Chủ đề 1 (tiết 1->5)

LUYỆN TẬP PHÂN TÍCH ĐỀ, LẬP DÀN Ý CHO BÀI VĂN NGHỊ LUẬN XÃ HỘI

A. Mục tiêu cần đạt:
-Củng cố lý thuyết về phân tích đề, lập dàn ý và hành cho bài văn nghị luận xã hội và nghị luận văn học.
- Thực hành phân tích một số đề bài thuộc hai loại văn nêu trên để nâng cao kĩ năng làm văn nghị luận.
- Qua những việc làm trên, giáo viên cung cấp thêm những kinh nghiệm viết bài văn nghị luận.
B. Phương pháp và phương tiện thực hiện
-Phương pháp: học sinh chủ yếu thực hành làm bài tập theo sự hướng dẫn của giáo viên.
- SGK, SGV, tài liệu tham khảo khác.
C. Tiến trình lên lớp:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV&HS
NỘI DUNG CẦN ĐẠT



Dựa vào bài Luyện tập phân tích đề và lập dàn ý cho bài văn nghị luận (lớp 11-NC), học sinh nhắc lại lý thuyết cơ bản nhất.
I. CỦNG CỐ LÝ THUYẾT:
1. Các dạng đề văn nghị luận:



2. Phân tích đề:
- Nội dung trong tâm
-Thao tác chính
- phạm vi tư liệu
3. Lập dàn ý
-triển khai nội dung trọng tâm thành hệ thống luận điểm , luận cứ và sắp xếp chúng theo một trật tự hợp lí.
-Bố cục:
+Mở bài:
+Thân bài:
+Kết luận:



HS vận dụng làm phân tích đề bài sau:
ĐỀ 1 (một tư tưởng, đạo lý)
Một nhà triết học nói : “ Mỗi con vật khi sinh ra đều là tất cả những gì mà nó có. Chỉ có con người là ngay từ thuở lọt lòng thì chẳng là gì cả . Nó phải làm thế nào thì nó trở thành như thế ấy, và nó phải tự làm bằng tự do của chính nó. Tôi chỉ có thể trở thành kẻ do chính tôi làm ra.”
Anh ( chị ) có suy nghĩ gì về câu nói trên.







CÁC ĐỀ THAM KHẢO:
1. Nhà văn Đức F. Sile có nói: “ Tình yêu là niềm say mê làm cho người khác được hạnh phúc”.
Em nghĩ gì về ý kiến đó?








2.Nhà văn V.Huygô từng nói: “Trên đời này chỉ có một thứ mà ta phải cúi đầu thán phục đó là tài năng và chỉ có một thứ mà ta phải quỳ gối tôn trọng đó là lòng tốt”.
ý nghĩ của anh (chị) về câu nói trên.

II. LUYỆN TẬP
1. Phân tích đề bài nghị luận xã hội:
*Nội dung trọng tâm:
Học sinh có thể trình bày một số ý cơ bản sau :
1.Làm rõ ý tưởng của câu nói trên:
-Mỗi con vật sinh ra đã là tất cả vì nó sinh ra thế nào thì lớn lên như thế ấy.
-Con người từ thuở lọt lòng chẳng là gì cả bởi lẽ tự thân mỗi người đã phải thực hiện nhiệm vụ trở thành con người.
-Để trở thành một con người ,mỗi cá nhân không chỉ chịu tác động những điều kiện khách quan ( gia đình , xã hội …) mà quan trọng là tự thân mỗi người phải có ý thức rèn luyện tu dưỡng , phát huy năng lực và khắc phục yếu kém để hoàn thiện mình.
( Trình bày ý kiến, kết hợp dẫn chứng minh họa.
2.Nêu được ý nghĩa vấn đề :
-Ý kiến trên muốn nhấn mạnh : dù điều kiện hoàn cảnh có như thế nào thì con người vẫn chịu trách nhiệm trước nhân cách của mình , phải có ý thức tu dưỡng rèn luyện đạo đức, tài năng để trở thành người hữu dụng. “Tôi chỉ có thể trở thành kẻ do chính tôi làm ra”.
*Thao tác: vận dụng linh hoạt và sáng tạo các thao tác nghị luận: giải thích, chứng minh, bình luận...
*Phạm vi tư liệu: Thực tế đời sống


* Yêu cầu chung:
- Giải thích, chứng minh ý kiến của F. Sile, qua đó đánh giá ý kiến đó đúng, sai như thế nào.
- Trên cơ sở khái nệm về tình yêu, hãy nhận định vai trò của tình cảm đó trong cuộc sống, đời sống riêng và đời sống chung trong toàn xã hội.
- Bài làm có lí lẽ, có dẫn chứng lấy từ đời sống, từ trong văn học đều được.
* Yêu cầu về kiến thức:
1. Giải thích:
-Việc giải thích tình yêu