- Hiểu rõ là muốn nghiên cứu chuyển động của chất điểm, cần thiết chọn một hệ quy chiếu để xác định vị trí của chất điểm và thời điểm tương ứng.
- Nắm vững được cách xác định toạ độ và thời điểm tương ứng của một chất điểm trên hệ trục toạ độ.
2. Kỹ năng
- Chọn hệ quy chiếu, mô tả chuyển động.
- Chọn mốc thời gian, xác định thời gian.
- Phân biệt chuyển động cơ với các chuyển động khác.
Chuẩn bị
1. Giáo viên
- Hình vẽ chiếc đu quay trên giấy to.
- Chuẩn bị tình huống sau cho học sinh thảo luận: Bạn của em ở quê chưa từng đến thị xã, em sẽ phải dùng những vật mốc và hệ toạ độ nào để chỉ cho bạn đến được trường thăm em?
2. Học sinh
Xem lại những vấn đề đã được học ở lớp 8: Thế nào là chuyển động? Thế nào là độ dài đại số của một đoạn thẳng?
3. Gợi ‎ ý ứng dụng công nghệ thông tin
GV có thể chuẩn bị những đoạn video về các loại chuyển động cơ học, soạn các câu hỏi trắc nghiệm, hình vẽ mô phỏng quỹ đạo của chất điểm...
Tổ chức các hoạt động dạy học
Hoạt động 1 (...phút): Nhận biết chuyển động cơ, vật mốc, chất điểm, quỹ đạo, thời gian trong chuyển động.
Hoạt động của học sinh
Sự trợ giúp của giáo viên

- Xem tranh SGK, trả lời câu hỏi:
* Chuyển động cơ là gì? Vật mốc? Ví dụ?
* Tại sao chuyển động cơ có tính tương đối? Ví dụ?
- Đọc SGK phần 2. Trả lời câu hỏi:
* Chất điểm là gì? Khi nào một vật được xem là chất điểm?
* Quỹ đạo là gì? Ví dụ.
- Trả lời câu hỏi C1.
- Tìm cách mô tả vị trí của chất điểm trên quỹ đạo.
- Vẽ hình
- Trả lời câu hỏi C2
- Đo thời gian dùng đồng hồ như thế nào?
- Cách chọn mốt (gốc) thời gian.
- Biểu diễn trên trục số.
- Khai thác ‎‎ý nghĩa của bảng giờ tàu SGK
- Yêu cầu: HS xem tranh SGK và nêu câu hỏi (kiến thức lớp 8) để học sinh trả lời.
- Gợi ‎ ý: cho học sinh một số chuyển động cơ học điển hình
- Phân tích: dấu hiệu của chuyển động tương đối
- Hướng dẫn: học sinh xem tranh SGK và nhận xét ví dụ của học sinh.
- Hướng dẫn: học sinh trả lời câu hỏi C1
Gợi ‎ ý: trục toạ độ, điểm mốc, vị trí vật tại những thời điểm khác nhau.
- Giới thiệu: hình 1.5

- Giới thiệu cách đo thời gian, đơn vị

- Hướng dẫn cách biểu diễn, cách tính thời gian


Hoạt động 2 (...phút): Hiểu hệ quy chiếu và chuyển động tịnh tiến.
Hoạt động của học sinh
Sự trợ giúp của giáo viên

- Muốn biết sự chuyển động của chất điểm (vật) tối thiểu cần phải biết những gì? Biểu diễn chúng như thế nào?
- Đọc SGK: Hệ quy chiếu?
- Biểu diễn chuyển động của chất điểm trên trục Oxt?
- Trả lời câu hỏi C3.
- Xem tranh đu quay giáo viên mô tả.
- Trả lời câu hỏi C4
- Lấy một số ví dụ khác về chuyển động tịnh tiến.
- Gợi ‎ ý: vật mốc, trục toạ độ biểu diễn vị trí, trục biểu diễn thời gian.
- Nêu đinh nghĩa của hệ quy chiếu.
-Yêu cầu: học sinh trả lời câu hỏi C3.
- Giới thiệu tranh đu quay
- Phân tích dấu hiệu của chuyển động tịnh tiến.
- Yêu cầu: học sinh lấy ví dụ về chuyển động tịnh tiến
- Nhận xét các ví dụ.

Hoạt động 3 (...phút): Vận dụng, củng cố.
Hoạt động của học sinh
Sự trợ giúp của giáo viên

- Thảo luận nhóm trả lời các câu hỏi trắc nghiệm nội dung câu 1 – 5 (SGK).
- Làm việc các nhân giải bài tập 1, 5 (SGK).
- Ghi nhận kiến thức: những kn cơ bản; hệ quy chiếu, chuyển động tịnh tiến.
- Trình bày cách mô tả chuyển động cơ
- Nêu câu hỏi. Nhận xét câu trả lời của các nhóm.
- Yêu cầu: học sinh trình bày đáp án.
- Đánh giá, nhận xét kết quả giờ dạy.

Hoạt động 4 (...phút): Hướng dẫn về nhà.
Hoạt động của học sinh
Sự trợ giúp của giáo viên

- Ghi câu hỏi và bài tập về nhà
- Những sự chuẩn bị cho bài sau
- Nêu câu hỏi và bài tập về nhà.
- Yêu cầu: HS chuẩn bị bài sau

Tiết 2: Ngày soạn 10 /9/2006
Bài 2. vận tốc trong chuyển động thẳng
Chuyển động thẳng đều (tiết 1)

Mục tiêu
1. Kiến thức
- Hiểu rõ được các khái niệm véc tơ độ dời, vectơ vận tốc trung bình, vectơ vận tốc tức thời.
- Hiểu được việc thay thế các vectơ trên bằng các giá trị đại số của chúng không làm mất đi đặc trưng của vectơ của chúng.
- Phân biệt được độ dời với quãng đường đi, vận tốc với tốc độ.
2. Kỹ năng
- Phân biệt, so sánh được các kn
- Biểu diễn độ dời và các đại lượng Vật l‎‎‎ý véctơ.
Chuẩn bị
1. Giáo viên
- Câu hỏi liên quan đến vectơ, biểu diễn vectơ.
- Chuẩn bị câu hỏi trắc nghiệm.
2. Học sinh
Xem lại những vấn đề đã được học ở lớp 8:
- Thế nào là chuyển động thẳng đều?
- Thế nào là vận tốc trong chuyển động thẳng đều?
- Các đặc trưng của đại lượng vectơ?
3. Gợi ‎ ý ứng dụng công nghệ thông tin
- Soạn câu hỏi 1 – 5 SGK thành câu hỏi trắc nghiệm.
- Soạn câu hỏi trắc nghiệm cho phần luyện tập củng cố.
- Chuẩn bị các đoạn video về chạy thi, bơi thi, đua xe...
Tổ chức các hoạt động dạy học
Hoạt động 1 (...phút): kiểm tra bài cũ.
Hoạt động của học sinh
Sự trợ giúp của giáo viên

- Nhớ lại khái niệm chuyển động thẳng đều, tốc độ của một vật ở lớp 8.
- Trả lời câu hỏi C1
- Đặt câu hỏi cho học sinh. Cho học sinh lấy ví dụ.
- Nêu câu hỏi C1

Hoạt động 2 (...phút): Tìm hiểu khái niệm độ dời.
Hoạt động của học sinh
Sự trợ giúp của giáo viên

- Đọc SGK.
- Vẽ hình biểu diễn vectơ độ dời.
- Trong chuyển động thẳng viết công thức (2.1)
- Trả lời câu hỏi C2
- So sánh độ dời với quãng đường. Trả lời câu hỏi C3.
- Yêu cầu: HS đọc SGK, trả lời câu hỏi C2
- Hướng dẫn: học sinh vẽ hình, xác định toạ độ của chất điểm.

- Nêu câu hỏi C3.

Hoạt động 3 (...phút): thiết lập công thức vận tốc trung bình, vận tốc tức thời.
Hoạt động của học sinh
Sự trợ giúp của giáo viên

- Trả lời câu hỏi C4
- Thành lập công thức tính vận tốc trung bình (2.3)
- Phân biệt vận tốc với tốc độ (ở lớp 8)
- Trả lời câu hỏi C5, đưa ra khái niệm vận tốc tức thời.
- Vẽ hình 2.4
- Hiểu được ý nghĩa của vận tốc tức thời.
- Yêu cầu: học sinh trả lời câu hỏi C4
- Khẳng định: học sinh vẽ hình, xác định toạ độ của chất điểm.
- Nêu câu hỏi C5
- Hướng dẫn vẽ và viết công thức tính vận tốc tức thời theo độ dời.
- Nhấn mạnh: véctơ vận tốc.

Hoạt động 4 (...phút): Vận dụng, củng cố.
Hoạt động của học sinh
Sự trợ giúp của giáo viên

- Thảo luận nhóm trả lời câu hỏi trắc nghiệm theo nội dung câu 1, 2 (SGK); bài tập 1, 2 (SGK).
- Làm việc các nhân giải bài tập 4 (SGK).
- Ghi nhận kiến thức: độ dời, vận tốc trung bình, vận tốc tức thời.
- So sánh quãng đường với độ dời; tốc độ với vận tốc.
- Trình bày cách vẽ, biểu diễn vận tốc.
- Yêu cầu: Nêu câu hỏi. Nhận xét câu trả lời của các nhóm.

- Yêu cầu: học sinh trình bày đáp án.



- Nhận xét, đánh giá kết quả giờ dạy.

Hoạt động 5(...phút): Hướng dẫn về nhà.
Hoạt động của học sinh
Sự trợ giúp của giáo viên

- Ghi câu hỏi và bài tập về nhà
- Những sự chuẩn bị cho bài sau
- Nêu câu hỏi và bài tập về nhà.
- Yêu cầu: HS chuẩn bị bài sau


Tiết 3: Ngày soạn 12 /9/2006
Bài 2. vận tốc trong chuyển động thẳng
Chuyển động thẳng đều (tiết 2)

Mục tiêu
1. Kiến thức
- Biết cách thiết lập phương trình chuyển động thẳng đều. Hiểu được phương trình chuyển động mô tả đầy đủ các đặc tính của chuyển động.
- Biết cách vẽ dồ thị toạ độ theo thời gian, vận tốc theo thời gian và từ đồ thị có thể xác định được các đặc trưng động học của chuyển động.
2. Kỹ năng
- Lập phương trình chuyển động.
- Vẽ đồ thị.
- Khai thác đồ thị.
Chuẩn bị
1. Giáo viên
- Một ống thuỷ tinh dài đựng nước với bọt không khí.
- Chuẩn bị thí nghiệm về chuyển động thẳng và chuyển động thẳng đều.
2. Học sinh
- Các đặc trưng của đại lượng vectơ?
- Giấy kẻ ô li để vẽ đồ thị.
3. Gợi ‎ ý ứng dụng công nghệ thông tin
- Soạn câu hỏi trắc nghiệm cho phần kiểm tra bài cũ, luyện tập củng cố.
- Mô phỏng chuyển động của bọt khí trong ống nước và các dạng đồ thị của chuyển động thẳng đều.
Tổ chức các hoạt động dạy học
Hoạt động 1 (...phút): Kiểm tra bài cũ.
Hoạt động của học sinh
Sự trợ giúp của giáo viên

Nhớ lại khái niệm chuyển động thẳng đều, tốc độ của một vật ở lớp 8.
Đặt câu hỏi cho học sinh. Cho học sinh lấy ví dụ.

Hoạt động 2 (...phút): Tìm hiểu chuyển động thẳng đều.
Hoạt động của học sinh
Sự trợ giúp của giáo viên

- Đọc SGK. Trả lời câu hỏi C2.
- Cùng giáo viên làm thí nghiệm ống chứa bọt khí.
- Ghi nhận định nghĩa chuyển động thẳng đều.
- Viết công thức (2.4)
- Vận tốc trung bình trong chuyển động thẳng đều?
- So sánh vận tốc trung bình và vận tốc tức thời?
- Cùng giáo viên làm thí nghiệm kiểm chứng.
- Yêu cầu: HS đọc SGK, trả lời câu hỏi.
- Cùng học sinh làm thí nghiệm SGK
- Hướng dẫn HS vẽ hình, xác định toạ độ của chất điểm.


- Nêu câu hỏi. Cho HS thảo luận.

- Cùng HS làm các thí nghiệm k