Ngaøy soaïn: 01 / 09/ 2005
Tieát PPCT: 01_Lí luaän vaên hoïc. Baøi

SÖÏ PHAÙT TRIEÅN LÒCH SÖÛ CUÛA VAÊN HOÏC
I- Muïc ñích, yeâu caàu: Giuùp hoïc sinh:
1. Coù caùi nhìn toång quaùt veà VH baèng caùch lieân keát caùc taùc giaû, taùc phaåm thaønh moät ñöôøng daây theo thöù töï thôøi gian töø ñoù hình thaønh ôû HS yù thöùc veà VH nhö moät quaù trình lòch söû.
2. Hieåu quy luaät vaän ñoäng lòch söû cuûa VH.
3. Naém ñöôïc moät soá khaùi nieäm caàn thieát khi khaûo saùt LSVH: thôøi kyø VH, traøo löu VH…
II- Chuaån bò:
Giaùo vieân: - Giaùo aùn, SGK, taøi lieäu tham khaûo.
- PP: Dieãn giaûng + gôïi môû baèng caâu hoûi.
Hoïc sinh: Ñoïc vaø traû lôøi caâu hoûi SGK.
III- Tieán trình baøi daïy:
OÅn ñònh:
Baøi cuõ:
Baøi môùi:
* Giôùi thieäu baøi:

Hoaït ñoäng cuûa GV vaø HS
TG
Ghi baûng

GV: Nhöõng bieán ñoäng trong ñôøi soáng XH-CT -> nhöõng thay ñoåi töông öùng trong ñôøi soáng VH.
- CMT8 môû ra trang môùi cho söï ( VH.
- Ñaàu TK XX, aûnh höôûng cuûa VhPT, söï ( cuûa chöõ quoác ngöõ -> VhVN coù nhieàu caùch taân veà theå loaïi, hình thöùc; ( mau leï vôùi nhieàu Tgiaû, Tp, tröôøng phaùi…
H: Ñeå hieåu ñöôïc moät Tp, Tgiaû hay moät hieän töôïng VH phaûi caên cöù vaøo yeáu toá naøo? Vieäc tìm hieåu hoaøn caûnh saùng taùc cuûa Tp coù caàn thieát khoâng?
H: Coù neân ñoàng nhaát LSVH vôùi LSXH khoâng?
GV gôïi yù ñeå HS so saùnh:
+ Vh hieän ñaïi – Vh trung ñaïi.
+ Thô Baø huyeän Thanh Quan, NÑC, NK – Theá Löõ, Xuaân Dieäu, Huy Caän…
+ Truyeän Kieàu, Truyeän LVT – Chí Pheøo, Soá Ñoû…
H: VH VN ( qua maáy thôøi kyø?
H: Tieâu chí phaân chia?(Töông ñoái)
GV nhaán maïnh moät soá yù trong KN ôû Sgk.
H: VHVN 30- 45 coù nhöõng traøo löu naøo?
- Traøo löu VH laõng maïn trong VHVN 30 – 45.
- Traøo löu VH hieän thöïc trong VHVN 30 – 45.
H: Bieåu hieän cuûa söï tieán boä trong VH? Söï khaùc nhau giöõa tieán boä trong VH vaø trong KHKT?
(Caøng phaùt trieån, VH caøng gaàn guõi vôùi ñôøi soáng con ngöôøi hôn caøng phong phuù hôn)


I- Vaän ñoäng cuûa XH vaø vaän ñoâng cuûa VH:
- Coù söï gaén boù: XH bieán ñoåi -> VH bieán ñoåi.
- XH coù lòch söû ( -> VH cuõng coù lòch söû ( rieâng.
=> VH chòu söï taùc ñoâng cuûa nhöõng yeáu toá beân trong -> khoâng neân ñoàng nhaát VH vôùi LS.






II- Thôøi kyø VH vaø traøo löu VH:
1. Thôøi kyø VH:(Sgk)
- Laø moät giai ñoaïn LS.
- VH ( vôùi nhöõng neùt rieâng khaùc giai ñoaïn tröôù hoaëc sau noù.
- Caên cöù phaân chia: moác LS + VH
2. Traøo löu VH:(Sgk)
- Laø moät hieän töôïng coù tính LS.
- Tính coù cöông lónh, nguyeân taéc, tö töôûng chung.
- Khoâng coù ngay töø ñaàu.
III- Tieán boä trong VH:
Nhieàu Tp VH cuûa quaù khöù vaãn ñöôïc xem nhö nhöõng giaù trò tinh thaàn cuûa moïi thôøi ñaïi (Ñieåm khaùc vôùi tieán boä trong KHKT).
VD: Truyeän Kieàu

Cuûng coá: GV khaùi quaùt nhöõng kieán thöùc cô baûn.
Höôùng daãn: * Hoïc baøi naém chaéc caùc khaùi nieäm.
* Soaïn baøi Caùc giaù trò VH vaø tieáp nhaän VH.
- Ñoïc Sgk -> gaïch chaân nhöõng kieán thöùc cô baûn.
- Giaù trò VH? Quaù trình tieáp nhaän VH dieãn ra nhö theá naøo?
Ngaøy soaïn: 01 / 09/ 2005
Tieát PPCT: 2, 3, 4_Lí luaän vaên hoïc. Baøi

CAÙC GIAÙ TRÒ VAÊN HOÏC VAØ TIEÁP NHAÄN VAÊN HOÏC
I- Muïc ñích, yeâu caàu: Giuùp hoïc sinh:
1. Thaáy Tp VH Coù nhieàu giaù trò vaø naém moät soá khaùi nieäm: tính chaân thöïc, söï saâu saéc, taàm khaùi quaùt … khi tìm hieåu giaù trò Tp VH.
2. Hieåu vò trí ñaëc bieät cuûa giaù trò thaåm mó vaø quan heä cuûa noù vôùi caùc giaù trò khaùc.
3. Reøn caùch ñoïc toát, thò hieáu thaåm mó laønh maïnh.
II- Chuaån bò:
Giaùo vieân: - Giaùo aùn, SGK, taøi lieäu tham khaûo.
- PP: Dieãn giaûng + gôïi môû baèng caâu hoûi.
Hoïc sinh: Ñoïc vaø traû lôøi caâu hoûi SGK.
III- Tieán trình baøi daïy:
OÅn ñònh:
Baøi cuõ: - Vaän ñoäng XH vaø vaän ñoäng VH coù quan heä nhö theá naøo?
- Thaùi ñoä cuûa ngöôøi ñoïc vôùi nhöõng Tp VH trong quaù khöù?
Baøi môùi:
* Giôùi thieäu baøi: GV neâu yeâu caàu baøi hoïc.

Hoaït ñoäng cuûa GV vaø HS
TG
Ghi baûng

GV: Phaân bieät 2 khaùi nieäm: giaù trò vaên hoïc vaø caùc giaù trò vaên hoïc.
Laøm roõ khaùi nieäm nhaän thöùc = bieát + hieåu
H: Bieåu hieän? Taïi sao Tp VH coù theå trôû thaønh nguoàn tö lieäu?
GV giaûi thích:
- Hieåu ñôøi: Hieåu caùc vaán ñeà XH vaø thôøi cuoäc.
- Hieåu ngöôøi: Caùi toát, caùi xaáu, maïnh, yeáu.
- Hieåu mình: Töï nhaän thöùc.
- Chaân thöïc: Ñuùng söï thaät.
- Saâu saéc: Xuaát phaùt töø voán soáng, söï traûi nghieäm, nghieàn ngaãm, tích luõy cuûa nhaø vaên.
- Taàm khaùi quaùt: Phuø hôïp vôùi lôïi ích daân toäc vaø quy luaät vaän ñoäng, phaùt trieån cuûa XH.
H: Tieâu chuaån xaùc ñònh giaù trò veà nhaän thöùc cuûa TP VH?
H: Em hieåu giaù trò veà tö töôûng – tình caûm cuûa Tp? Bieåu hieän? Tieâu chuaån xaùc ñònh?
GV noùi theâm veà 2 maët cô baûn cuûa Nd tö töôûng - TC:
- Möùc ñoä cuûa nhöõng rung ñoäng tình caûm.
(Baûn thaân nhöõng caùch bieåu loä tình caûm khoâng xaùch ñònh möùc ñoä cao thaáp cuûa giaù trò tình caûm)
- Vaán ñeà XH – nhaân vaên vaø khuynh höôùng tö töôûng – tình trong Tp.
(Bao goàm: thaùi ñoä cuûa nhaø vaên vôùi queâ höông, con ngöôøi vaø nhöõng vaán ñeà XH)
H: Nhöõng Tp chöùa ñöïng nhöõng rung ñoäng tình caûm nhoû laø Tp khoâng coù giaù trò?
GV chuù yù caùc khaùi nieäm coù lieân quan:
- Loøng yeâu nöùôc?
- Loøng nhaân aùi?
- Loøng yeâu chuoäng ñaïo lí?
GV: Giaù trò thaåm mó khaùc giaù trò ngheä thuaät
(Thaåm mó: Caùi hay, caùi ñeïp cuûa Tp theå hieän ôû ngoân ngöõ, keát caáu, gioïng ñieäu, caùch keå… Chuû yeáu noùi ñeán hình thöùc Tp)
GV giaûi thích caùc khaùi nieäm:
- Söï ñieâu luyeän (tay ngheà)?
- Söï phuø hôïp giöõa hình thöùc vaø noäi dung?
- Tính môùi meû, ñoäc ñaùo?
H: Giaù trò naøo coù vò trí ñaëc bieät quan troïng?
HS trao ñoåi -> tính chaát ñaëc bieät cuûa giaù trò veà thaåm mó.
GV phaân bieät: Ñoïc/ tieáp nhaän/ tieáp nhaän VH. Gôïi yù ñeå HS traû lôøi caùc caâu hoûi:
H: Theá naøo laø tieáp nhaän VH?
H: Muïc ñích cuûa tieáp nhaän VH?
H: Vaán ñeà cô baûn cuûa tieáp nhaän VH laø gì? Neáu khoâng coù ngöôøi ñoïc Tp coù toàn taïi ñöôïc khoâng?
GV nhaán maïnh: Chæ khi ñöôïc tieáp nhaän -> Tp Vh môùi thöïc söï xuaát hieän döôùi daïng soáng ñoäng, toaøn veïn nhaát…-> ñôøi soáng cuûa Tp.
H: Ngöôøi ñoïc coù vai troø gì?
H: Söï tieáp nhaän ôû ngöôøi ñoïc coù ñaëc ñieåm gì?Taïi sao coù söï tieáp nhaän khaùc nhau ôû ngöôøi ñoïc?
GV cho VD:
- Chöõ buoàng trong baøi Caây chuoái coù 3 caùch hieåu.
- Hình töôïng non – nöôùc (Theà Non Nöôùc) coù nhieàu yù nghóa.
H: Coù nhöõng caùch caûm thuï VH naøo? Em thöôøng söû duïng caùch caûm thuï naøo trong quaù trình hoïc vaên?
GV löu yù 2 caùch: Ñoïc =tình caûm + lí trí, Ñoïc saùng taïo.

I- Caùc giaù trò vaên hoïc:
Laø giaù trò cuûa Tp VH vaø laø tieâu chuaån ñeå ñaùnh giaù Tp.
1. Giaù trò veà nhaän thöùc:
- Tp VH cung caáp tri thöùc -> tö lieäu.
- Boài döôõng söï hieåu bieát veà cuoäc ñôøi, con ngöôøi vaø baûn thaân.
* Tieâu chuaån:
+Taàm khaùi quaùt.
+Tính chaân thöïc.
+Söï saâu saéc.



2. Giaù trò veà tö töông – tình caûm:
- Söï phong phuù cuûa nhöõng rung ñoäng tình caûm maø taùc giaû göûi gaém trong Tp.
- Thaùi ñoä cuûa Tgiaû vôùi caùc vaán ñeà XH.
3. Giaù trò veà thaåm mó:
- Caùi hay, caùi ñeïp veà ngheä thuaät.
- Phaùt trieån naêng löïc thaåm mó.
* Tieâu chuaån xaùc ñònh:
+Söï ñieâu luyeän trong ngheä thuaät söû duïng ngoân töø.
+Söï phuø hôïp giöõa hình thöùc vaø noäi dung.
+Tính môùi meû, ñoäc ñaùo.
=> Keát luaän:
* Giaù trò thaåm mó coù vò trí ñaëc bieät.
* Tp vó ñaïi Chaân + Thieän + Mó.

II- Tieáp nhaän vaên hoïc:
1. Khaùi nieäm (Sgk)
- Laø söï tieáp thu Tp VH.
- Mñ: Caûm thuï Tp VH.
2. Taùc phaåm vaø coâng chuùng:
- Vai troø cuûa ngöôøi ñoïc:
+Laøm soáng daäy Tp.
+Phaùt hieän nhöõng yù nghóa tieàm taøng.
- Ngöôøi ñoïc luoân coù söï tieáp nhaän khaùc nhau.
3. Taùc giaû vaø ngöôøi ñoïc:

Hieåu


4. Caûm thuï Tp VH:
- Laø caùch tieáp nhaän VH tieâu bieåu nhaát, phoå bieán nhaát.
- Coù 4 caùch tieáp nhaän VH (Sgk)

Cuûng coá: Caàn laøm gì khi tieáp nhaän vaên hoïc?
Höôùng daãn: Soaïn baøi Laäp yù vaø laäp daøn yù trong vaên nghò luaän.
Ngaøy soaïn: 05 / 09/ 2005
Tieát PPCT: 5_Laøm vaên. Baøi

LAÄP YÙ VAØ LAÄP DAØN YÙ TRONG VAÊN NGHÒ LUAÄN
I- Muïc ñích, yeâu caàu: Giuùp hoïc sinh:
1. Heä thoáng hoùa nhöõng kieán thöùc veà laäp yù vaø laäp daøn baøi HS ñaõ ñöôïc hoïc.
2. Nhaän ra loãi vaø bieát caùch söûa loãi trong laäp yù vaø laäp daøn baøi.
3. Reøn kó naêng laäp yù vaø laäp daøn baøi.
II- Chuaån bò:
Giaùo vieân: - Giaùo aùn, SGK, taøi lieäu tham khaûo, baøi taäp vaän duïng.
- PP: Thöïc haønh.
Hoïc sinh: Ñoïc vaø gaïch chaân nhöõng ñôn vò kieán thöùc cô baûn.
Laøm baøi taäp Sgk.
III- Tieán trình baøi daïy:
OÅn ñònh:
Baøi cuõ:
Baøi môùi:
* Giôùi thieäu baøi: GV neâu yeâu caàu baøi hoïc.

Hoaït ñoäng cuûa GV vaø HS
TG
Ghi baûng

GV:* Nhaéc laïi kieán thöùc ñaõ hoïc:
-Tìm hieåu ñeà.
-Tìm yù(taïo döïng yù).
-Laøm daøn yù.
-Laøm daøn baøi.
* Thuyeát giaûng KN Laäp yù vaø caùc caên cöù laäp yù.
* Höôùng daãn hoïc sinh vaän duïng lyù thuyeát xaùc laäp yù cho Ñeà 1 (Sgk Tr11).
H: Caên cöù vaøo chæ daãn trong ñeà baøi ->tìm yù?
(Yeâu caàu: Giaûi thích, CM, ruùt ra baøi hoïc.
Vaän duïng caùc thao taùc: giaûi thích, CM, Bình luaän.
Phaïm vi daãn chöùng: khoâng haïn cheá)
H:Caên cöù vaøo kieán thöùc XH vaø vaên hoïc, em tìm ñöôïc yù gì cho baøi vaên?(HS ñöa ra moät soá daãn chöùng trong ñôøi soáng, trong vaên hoïc)
GV nhaán maïnh: Moãi moät daãn chöùng ñöôïc phaân tích laø söï cuï theå hoùa caùc yù lôùn ñaõ xaùc ñònh ñöôïc qua nhöõng chæ daãn trong ñeà baøi.
GV töø daøn baøi Sgk tr 62 gôïi yù ñeå HS tìm hieåu khaùi nieäm laäp yù vaø qui taéc laäp yù.
-HS ñoïc daøn baøi.
-Xaùc ñónh yù lôùn, nhoû?
-Caùc yù lôùn, nhoû ñöôïc saép xeáp theo traät töï naøo?
-Caùc yù nhoû cho caùc yù lôùn hôïp lí chöa?
H: Theá naøo laø laäp moät daøn baøi?
GV döïa vaøo daøn baøi ñaõ cho, phaân tích giuùp HS tìm hieåu quy trình laäp yù.
H: Ñeå coù moät daøn yù nhö ñaõ cho thao taùc ñaàu tieân laø thao taùc naøo?(xaùc laäp phaàn môû, thaân, keát)
H: Sau khi xaùc ñònh ñöôïc keát caáu nghò luaän, thao taùc tieáp theo laø gì?(Tìm yù lô